Misha Onderweg

het aanzien van 2011

2011-12-26T16:21:00.006+01:00

Het is alweer maanden geleden sinds mijn laatste levensteken op dit blog. Dat heeft met een aantal factoren te maken. Er gebeurt nogal wat in mijn leven. Geen dingen die ik hier ga bespreken, maar wie echt wil weten waar ik zoal mee bezig ben moet mij dat maar een keer vragen.

Een tweede reden waarom het zo lang stil blijft zal velen bekend voorkomen: Facebook. Facebook heeft een klein beetje de rol overgenomen die dit blog in mijn leven speelt. Ik gebruik het om anderen te laten weten waar ik mee bezig ben, waar ik tegenaan loop of wat ik opmerkelijk vind.

Facebook biedt niet de mogelijkheden die een blog biedt, zoals de gelegenheid om zorgvuldig je gedachten te formuleren en de mogelijkheid voor langere verhalen. Maar daar staan de directheid en het veel grotere publiek tegenover. Ik heb meer mensen in mijn Facebook vriendenlijst dan ooit dit blog lazen. En Facebook is veel makkelijker toegankelijk voor mij. Via mijn telefoon kan ik er altijd bij. Daar kan dit blog nou eenmaal niet tegenop.

Sommige tradities wil ik echter wel in ere houden. De afgelopen jaren gebruikte ik de laatste weken van het jaar altijd om op een rijtje te zetten wat de beste concerten waren. Dit jaar schoten me meteen twee optredens te binnen, die dan ook bovenaan de lijst prijken. Daarna moest ik even diep nadenken, maar al snel kwamen er meer namen boven. Het was een goed jaar! Mijn top tien over 2011, met de kanttekening dat voorbij de eerste paar nummers de volgorde vrij losjes is:

1. Roger Waters / The Wall (Gelredome, 8 april)
2. Bolt Thrower (Hellfest, 18 juni)
3. Orphaned Land (Willemeen, 25 november)
4. Monster Magnet (Hellfest, 17 juni)
5. Levellers (Luxor, 5 juni)
6. Kruger (Hellfest, 17 juni)
7. Che Sudaka (Tivoli de Helling, 22 januari)
8. Gojira (Fortarock, 2 juli)
9. Covenant (Luxor, 29 oktober)
10. Aborted (Willemeen, 18 november)

Er was nog veel meer moois dat de top tien nét niet gehaald heeft. Een greep: Hail of Bullets (18 juni), Iggy and the Stooges (17 juni), Diggeth (18 maart), Angantyr (14 april), Myrath (25 november), Absu (29 oktober), Skyforger (22 april), Judas Priest (19 juni), Flogging Molly (10 augustus), Anathema (19 juni), Prince (9 augustus) en Pain of Salvation (19 juni). Al met al dus een prima concertjaar!

Ik zou nu kunnen eindigen met de verzekering dat ik heel snel de draad weer oppak met dit blog. Maar zoals iedere doorgewinterde internetter weet zijn dat soort mededelingen vaak het begin van het einde. Ik beloof dus niks. Wie echt niet zonder mijn kantekeningen bij het leven kan moet mij maar even op Facebook opzoeken. En wie weet, vind ik binnenkort wel weer
gelegenheid om ook hier weer van me te laten horen. Een fijn 2012!

Een goed boek

2011-08-23T22:59:00.003+02:00

Weinig geblogd de laatste tijd. Mijn hoofd staat er niet echt naar. En dat terwijl er toch echt wel genoeg te vertellen valt. Over mijn trip naar Sziget 2011 bijvoorbeeld. Maar dat moet nog even wachten. U kunt in de tussentijd uiteraard wel de foto's bekijken. Niet alleen van het festival maar ook van onze onze uitstapjes naar de Dierentuin van Boedapest en naar een kuurbad.

Wat ik de laatste tijd ook veel doe is lezen. En toevallig heb ik afgelopen week twee boeken uitgelezen waar ik erg enthousiast over was. De eerste was A Game of Thrones, deel 1 van de lijvige fantasyreeks A Song of Ice and Fire van George R.R. Martin. Aanleiding was de meer dan uitstekende TV-serie die daarvan gemaakt is en die eerder dit jaar in de VS uitgezonden werd.
Ik hou niet van fantasy (ja, wel van Tolkien. Maar verschil moet er zijn) en zeker niet van die ellenlange reeksen die de planken in menige boekhandel doen doorbuigen. Maar zoals gezegd, de serie Game of Thrones was echt heel goed. En dus wilde ik het weleens proberen.
Welnu, dat viel helemaal niet tegen. De boeken van Martin wijken op het eerste gezicht niet van af van die van zijn collega's en de schaduw van Tolkien hangt overal wel héél zwaar over. Maar dat is bijna onvermijdelijk bij dit soort high fantasy en ook helemaal geen schande.
Waar Martin enigszins in afwijkt is zijn relatief expliciete beschrijving van seks en geweld (met name van dat eerste moest Tolkien natuurlijk niks hebben!). En ook zijn moreel ambigue karakters vallen sterk op. Het maakt A Game of Thrones nét iets scherper dan veel andere fantasy.

Waar Martin dan weer minder goed in is, is de geloofwaardigheid van zijn fictieve wereld. Waar Tolkien veel tijd stak in het uitwerken van kaarten en nomenclatuur krijg ik soms de indruk dat Martin maar wat aanrommelt. Als iets maar middeleeuws klinkt is het al snel goed. Klein voorbeeld uit velen: er komt een karakter in voor met de naam Marillion. Misschien is het een (niet al te subtiele) verwijzing naar de band, maar verder lijkt er weinig achter die naam te steken. Vergelijk dat met de ellenlange (en overigens doodsaaie) stambomen die Tolkien zijn karakters meegaf. In dit licht doet ook het semi-medievistische taalgebruik van veel van Martin's personages ("he broke his fast") nogal potsierlijk aan. Maar toch, ik was aangenaam verrast door dit boek en vloog in een paar dagen door de 800 pagina's heen. En ik sta te popelen om de vervolgen te gaan lezen. De serie wordt gelukkig ook vervolgd. komend voorjaar start seizoen twee.

Ook erg geslaagd was het eerste boek dat ik las van Jasper Fforde. Tot een jaar geleden had ik nog nooit van deze schrijver en zijn Thursday Next-serie gehoord. Maar afgelopen dagen heb ik deel vier, Something Rotten, uit deze reeks gelezen, en ik was verkocht.
het is lastig om de stijl van Fforde hier recht te doen. Zijn hoofdpersoon, Thursday Next, is een 'literair detective' die zowel in de 'echte' wereld kan opereren als in boeken. In de wereld van Fforde kunnen fictieve personages van boek tot boek springen en hebben ook de mogelijkheid om het plot van hun eigen boek te veranderen. Om te zorgen dat dit niet tot problemen leidt (bijvoorbeeld omdat Hamlet ineens besluit zijn tekst te verlaten, waardoor het stuk Hamlet onherkenbaar zou veranderen) zijn er dus literaire detectives die de fictieve personages in het gareel moeten houden.

Met deze beschrijving raak ik nog maar het topje van de ijsberg van de boeken van Fforde. Maar hij gaat verder. De 'echte' wereld in deze boeken is namelijk een alternatieve werkelijkheid waarin Wales zich van Engeland heeft afgescheiden, waarin de Krimoorlog 156 jaar geduurd heeft, waarin genetische manipulatie door iedereen thuis kan worden uitgevoerd (en waarin Dodo's hele normale huisdieren zijn) en waarin tijdreizen mogelijk is. Dit klinkt allemaal absurdistisch en daarmee is de stijl van Fforde ook wel aardig samengevat. Hij bestrijkt een bizar niemandsland ergens tussen Monty Python, Lewis Carroll, Douglas Adams en Alan Moore's League of Extraordinary Gentlemen in. Zijn stijl hangt aan elkaar van metatextuele verwijzingen (de hoofdpersonen zijn zich er geregeld bewust van dat ze in een boek leven), gevatte woordspelingen (karakters met namen als Millon de Floss en Jack Schytte) en allerhande taalspelletjes. Bovendien worden de boeken gekenmerkt door van die typische ecxentriciteiten waar Britse (of in dit geval Welshe) schrijvers een patent op lijken te hebben. Zo hebben de boeken van Fforde nooit een hoofdstuk dertien en zijn ze voorzien van intrigerende illustraties.

Fforde's kracht is meteen zijn zwakte: af en toe had ik de neiging om naar adem te happen. Zóveel plotelementen, woordgrappen en metatekstuele dubbele bodems stapelt hij op elkaar. Maar tegelijk blijf je lezen en kun je veel aangename tijd kwijt zijn met het uitpluizen van de talloze verwijzingen. Ik hoop snel de andere boeken over Thursday Next te lezen. En Fforde heeft ook een tweede reeks geschreven, waarin de hoofdpersonen allemaal figuren zijn uit kinderrijmpjes. Aanrader!

Om een kleine indruk te krijgen van de stijl van de boeken: hier een kort verhaaltje dat Fforde schreef voor de kerstbijlage van The Guardian.

Fortarock 2011

2011-07-11T23:20:00.005+02:00

Het is alweer ruim een week geleden, maar op zaterdag 2 juli ben ik voor de derde keer naar Fortarock in Nijmegen geweest. Het zat eigenlijk niet in de planning. De lineup was leuk maar tussen al het andere festivalgeweld (Hellfest, Sziget) werd het toch een beetje veel allemaal. Maar met dank aan mijn vader konden we uiteindelijk toch richting Park Brakkenstein trekken. En dat was ook wel weer leuk. We hebben tot nu toe alle edities meegemaakt en inmiddels begint Fortarock dus al een jaarlijkse traditie te worden.

Organisatorisch bleek alles gelijk aan vorig jaar. Bijna tot in de details. De podia stonden op dezelfde plek, de bars en eetgelegenheden ook en zelfs de merchandise had z'n vaste stek terug. De (nogal tegenvallende) metal markt was wel verplaatst, en sponsor Monster Energy bleek een eigen, nogal wanstaltige stand te hebben gekregen. Maar verder was alles min of meer bij het oude gebleven. Er waren zelfs wat pluspuntjes te noteren, zoals de afwezigheid van de stuitend vervelende presentator van vorige keren.

Helaas niet veranderd bleek het matige geluid. Op het hoofdpodium buiten was het alleszins acceptabel, maar in de tent viel het allemaal nogal tegen en moesten we het vooral zonder lage tonen doen. Dit is een probleem dat Fortarock maar blijft achtervolgen (zie ook mijn verslag van de eerste editie) en het kan de organisatie maar gedeeltelijk aangerekend worden. De gemeente Nijmegen legt allerlei beperkingen op en het resultaat is helaas hoorbaar. Verschillende optredens gingen hierdoor enigszins de mist in, wat toch jammer was

Er was gelukkig nog wel wat positiefs te melden. De prijzen van het voedsel, die vorige keren nog op de grens van afpersing balanceerden, waren deze keer gelukkig wat meer marktconform. En meer in het algemeen verliep de organisatie soepel en ontspannen. Een kort overzicht van de bandjes die ik gezien heb.

We waren ruim op tijd aanwezig, maar hebben tijdens de aftrap van Kvelertak in het zonnetje gezeten en ik heb daar dus weinig van meegekregen. Tijdens dat optreden viel echter al wel op dat de tent die het tweede podium herbergde eigenlijk veel te klein was. De opstelling was ook een beetje raar, met het podium in de breedte van de tent. Ook later op de dag viel op dat een flink deel van het publiek simpelweg buiten de tent moest gaan staan.

Maar van Kvelertak dus weinig gezien. Wel van het daaropvolgende Valient Thorr. Op Hellfest kregen we van deze sympathieke Amerikanen alleen wat flarden mee, en dat was jammer want eerdere optredens (toevallig ook in Nijmegen) smaakten naar meer. Het viel niks tegen, zo vroeg in de middag. Niet in de laatste plaats door de uitzonderlijk energieke zanger, die er geen been in zag om tussen het publiek door te rennen, daarbij geenszins gehinderd door zijn lange baard of stevige buik. Prima optreden

Helaas was het bij God Dethroned niet zo'n feest. Het black/death gezelschap houdt er binnenkort mee op en is bezig met een reeks afscheidsoptredens. Dat bleek echter geen reden om er flink tegenaan te gaan, en het resultaat was een ongeinspireerd zooitje. Ik had gehoopt op een spectaculairder afscheid

Spektakel is ook niet wat je verwacht bij Agnostic Front. Niet meer tenminste. Want de houdbaarheidsdatum van de hardcoreveteranen lijkt inmiddels wel verstreken. Dat gezegd hebbende viel het gebodene me nog niet eens zo tegen. Maar ik ben niet zo'n fan van deze muziek en heb het dus ook gelaten over me heen laten komen. Opvallend was dat de band groot op de posters en festivalshirts stond, maar desondanks genoegen moest nemen met een plekje vroeg op de dag.

Hetzelfde gold helaas ook voor het Franse vlaggenschip Gojira. In eigen land is de band mateloos populair, zo bleek op Hellfest (waar ze nota bene niet eens speelden). Ook op Fortarock wisten ze aardig wat mensen de tent in te lokken. Maar de technische, sterk aan Textures en Devin Townsend verwante metal kwam helaas niet helemaal uit de verf. Met name het geluid zat niet mee. Desondanks was dit toch wel het hoogtepunt van de dag. En dat terwijl ik maar een paar nummers uit de set kende.

Hierna was het wel even mooi geweest en hebben we de metalcore van Parkway Drive, de melodieuze death metal van Dark Tranquility en de verkleedpartijen van Ghost gelaten voor wat het was. Die laatste band werd achteraf door velen als het hoogtepunt van de dag genoemd. Ik kan daar niet over oordelen, maar opvallend is dat bij doorvragen mensen vooral onder de indruk lijken van de theatrale presentatie en niet zozeer van de muziek. Maar ik heb er niks van gehoord en kan er dus verder weinig over zeggen.

Over het hierna aantredende Triptykon kan ik wel wat zeggen. Wat een ongeinspireerde, slaapverwekkende vertoning was dat. Het is mij een groot raadsel waar de reputatie van dit trio op gebaseerd is want de voortmeanderende doom/death/black metal raakte kant noch wal en werd (ook hier) ontsierd door matig geluid. Het zal wel het verleden van frontman Tom Warrior zijn dat deze band aan z'n fans helpt. Ik kan me nauwelijks voorstellen dat iemand door deze vertoning enthousiast raakte. Triptykon lijkt de hype van het jaar te zijn. Ben benieuwd of we er ooit nog wat van gaan horen

Van Channel Zero hebben we natuurlijk al wel vaker gehoord. De Belgen zijn ergens in de jaren negentig opgeheven en een paar jaar terug weer bij elkaar gekomen. De muziek is niet veranderd en nogal gedateerd. Na een paar nummers zijn we dan ook afgetaaid.

We waren daardoor mooi op tijd voor Paradise Lost maar dat bleek een beetje vergeefse moeite. De ooit zo indrukwekkende en innovatieve metal is in de loop van twee decennia vervallen tot een Depeche Mode-achtige muzak die niet zozeer slecht is als wel buitengewoon saai. En hoewel er wat oudere nummers gespeeld werden (waaronder, verrassend, 'Pity the Sadness') kon dat de zaak niet echt redden. Sympathieke band, slap optreden.

Nog veel sympathieker is natuurlijk Sacred Reich. Na de reunie op Wacken in 2007 is de band iedere zomer blijven touren. Dat is niet altijd een goed idee, maar de band heeft er overduidelijk veel lol in en aangezien dit voor mij enorm jeugdsentiment is keek ik toch reikhalzend naar dit optreden uit

Sacred Reich mocht een vol uur vullen en het was te merken dat men naast de vele klassiekers uit het repertoire ook een aantal mindere nummers moest spelen om die tijd vol te krijgen. En daarbij valt op dat er, afgezien van het fors toegenomen gewicht van zanger-bassist Phil, eigenlijk weinig veranderd is ten opzichte van twintig jaar geleden (toen ik bij een optreden van de band in Paradiso bijna mijn rug brak). En daarin schuilt tegelijk de kracht en de zwakte van Sacred Reich. Het is een ongegeneerd sentimentele ervaring om klassiekers als 'The American Way', 'One Nation', Crimes against Humanity', 'Who's to Blame' en 'Surf Nicaragua' weer eens te horen. Maar tegelijk blijkt de band zo stevig verankerd in haar eigen hoogtijdagen dat pijnlijk duidelijk wordt dat het nooit meer wordt zoals het was.

Desalniettemin was dit toch wel een van mijn hoogtepunten van de dag. Daarvoor is de muziek van Sacred Reich me toch wel dierbaar.

Met Immortal, dat hierna aantrad, heb ik dan weer wat minder. Niet dat ik het slecht of vervelend vind. Maar het doet me gewoon niet zoveel. Dat de band geplaagd werd door tergend slecht geluid, zeker in het begin, hielp niet om de sfeer erin te krijgen. De enorme rookwolken en het vuurwerk deden dat wel. Toch zijn we voortijdig weggegaan om Arch Enemy niet te missen. Misschien maar goed, want Immortal bleek haar optreden te eindigen met een vuurwerkknal die, naar ik later hoorde, diverse mensen een gehoorbeschadiging opleverde.

Naar Arch Enemy was ik wel benieuwd en ik werd niet teleurgesteld. Grootste bezwaar aan de band, zowel live als op CD, is eigenlijk dat het allemaal nét te perfect en te herkenbaar is. Dit bleek vandaag echter niet zo'n groot probleem. Mijn favoriete nummer 'Ravenous' werd gespeeld en frontvrouw Angela voldeed aan alle verwachtingen. Een prima afsluiter dus.

Al met al dus een geslaagd festival. Het leek minder druk dan vorige keer. Ik ben dan ook benieuwd waar het heen gaat met Fortarock. Er lijkt inmiddels in Nederland wel weer ruimte voor een (niet té grootschalig) meerdaags festival en ik zou het niet verkeerd vinden als Fortarock die richting eens gaat verkennen. Nou is dat op de huidige locatie waarschijnlijk niet mogelijk. Maar met de in een paar jaar opgebouwde goodwill zou de organisatie dit misschien van de grond kunnen krijgen. Anderzijds: als ze volgend jaar dezelfde aanpak kiezen zou ik dat ook prima vinden. En afhankelijk van de programmering (die wat mij betreft wel wat avontuurlijker mag) zal ik er dan waarschijnlijk ook wel weer bij zijn. Maar dat zien we dan wel weer.

Hellfest redux

2011-06-30T22:24:00.006+02:00

Dag vier van Hellfest, daar had ik het nog niet over gehad. Het bleef deze laatste dag grotendeels droog maar wel bewolkt. Voor de sfeer maakte het echter weinig uit. Rond hald twaalf stelden we ons op voor Main Stage 2 voor de viking metal van Turisas. Er bleken echter wat technische problemen te zijn waardoor de band op zich liet wachten. Dat voorspelde niet veel goeds, aangezien al eerder duidelijk was geworden dat de organisatie zich erg strak aan het tijdschema hield en bands niet absoluut niet uit mochten lopen. Dat hebben wij en Turisas geweten. De band kwam uiteindelijk, speelde een alleszins verdienstelijke set (waarbij de technische geluidsproblemen helaas nog niet allemaal opgelost bleken) en moest na een karige vier (!) nummers alweer bedanken. Twee van die nummers waren gelukkig 'Holmgard and Beyond' en 'Battle Metal', maar toch was het jammer dat er niet meer in het vat zat.

Het stelde ons wel in staat om op nét op tijd de tent in te lopen waar het Eindhovense Last Days of Humanity haar goregrind liet klinken. We hadden echter beter buiten kunnen blijven want de optreden was echt abominabel.
Nou verkeerden wij ook in de veronderstelling dat de band opgeheven was. En we herkenden ook niemand van de leden die het podium bevolkten. Dat op zich was niet zo erg, maar de band kampte (ook al) voortdurend met technische problemen en bleek geen enkel contact met het publiek te maken. Tijdstip en plaats waren ook al niet ideaal voor deze muziek, en het gevolg was een beroerd optreden dat ik het liefst zo snel mogelijk wil vergeten. Ik heb ze wel eens beter gezien. Meerdere keren zelfs. Het grootste raadsel is achteraf misschien wel, waarom het Franse publiek ondanks de povere kwaliteit van het gebodene toch nog behoorlijk enthousiast was. Misschien waren ze nog niet helemaal wakker?

Wél wakker was iedereen het daaropvolgende Atheist. Ik had deze pioniers van de technische death metal nog nooit live gezien en was blij dit gemis goed te kunnen maken. Ik moet bekennen dat ik alweer een aantal jaren geen CD van de band meer in de speler gehad heb. Maar de oude deuntjes zaten er nog goed in en maakten dit een zonder meer geslaagd optreden (setlist).

Hetzelfde kan gezegd worden over de Grieken van Firewind. Hun power metal is naar mijn smaak soms nét iets lichtvoetig, maar live is dat niet zo'n bezwaar. Even meende ik ook, dat ze een onherkenbare cover speelden van Bowie's 'Time', maar dit bleek bij nader inzien niet het geval (zie de setlist). Desondanks een prima optreden. Gitarist Gus G. zouden we later die dag nog terugzien in de band van Ozzy.

Naar Orphaned Land was ik wel benieuwd. Ik ken deze Palestijns-Israelische (!) band vooral uit de prima documentaire Global Metal. Live bleken ze helaas het muzikale equivalent van D66: Door en door sympathiek en aan elkaar hangend van goede bedoelingen. Maar nergens sneed het echt veel hout. Hun enthousiaste Libanese buikdanseres veranderde daar weinig aan. In het najaar komen ze in Arnhem, dan krijgen ze een tweede kans.

Omdat de ongein van Duff McKagen niet aan mij besteed was heb ik even over de markt gestruind en een Godflesh T-shirt gekocht. Ruim op tijd stonden we echter weer voor Main Stage 2 voor de band waar ik na Bolt Thrower en Monster Magnet het meest naar uitkeek: Pain of Salvation. De progressieve metal van de Zweden kwam op het grote podium niet helemaal uit de verf, maar toch werd dit een van de hoogtepunten van Hellfest. De setlist vormde een dwarsdoorsnede van het oeuvre van de band en ik kende niet alle nummers, wat bij complexe muziek als deze soms onhandig is. Maar toch had ik graag gehad dat de set wat langer duurde dan de schamele drie kwartier die er nu voor uitgetrokken waren. Zo goed als vorig jaar in Uden was het niet. Maar toch. Het hoogtepunt van vandaag en een van de betere optredens van Hellfest.

Om even bij te komen en omdat de vermoeidheid toe dreigde te slaan hebben we hierna even de tent opgezocht. Daardoor misten we (voor de zoveelste keer) Cavalera Conspiracy maar we waren op tijd terug voor Anathema. Omdat ik de muziek van deze softies live niet optimaal tot haar recht vind komen waren mijn verwachtingen niet bepaald hooggespannen. Maar eerlijk is eerlijk: het viel me honderd procent mee. Net als bij een sterk verwante band als The Gathering is dit geen muziek die echt op een festival past. Maar desondanks heb ik het tot het einde volgehouden en zakte de boel nergens in. Dat heb je soms. (setlist)

Hele andere koek, althans in muzikaal opzicht, was het hierna aantredende Morgoth. Deze band is eigenlijk het enige substantiele dat Duitsland ooit aan de death metal heeft bijgedragen. Twintig jaar geleden is het alweer dat hun CD Cursed uitkwam en omdat te vieren speelde de band die in z'n geheel. Ik schat dat het ook ongeveer wel twintig jaar geleden was dat ik iets van deze band beluisterd had, maar het optreden was er niet minder om. Brute old school death metal. Niet meer en niet minder. En dat is een compliment.

Er volgden nog meer Duitsers, want hierna nam Doro bezit van het hoofdpodium. Dat hebben wij echter hoofdschuddend aan ons voorbij laten gaan om helemaal fris te zijn voor Judas Priest.
Met deze band had ik zéér uiteenlopende ervaringen. In 1990 heb ik ze (in Arnhem!) gezien tijdens de Painkiller tour en dat was een legendarisch optreden. Een paar jaar terug op Graspop echter bleek de band vervallen tot een clubje ouden van dagen dat een hemeltergend slecht optreden neerzette. Logisch dus dat ik niet bepaald stond te trappelen.
Maar gelukkig, (ook) hier bleek ik er naast te zitten. Misschien komt het omdat deze Epithaph tour naar eigen zeggen hun laatste is. Of omdat ze een jong broekie als nieuwe gitarist hebben. Of misschien kwam het doordat de zeer uitgebalanceerde set aan elkaar hing van klassiekers. Maar hoe het zij, het werd een alleszins acceptabel optreden waarbij zelfs de bizarre motoriek van de toch echt wel oud wordende Rob Halford niet echt afleidde. Dit smaakte naar meer en dat komt goed uit want volgende maand op Sziget hoop ik de band opnieuw te zien.

Naar het optreden van Therion hierna keek ik niet uit. Op CD doet het me weinig meer en live vond ik het altijd een gruwel: de orkestpartijen die uit de zakjapanner komen, de ingestudeerde theatrale pasjes en gebaartjes, de overvloed aan zangers en zangeressen... Het kon me eigenlijk gestolen worden. Maar omdat ik de Zweden graag een nieuwe kans gunde heb ik het toch over me heen laten komen. Al mijn bezwaren bleken nog steeds geldig, maar toch was het aanzienlijk minder stuitend dan ik vreesde. De gastrol van de danseres van Orphaned Land hielp daar ongetwijfeld ook wel bij, maar bovenal moest ik concluderen dat Therion-opperhoofd Christofer Johnsson gewoon soms best wel aardige muziek maakt. Jammer genoeg bestond het grootste deel van de set uit nummers van de CD's na Deggial, toen ik al afgehaakt was. Maar toch, Therion heeft zich enigszins gerevancheerd.

Het was inmiddels al bijna half twaalf en nog was de koek niet op. Zo'n beetje iedereen leek zich op te maken voor het optreden van Ozzy Osbourne en hoewel ik daar nou niet bepaald een fan van ben deden wij dat ook maar.

Het optreden was in zekere zin onthutsend. Onthutsend omdat Ozzy de weg wel héél erg kwijt leek te zijn en je je onwillekeurig af ging vragen of het wel ethisch verantwoord was om hem een podium op te sturen. Zelden iemand zó verdwaasd rond zien lopen. In eerste instantie ben je nog geneigd te denken dat het een kunstje is. Maar daarvoor kwam het helaas toch te oprecht over. Van een grote show of speciale effecten was ook geen sprake. Alles draaide om Ozzy en zijn bizarre act. Daarbij was het opvallend dat hij steeds een volgspot op zich gericht had die zijn hoofd recies in de schaduw hield. Ik weet niet of dit opzettelijk gebeurde, maar het droeg bij aan het surrealistische effect.

De setlist bestond uit een mix van Black Sabbathnummers en een selectie uit Ozzy's eigen repertoire. Een enkele keer zat daar een klassieker tussen (Mr. Crowley!) maar helaas ook veel ellende. Halverwege zijn we dan ook vertrokken, en zo konden we nog een deel meekrijgen van de prima set van Hawkwind. Deze zweefkezen bleken in een van de tenten stevig tekeer te gaan, ondersteund door psychedelische projecties en mimespelers op stelten (!).

Het was inmiddels één uur en nóg was het feest niet voorbij. Als toetje konden we kiezen uit Cradle of Filth, Kyuss Lives of Opeth. Het werd die laatste. Wat ik hoorde klonk (tegen de verwachting in) prima, maar ik was inmiddels zó moe dat het grotendeels langs me heen ging. Het was mooi geweest. Het printje met het programma dat ik van thuis had meegenomen was inmiddels (zie foto hieronder) honderden keren open- en dichtgevouwen, bekrast, met bier en zand besmeurd en nat geworden in de regen. Het ging als trofee terug mee naar huis.

Niet dat we hierna rustig konden gaan slapen. We hadden nog anderhalf uur om onze tent af te breken, waarna de bus richting Nederland op ons wachtte. Het zou nog een slordige 17 uur duren voordat we weer thuis waren. Maar dat is iets voor een andere post.

En wat vond ik nou helemaal van Hellfest? In vrijwel alle opzichten was het een meer dan geslaagd festival. De lineup was van tevoren al fantastisch en bleek ter plaatse nog een aantal onverwachte verrassingen in petto te hebben. De sfeer was over het geheel genomen prima en deed niet onder voor festivals in Duitsland of België. Het zegt iets over de internationale verbroedering tussen metalfans.

Organisatorisch vielen een aantal zaken op. De opzet van het festival is kleinschalig, maar helaas was het aantal bezoekers hier niet mee in verhouding. Zoals ik in een eerdere post al beschreef had dit tot gevolg dat het terrein vaak overvol was. Dit bleek verreweg het grootste minpunt van Hellfest. Volgend jaar gaat men naar een nieuw terrein, mogelijk zijn deze problemen dan voorbij.

Op de camping viel op dat er de faciliteiten soms wat karig waren. Het aantal waterkranen en toiletten was voldoende, maar ook niet meer dan dat. Erg raar was, dat je voor het gebruik van (drink-)water en douches een apart polsbandje à €6 moest kopen. Dit maakte alles nodeloos ingewikkeld. Even curieus was de verplichting om een plastic drinkbeker aan te schaffen die je, anders dan op bijvoorbeeld Wacken, niet kon retourneren. Het had tot gevolg dat we steeds met ons bekertje liepen. Op de derde dag bleken de bekertjes op en werd het bier alsnog in wegwerpbekers uitgeschonken. Voor iedereen, organisatie én bezoekers, een nogal onhandig systeem.

Tegenover deze minpunten staat gelukkig veel positiefs. Op het festivalterrein bleek de voedsel-, en drankvoorziening anders dan op de camping uitstekend geregeld. Sterker nog: afgezien van Sziget heb ik nooit een festival meegemaakt waarbij de keus aan eten zó uitgebreid was. En ondanks de enorme drukte hoefden we nooit lang te wachten. Hetzelfde geldt trouwens voor de bars. Ook daar geen wachttijd van betekenis. De prijzen van alles vielen dan ook nog eens mee. Kortom, op dit punt viel weinig te klagen

En met dit laatste kun je zo'n beetje heel Hellfest samenvatten. Het is één van de leukere festivals waar ik geweest ben en het moet wel heel raar lopen willen ze mij volgend jaar niet terugzien in Clisson

(Enkele foto's die ik op het festival gemaakt heb kun je terugvinden op mijn Flickrpagina. De optredens op het hoofdpodium zijn voor een deel integraal hier terug te zien. Ga vooral ook even kijken op de site van het fotografencollectief Il pleut encore, die een prachtige serie portretfoto's gemaakt hebben van bezoekers van het festival)

Hellfest ain't a bad place to be

2011-06-25T23:41:00.007+02:00

De camping van Hellfest bleek niet alleen bescheiden van omvang, het bleek er s'nachts ook redelijk rustig. Doordat het festivalterrein op een steenworp afstand lag en er bovendien onder de naam 'Metal Corner' een soort campingfestivalletje was met plaatselijk talent en DJ's, was er tot halverwege de nacht veel muziek. Maar daarna werd het redelijk rustig en konden we het stellen zonder 'SLAYERRRR!' brullende zatlappen (de Slayerkreet bleek in Frankrijk trouwens sowieso onbekend).

Eén van de dingen die het festival zo geslaagd maakte was de nabijheid van een enorme supermarkt. Op een kwartiertje lopen van de camping lag zo'n typisch Franse megamarkt met veertig kassa's en praktisch alles wat je nodig hebt, inclusief verse stokbroden en een duizelingwekkende hoeveelheid bier en gedestilleerd. s'morgens gingen we steevast eerst deze kant op om voor een ontbijt te zorgen en we waren niet de enige, getuige de enorme massa mensen die met ons meewandelde. Het was hilarisch om te zien hoe de supermarkt overstroomd werd door zwartgeklede metalfans, geamuseerd gadegeslagen door winkelende locals. En anders dan op Graspop of Wacken konden we iedere ochtend ontbijten met vers brood en beleg (op de camping bleek men ook rond te lopen met verse broodjes in de aanbieding. We hebben er geen gebruik van gemaakt maar het was een sympatiek initiatief).

Het weer werd na die verregende eerste dag gelukkig een stuk beter, al bleef de kans van een stortbui voortdurend in de lucht hangen. Het was echter droog toen wij ons op zaterdag voor mainstage 1 opstelden voor het optreden van Angel Witch. Deze wat ondergewaardeerde loot aan de Engelse metalstam van de jaren tachtig is natuurlijk vooral bekend door het gelijknamige nummer, maar bleek tijdens deze set nog meer moois in de aanbieding te hebben. Allemaal afkomstig van hun eerste, titelloze LP uit 1980, want veel meer heeft de band daarna niet gepresteerd. De lol werd er echter niet minder om en hun optreden bleek een prima start van de dag. En het zou allemaal nog beter worden. Bijvoorbeeld met het direct hierna aantredende Mekong Delta. De technische thrash van deze Duitsers kwam op het grote podium en op het vroege tijdstip niet helemaal tot haar recht maar bleef tot de laatste seconde boeien. Of bijna. Want we gingen iets eerder weg om niets te hoeven missen van Hollands Glorie Hail of Bullets. Ik heb nog nooit een slecht optreden gezien van deze landgenoten, en vandaag waren ze opnieuw op dreef. De rollende death metal (die sterk verwant is aan Bolt Thrower) is nergens echt verrassend maar wordt zó goed en enthousiast gebracht dat tot een van de mini-hoogtepunten van de dag uitgroeide. Dat zowel 'General Winter' als 'Berlin' gespeeld werden hielp daar ook aan mee. En verder viel vooral op dat zanger Martin van Drunen steeds meer gaat lijken op Maarten van Rossem met een pruik op.

Na Hail of Bullets was ik wel even toe aan een rustmoment. Het eigenlijk hierna geplande The Haunted bleek niet te kunnen spelen. Hun concert was verplaatst naar de camping (om 1 uur s'nachts!). We hoorden dit toevallig toen het door een stotterende Fransman vanaf het podium werd omgeroepen en toen bleek hoe gebrekkig de organisatie de communicatie had geregeld. De meeste festivals hebben lichtkranten voor dit soort toch niet onbelangrijke mededelingen. Hellfest niet. Je moest zelf maar ontdekken dat The Haunted nu vervangen werd door een anoniem Belgisch bandje dat eigenlijk voor de camping gepland stond. Een klein minpuntje voor Hellfest.

Gelukkig ging het festival gewoon door. Het liep alweer bijna tegen de avond en op mainstage 1 kreeg ik een onverwacht erg leuk optreden van UFO mee. Ik heb niet zoveel met deze Engelse proto-hardrock maar het bleek allemaal prima te pruimen (gedeeltelijke setlist). De bandleden vormden een mix van oud en nieuw en eigenlijk de enige wanklank werd gevormd door enkele ongelukkige opmerkingen van zanger Phil Mogg over de oorlog. Iets wat de Duitsers in het publiek duidelijk niet konden waarderen. Maar los daarvan: prima optreden!

Helaas lag dat allemaal anders bij Thin Lizzy. Nou is vrijwel ieder lid van die band die er toe deed inmiddels overleden, dus wat op het podium verscheen was min of meer een verkapte coverband. Het kwam allemaal uiterst vermoeid en mechanisch over, en halverwege hebben we het dan ook voor gezien gehouden. We hadden beter naar Skyforger kunnen gaan.

Met Apocalyptica live heb ik geen goede ervaringen. Ik vind de muziek wel aardig, maar de ene keer dat ik ze in levenden lijve aanschouwde vond ik het theatraal, bombastisch en gekunsteld. Ik keek dus niet reikhalzend naar hun optreden uit.

Het bleek gelukkig deels mee te vallen. De Finnen gingen harder tekeer dan ik gedacht had en met een setlist die gemaakt leek om de handjes op elkaar te krijgen wisten ze er toch nog wat leuks van te maken. Het bleek allemaal iets kitscherigs houden, maar ik had erger verwacht.

Inmiddels waren we behoorlijk kapot en begon ook het weer tegen te zitten. We hebben bij de tent dus even zitten bijkomen en misten daardoor Sodom. Maar we waren bijtijds weer terug voor hun collega's van Kreator. Ik vond de sfeer bij dit optreden wat opgefokt. Misschien kwam het gewoon doordat ik moe was. Maar helemaal optimaal was het wat mij betreft niet. Aan de band lag het niet, want die waren als vanouds solide (setlist).

Na Kreator was het tijd voor de band waar ik verreweg het meest naar uitgekeken had: Bolt Thrower. Deze Britse death metalveteranen treden niet zo vaak meer op, en zeker niet op festivals. En dat is jammer want zowel op CD als live behoort dit tot het fijnste dat ik ken. Mijn verwachtingen waren zelfs zo hooggespannen dat ik een beetje bang was dat het juist daardoor tegen zou vallen.

Ik bleek me nergens zorgen over te hebben hoeven maken. Vanaf het moment dat de band inzette met het waanzinnige 'The IVth Crusade' was al duidelijk dat het wel goed zou komen. Van vermoeidheidsverschijnselen die bij een band van deze leeftijd makkelijk op de loer liggen bleek geen sprake en tijdens de véél te korte set kwam de ene na de andere klassieker langs. Wat mij betreft was dit misschien wel hét hoogtepunt van Hellfest.

Daarna was de koek ook wel op. Het was inmiddels alweer na twaalven en hoewel er nog meer moois geprogrammeerd stond hebben we de tent opgezocht. Er was tenslotte nog een volle dag te gaan. Daarover meer in mijn volgende post.

Heaven & Hellfest

2011-06-23T17:12:00.001+02:00

De enige echte tegenvaller van Hellfest was eigenlijk het weer. Dat was zo wisselvallig dat het bijna aan het absurde grenste. Op de dag van aankomst brandde de zon onbarmhartig en ben ik dan ook fors verbrand. Op vrijdag, de eerste dag van het festival, was de wind opgestoken en werd het terrein geregeld gegeseld door korte maar heftige stortbuien. Dit zou zich alle dagen voortzetten, al werd het later gelukkig wel wat droger. Soms kon er echter ineens, terwijl de zon volop scheen, toch ineens een extreem korte regenbui vallen. En de wind zorgde ervoor dat het behoorlijk koud was als de zon achter de wolken verdween. Het betekende veel gedoe met extra jassen en regencapes.

Vrijdagmiddag lieten wij de ouwelullenrock van The Cult voor wat het was en vermaakten ons prima bij The Exploited. Wattie en zijn mannen weten maar niet van ophouden. Dat de band nog altijd vrolijk anti-Thatchersongs op het publiek loslaat geeft ongeveer aan hoe relevant het allemaal nog is. Maar ik had de band nog nooit gezien en vond het allemaal wel aardig. Mocht ook wel, want we hebben er een optreden van Karma to Burn voor laten schieten.

Na de solide set van het Poolse Vader was het tijd voor Iggy & the Stooges, die als een van de headliners op de poster stonden maar net zoals de meeste bands maar een uur speeltijd kregen.
Ik wist niet goed wat ik hiervan moest verwachten. Ik ben niet speciaal een fan. Tegelijk was ik bovengemiddeld benieuwd of deze zestigplussers nog enig hout sneden.

Dat bleek nog behoorlijk het geval. De met een idiote motoriek behepte Iggy stormde en raasde over het podium op een manier die menig jong bandje het nakijken gaf. We vroegen ons echter af in hoeverre dit niet een maniertje was. Wás hij echt Iggy Pop of speelde hij het gewoon heel goed? Hoe dan ook, na een te kort uurtje (setlist) was de koek alweer op en moesten wij het verder doen met Morbid Angel, die ik beter vond dan verwacht. Dat de set deels bestond uit klassiekers uit de beginjaren hielp daarbij wel. Helaas moesten we tevens concluderen dat terug-van-weggeweest frontman David Vincent niet bijster goed meer bij stem is.

Het was inmiddels gaan schemeren en we stelden ons op voor het optreden van Rob Zombie. Daar keek ik met bovengemiddelde interesse naar uit. Ik ben niet zo'n fan van Rob maar des te meer van zijn oude bandje White Zombie. Die heb ik helaas nooit aan het werk gezien en ik hoopte dat dit een aardige benadering zou zijn.

Helaas bleek het op een teleurstelling uit te lopen. De op CD al niet bijster enerverende electro-rock bleek op het podium nog lichtvoetiger dan gevreesd. Veel erger was dat Zombie een sterk aan Paul Stanley herinnerende houding over zich had en het publiek voortdurend op irritante wijze tot springen/klappen/zingen trachtte aan te zetten. Dat lukte overigens aardig, maar ik vond er geen klap aan. Halverwege zijn we dan ook maar vertrokken. Dat de setlist nog enkele White Zombie-klassiekers bevatte kon daar niks aan veranderen.

Inmiddels was het ver na twaalven en stond ik bijna letterlijk te tollen op mijn benen van vermoeidheid. Toch had ik nog wat energie bewaard, want om 1 uur s'nachts begon Monster Magnet, en samen met Bolt Thrower en Pain of Salvation was dat de band waar ik het meeste naar uitkeek.

Monster Magnet's CD Dopes to Infinity behoort tot mijn alltime favorieten en na een zeer geslaagd optreden op Graspop in 2009 waren mijn verwachtingen dan ook hooggespannen. En jawel, die verwachtingen werden op grandioze wijze ingelost. Ondanks het late tijdstip en ondanks de beperkte speeltijd van een uur. De setlist bood een aardige doorsnede van de carriere van de band en dit optreden vormde dan ook een waardige afsluiting van de eerste dag Hellfest. Volgende keer meer over de zaterdag en zondag!

Highway to Hellfest

2011-06-22T23:50:00.001+02:00

Hellfest dus. Daar heb ik de afgelopen dagen doorgebracht. En dat was in (vrijwel) alle opzichten een geslaagde onderneming! Zoals ik in een eerdere post al aangaf was dat voor het eerst sinds jaren dat we niet naar het Belgische Graspop gingen. Kwestie van een weinig verrassende programmering aldaar. Hellfest bood een prima alternatief, al was het wel even puzzelen om er te komen. Uiteindelijk zijn we met een bus van het sympathieke Duitse Bock Tours richting de Loire afgezakt, en dat bleek een prima keus.

Hellfest werd dit jaar voor de zesde keer gehouden. Het vindt plaats in Clisson, ongeveer dertig kilometer van Nantes. Het was dus een flinke rit, en hoewel de tocht met een Duitse bus door België op weg naar een Frans festival achteraf meeviel betekende het toch wel enig discomfort. Dat alles was echter al snel vergeten toen we donderdagochtend in de stralende zon rond acht uur in Clisson aankwamen. Daar bleek het festival nog niet begonnen. Sterker nog, de poort was gesloten en overal was men bezig met de laatste voorbereidingen. Het duurde dan ook even voordat we naar binnen konden, maar toen konden we ook een plaats zoeken op een nog vrijwel lege camping. Wat een contrast met de overvolle kampeerterreinen van Graspop! En dat terwijl de Hellfestcamping nou niet bepaald ruim bemeten was. Dit was een voorbode voor iets waar we later nog herhaaldelijk tegenaan zouden lopen, maar nou loop ik op de zaken vooruit.

Het festival begon pas op vrijdag en dat betekende dat we de eerste dag op eigen houtje door moesten komen. We hebben dat gedaan door een tripje te maken naar Clisson zelf. Dit bleek een klein toeristisch dorp te zijn waar zo vroeg in het seizoen nog helemaal niks te doen was en waar men ook bezig was met de voorbereidingen tot opvang van de verwachte headbangers. We waren vrij snel weer uitgekeken, maar het was wel aangenaam om in de stralende zon even rond te lopen. En de middeleeuwse burcht en de fraaie Romaanse kerk vormden een leuk decor.

In de loop van de middag en avond stonden er op de camping nog een aantal plaatselijke bandjes. We hebben hier een tijdje staan kijken en ons verbaasd over de geringe eetgelegenheid. Maar we waren zo moe door de lange busreis dat we uiteindelijk toch nog redelijk vroeg zijn gaan slapen.

De volgende morgen konden we dan eindelijk het festivalterrein zelf betreden. Daar vielen meteen een aantal dingen op. Met name het geringe formaat van alles liep in het oog. Hellfest is de afgelopen jaren explosief gegroeid en dit jaar passeerden er, verdeeld over drie dagen, een slordige 70.000 mensen de poorten. Blijkbaar was het terrein in al die jaren echter niet meegegroeid want men kon de aantallen maar nauwelijks aan. Dit was vooral in de middag en avond goed merkbaar. Letterlijk overal stonden en zaten mensen en het was lastig om van de ene naar de andere plek te komen. De ruimte voor de twee hoofdpodia was weliswaar vrij breed maar ook erg ondiep, waardoor er al snel opstoppingen ontstonden. Van alle manco's van hellfest was dit wel de grootste, en het zorgde geregeld voor onnodig ongemak.

Wat ook opviel, maar dan in positieve zin, was de enorme hoeveelheid eettentjes. Het contrast met de camping kon haast niet groter zijn. Dit zijn van die dingen die een festival voor een groot deel kunnen maken, en het was prettig dat Hellfest dit deel goed voor elkaar had.

Maar de muziek, want daar kwamen we tenslotte voor. Hellfest heeft, zeker in vergelijking met Graspop, een dichtbepakte line-up. Iedere dag begonnen de bandjes al rond 11 uur te spelen en de laatste noten klonken pas om 2 uur s'nachts. Er stond ontzettend veel moois, en dat betekende héle lange dagen maken. Deze eerste dag hadden we echter uitgeslapen, waardoor we weinig meekregen van het vorig jaar nog in Nijmegen aantredende Valiant Thorr. We waren echter wél op tijd voor wat één van de eerste aangename verrassingen zou blijken van het festival, namelijk de instrumentale stonerrock van My Sleeping Karma. Ik had nog nooit van dit bandje gehoord, maar hun op Sleep-, en Kyuss-leest geschooide muziek haalde ons meteen bij de les.

Na de prima oldschool death metal van Malevolent Creation kwamen we terecht bij wat voor mij een van de hoogtepunten van het festival was: de set van het Zwitserse Kruger. Ik had nog nooit van dit sludgegezelschap gehoord maar was behoorlijk onder de indruk van de intensiteit en en agressie van dit grotendeels in het halfduister optredende gezelschap. Zeker iets waar ik meer van ga horen!

Inmiddels vorderde de dag alweer, en na de als altijd prima death metal van het Braziliaanse Krisiun besloten we even de camping op te zoeken. Er stond later echter nog veel meer moois op het programma. Daarover in een volgende post meer.

Het einde van de geschiedenis

2011-06-21T23:39:00.003+02:00

Voordat ik de komende dagen mijn indrukken van Hellfest met u ga delen wil ik het eerst even kort over iets anders hebben.

Maanden na mijn laatste tentamen en weken nadat ik mij bij de Universiteit Utrecht had uitgeschreven kon ik vanmiddag eindelijk mijn bul in ontvangst nemen. Jawel! Ik ben nu officieel afgestudeerd in de historiae (zoals de deels in het Latijn gestelde bul het formuleert) en kan mijn diploma met een tevreden gevoel aan de muur spijkeren.

Ik wist natuurlijk al een tijdje dat ik klaar was met mijn studie. En ik ging er dan ook van uit dat het ophalen van mijn bul slechts een formaliteit zou zijn (van een officiele uitreiking had ik af gezien). Dat was het ook, maar toch kwam er een donkere melancholie over me heen toen ik vanmiddag met het diploma in mijn hand over de gracht liep. Het voelde ineens zo finaal. Zo definitief. Het is al zowat twaalf jaar geleden dat ik voor het eerst in de Utrechtse collegebanken plaatsnam. Op een enkel uitstapje naar de Uithof en het University College na heeft mijn hele studie zich daarna eigenlijk binnen een gebied van ongeveer een vierkante kilometer in het centrum van Utrecht afgespeeld. En toen ik vanmiddag langs al die universiteitsgebouwen liep realiseerde ik me ineens dat ik ze voorlopig niet meer van binnen zou zien. Dat ik nooit meer gehaast over een gracht zou lopen om op tijd bij een college te zijn. Dat ik nooit meer dagenlang in de (inmiddels onherkenbaar verbouwde) stoffige en sombere universiteitsbibliotheek zou doorbrengen. Dat ik al die medestudenten en docenten, dat ik die gewoon allemaal niet meer ga zien. Dat klinkt nu een beetje dramatisch en dat is niet de bedoeling. Maar vanmiddag realiseerde ik me ineens dat studeren ruim een decennium lang een enorm belangrijk deel van mijn leven heeft uitgemaakt. Nu ik mijn bul heb kan ik daar trots op zijn en het vormt een bewijs dat ik ook echt wat bereikt heb. Maar tegelijk laat het een leegte achter waar ik niet echt op voorbereid ben.

Het helpt niet dat mijn leven zich ook op andere vlakken momenteel in een nogal drastische overgangsfase bevindt. Het liefst zou ik volgende week weer gewoon colleges gaan volgen. Simpelweg omdat ik het eigenlijk niet wil missen.

Nou koester ik nog wel de ambitie om ooit nog verder te gaan studeren. Maar dat is niet iets dat de komende jaren van de grond gaat komen. Tot die tijd zal ik het dus moeten doen met mijn bul aan de muur. Als iemand nog werk weet voor een enthousiaste historicus (met een voorliefde voor de late bronstijd, cultuur-, en wetenschapsgeschiedenis en de 20e eeuw) dan hou ik mij ten zeerste aanbevolen!

Hellfest awaits

2011-06-12T23:42:00.005+02:00

Mijn leven staat de laatste tijd nogal op z'n kop, maar er is gelukkig ook tijd voor leuke dingen. Over exact drie dagen bijvoorbeeld stap ik op de bus naar Frankrijk om voor de eerste keer Hellfest te bezoeken. En het is een understatement te zeggen dat ik daar reikhalzend naar uitkijk.

Ik hoorde vorig jaar eigenlijk pas voor het eerst van dit festival, dat gehouden wordt in Clisson in het Loiredal. Toen was daar namelijk een reünieoptreden van mijn helden van Godflesh, en ik baalde ervan dat ik er niet bij kon zijn. Maar het was simpelweg te ver weg en we hoorden het te laat. Bovendien gaan we al een aantal jaren naar het Belgische Graspop.

Dit jaar bood Graspop echter weinig bijzonders en veel tweederangsbandjes en ouwe lullen die we al tig keer ontlopen waren. Reden om toch eens verder te kijken. En toen kwam Hellfest dus in beeld. Het duurde even voordat het vervoer geregeld was maar dat is tenslotte gelukt. Hellfest heeft voor een deel dezelfde bandjes als Graspop maar voegt daar nog een hele rits aan toe. Check die poster!

(Klik voor een vergroting)

Ik heb zelden, misschien wel nooit, een festival gezien waar zoveel interessants bij elkaar staat. Op het lijstje ab-so-luut-niet-te-missen staan Bolt Thrower, Monster Magnet en Pain of Salvation in elk geval met stip bovenaan. Maar dat is nog maar het topje van een enorme metalen ijsberg. Om maar eens wat te noemen, ook Angel Witch, Turisas, Atheist, Hail of Bullets, Karma to Burn, Krisiun, Rob Zombie, Meshuggah, Iggy Pop, Mekong Delta, Ozzy, Vader, Bad Brains en Atheist zal ik met genoegen tot mij nemen. En dat is nog maar het begin, want ook van Therion, Kreator, Judas Priest (die ik in Augustus nog op Sziget hoop te zien), Morbid Angel, Malevolent Creation en Orphaned Land hoop ik nog wat mee te pikken. Ik hoop dat we aan slapen toe gaan komen want de bandjes beginnen al om half elf te spelen en gaan tot 2 uur s'nachts door.

Waar ik, naast al dit muzikale geweld, vooral ook benieuwd naar ben is hoe het festival verder in elkaar zit. Hoe die Fransen het georganiseerd hebben en of er grote verschillen zijn met Wacken of Graspop. Een rondje langs diverse metalfora leverde veel positieve geluiden op. Ook in dat opzicht zijn mijn verwachtingen dus hooggespannen.

Eigenlijk het enige dat roet in het eten kan gooien is het weer. De verwachtingen zijn niet uitzonderlijk goed maar ook niet heel slecht. Extra kleren meenemen maar. En er het beste van hopen.

Na terugkomst een verslag!

Kunst omdat het moet

2011-05-15T20:48:00.007+02:00

[Facebookvriendjes: Lees deze post op Waiting in Line!]

Ik heb in Estland zo rustig aan gedaan dat ik eigenlijk niet eens de moeite genomen heb om u van mijn belevenissen op de hoogte te brengen. Bloggen moet geen verplichting worden en soms is het ook gewoon wel prettig om niet over van alles na te hoeven denken en het volgens op te moeten schrijven.

Inmiddels ben ik dan ook al lang en breed weer terug in Nederland en zelfs alweer aan het werk gegaan. De laatste dagen in Tallinn ben ik naar Kadriorg geweest, iets buiten het centrum van de stad, waar een aangenaam park niet alleen mooie wandelroutes herbergt, maar ook een door Peter de Grote uit de grond gestampt paleis dat, een unicum, nog in vrijwel authentieke staat verkeert. De meeste van de tsaristische paleizen werden keer op keer aan de heersende mode aangepast, maar door omstandigheden die u zelf maar een keer moet opzoeken is dat in Tallinn nooit gebeurd. Tegenwoordig herbergt het paleis het Estse museum voor buitenlandse kunst en dat bezit een aardige collectie zonder echte uitschieters maar goed genoeg voor een paar uurtjes rondkijken.

Iets verderop is dan weer kunst te vinden van een totaal andere orde. Daar staat namelijk het vijf jaar geleden geopende KUMU oftewel het Museum voor Estse kunst. Dit is gevestigd in een prachtig gebouw van de Finse architect Pekka Vakaavuori dat ik minstens zo interessant vond als de collectie die het herbergde.

De dag erop heb ik nog meer musea bezocht, allemaal in het centrum van Tallinn. Varierend van het Estse bezettingsmuseum tot het Natuurhistorisch Museum. Allemaal op hun eigen manier erg interessant. s'avonds ben ik naar Verdi's La Traviata geweest in de Estste Staatsopera en hoewel ik niet zo heel erg van de Italiaanse opera ben viel me dat niet tegen. Violetta leek op die presentatrice van Opsporing Verzocht en Baron Douphol vergat een aantal regels tekst. Maar dat was de enige wanklank van de voorstelling. Er viel me ook op hoeveel bekende wijsjes zonder dat ik dat wist terug te voeren zijn op het werk van Verdi. Een aantal keren tijdens La Traviata betrapte ik mezelf op de gedachte: 'Verrek, ik dacht dat dat van Pierre Kartner was'.

Al met al een buitengewoon ontspannen en plezierig reisje. En ik vond het oprecht jammer dat ik alweer terug naar huis moest. Inmiddels kan ik ook concluderen wat ik van Estland en de Esten vond. Maar daar kom ik in een aparte post nog op terug.

Bij de Beesten

2011-05-11T08:01:00.010+02:00

Ik begin al aardig te wennen aan mijn verblijf in Tallinn. Het is hier bloedmooi weer (ben zelfs een beetje verbrand) en ik heb me inmiddels een ontspannen ritme aangemeten waarin ik me vooral niet teveel inspan.

In het kader hiervan ben ik gisteren bijvoorbeeld naar de dierentuin van Tallinn geweest. Deze vormt weliswaar geen essentiele stop op de internationale dierentuinenronde maar bleek toch een aantal verrassingen in petto te hebben. Los daarvan was het in combinatie met de stralende zon en het aangename briesje (de dierentuin licht hemelsbreed nog geen 150 meter van de zee) een prettige plek om een dagje rond te wandelen.

aan de dierentuin meteen opvalt, is dat ze bij het aanleggen ervan enorm de ruimte genomen hebben. Tussen de verblijven strekken zich weidse grasvelden uit en de verblijven zelf zijn voor een deel ontzettend groot. Voor een ander deel trouwens niet. Het is vrij duidelijk te zien wat net nieuw is in de dierentuin en wat er al lang staat. De oude verblijven zijn letterlijk niet meer van deze tijd, met afzichtelijke hekken en tralies en met verroeste sloten waarachter zich neurotische ijsberen en somber starende aapjes schuilhouden. Maar er wordt duidelijk keihard gewerkt om alles te moderniseren, en de nieuwere gedeelten zien er prachtig uit.

Qua dieren viel me vooral de werkelijk waanzinnig uitgebreide collectie geiten en schaapachtigen op. Op hun site vertelt de dierentuin dat ze de grootste collectie ter wereld hebben en dat geloof ik graag. Vooral de talloze soorten geiten uit centraal-Azië vielen op. Ik heb verder niet zoveel met geiten, maar het was bijzonder om het een keer bij elkaar te zien. En dat werd nog versterkt doordat juist veel van deze geiten in nieuwe (enorme) verblijven gehuisvest waren.

Verder had Tallinn Zoo natuurlijk ook de geijkte succesnummers. Leeuwen, tijgers, beren en (Afrikaanse) olifanten. En grote vogelkolonies, al ben ik daar vrij snel aan voorbij gegaan. En dan was nog opvallend dat het park aan één kant helemaal tegen flats en kantoorgebouwen aanlag, wat voor bizarre contrasten zorgde.

Al met al dus een prima ontspannen dag. En zoveel dierentuinen waar je na je bezoek nog even over zee kan uitkijken zijn er ook weer niet. Facebookvriendjes kunnen al een kleine selectie van foto's bekijken. Als ik weer terug ben volgt er meer op mijn Flickr-pagina.

In Estland

2011-05-09T15:46:00.005+02:00

Even een verjaardagsberichtje uit Estland. Het feestgedruis komt hier nog maar langzaam op gang, maar ik ging ook niet deze kant op om luidkeels mijn verjaardag te vieren. De sfeer in het zonovergoten Tallinn (waar het weer echt optimaal is! Niet te warm, niet te koud, precies goed) is echter dusdanig relaxed dat je je er vanzelf beter door gaat voelen. Ik moest er wel om vier uur vanmorgen voor opstaan maar het is de moeite waard. Over mijn vlucht heb ik verder niet zoveel te vertellen, behalve dan dat het toch wel bijzonder is dat zowat het hele toestel vol zat. Wat gaan al die mensen op maandagmorgen in Tallinn doen???

Hier aangekomen bleek Tallinn en uiterst overzichtelijke stad, waarbij (en ook dat is opvallend) de hele bevolking van de Middeleeuwse binnenstad uit toeristen lijkt te bestaan. Niet dat het extreem druk is. Maar de mensen die er zijn zijn steevast toerist. De uitzonderingen zijn makkelijk te herkennen want die zijn doorgaans uitgedost in bespottelijke middeleeuwse kostuums en proberen je een restaurant of souvenirshop in te lokken.

Dit alles klinkt misschien niet heel aantrekkelijk, maar nergens heerst de opgefokte sfeer die toeristenfuiken soms zo kenmerkt. En de combinatie met het weer maakt Tallinn een erg prettige plaats om doelloos rond te hangen. Ik zat erover te denken om misschien nog verder Estland in te gaan. Maar waarschijnlijk ga ik de komende dagen gewoon doorbrengen op terrasjes en in parken, zoals ik vanmiddag ook al gedaan heb. De rust werkt verkwikkend.

Iedereen trouwens bedankt voor alle verjaardagswensen per mail, SMS en Facebook. Het waren er teveel om overal persoonlijk op te reageren. Maar het betekent veel voor me!

Ik zal de komende dagen waarschijnlijk wel vaker van me laten horen. De wifi in het hostel is wat rammelend maar het werkt wel. Wordt dus vervolgd.

Leaving on a jetplane

2011-05-08T19:17:00.006+02:00

Nog een paar uurtjes en dan ben ik niet alleen jarig maar stap ik ook nog in het vliegtuig richting Tallinn voor een korte reis naar Estland. Land van Arvo Pärt en van... Tja, verder weet ik eigenlijk niks of niemand te noemen uit Estland. Ik ga er dan ook niet met een vooropgezet plan naartoe. Meer om een beetje rond te wandelen, rustig aan te doen en misschien af en toe een museum in te duiken. Afgelopen maanden is mijn leven op een aantal vlakken nogal in beroering geweest. Dat kon u ook al opmaken uit het geringe aantal posts hier. Ik zal nog wel een keer uit de doeken doen wat er allemaal precies aan de hand is. Wie het persé wil weten moet het mij maar een keer vragen. Maar hoe dan ook hoop ik de komende dagen in alle rust mijn verjaardag te kunnen vieren, een beetje te genieten van de onbegrijpelijke Estse taal en hopelijk van een beetje mooi weer. Ik zal proberen geregeld verslag te doen. En ook kunt u een serie foto's tegemoet zien. Sul on kuulda mind!

Koninginneplaatjes

2011-05-01T19:58:00.005+02:00

Gisteren heb ik plaatjes gedraaid tijdens het Koninginnedagfestijn in Willemeen. Er was flink uitgepakt, met een minimetalcorefestival in het café, technodingetjes op het piepkleine pleintje achter het gebouw (zie onderstaande foto) en een metal/alternative programma in de grote zaal. Bij dat laatste verzorgde ik de achtergrondmuziek.

Koninginnedag betekent altijd grote drukte en dat betekende ook dat er meer mensen waren om naar mijn keuze te luisteren dan normaal. Al kozen de meesten er toch voor om de pauzes tussen de bandjes op de stoep en in de zon door te brengen. En gelijk hadden ze, want het kon behoorlijk warm worden in de zaal. Anderzijds misten ze daardoor wel mijn met smaak uitgekozen plaatjes, en dat is dan ook wel weer jammer.

Het was een geslaagd evenement. Iets minder druk dan vorige edities. En de keuze van de bandjes had misschien wat publieksvriendelijker gekund. Maar toen wij rond 23 uur uitgeput aan de bar gingen bijkomen (de zaal was inmiddels overgenomen door de dansmeesters van Achtbahn) konden we niet anders dan tevreden zijn. Volgend jaar weer.

De gedraaide plaatjes. Met name het blokje oldschool death metal tegen het einde was ook voor mijzelf genieten:

Sex Pistols - God save the Queen
Pro-Pain- Make War (not Love)
Arch Enemy - Aces High
Osdorp Posse & Nebrionic - Geen Slaap tot Osdorp
Benediction- Grind Bastard
The Iron Maidens - The Number of the Beast
Motörhead - Overkill
Slayer - Dead Skin Mask
Bolt thrower - The IVth Crusade
Iced Earth - Declaration Day
Suicidal Tendencies - You can't bring me down
Sepultura - Refuse/Resist

[BLAZKOWICZ]

Heaven shall burn - Voice of the Voiceless
Judas Priest - Painkiller
Die Apokalyptischen Reiter - Riders on the Storm
Tanzwut - Götterfunken
Thine- Song of Joy
Jesu - Opiate Sun
Type O Negative - Summer Breeze

[KING LOCUST]

Monster Magnet - Negasonic teenage Warhead
Ahmet & Dweezil Zappa- Baby one more Time
Gojira - To Sirius
Fear Factory - Self Bias Resistor
Agalloch - As Embers Dress the Sky

[TERZIJ DE HORDE]

Ministry - Filth Pig
Strapping young Lad- Far beyond Metal
Turisas - Rasputin
Iron Maiden - Wasted Years
Motörhead - Ace of Spades
Ministry - Radar Love
Metallica - For whom the Bell tolls

[KAPITAN KORSAKOV]

Slayer - Raining Blood
Morbid Angel - Chapel of Ghouls
Bolt Thrower - Cenotaph
Death - Pull the Plug
Carcass - Exhumed to consume
Pestilence -Twisted Truth
Entombed - Left Hand Path
Cannibal Corpse - Hammer Smashed Face (Live)
Saxon -Denim & Leather

[CAEDERE]

Metallica - Creeping Death
Anthrax - Caught in a Mosh*
Laibach - Opus Dei

*)Hoewel het niemand op leek te vallen was hier doorheen onbedoeld ook nog Metallica's Call of Kthulu te horen. Ik was een schuifje vergeten naar
beneden te zetten...

Kabaal

2011-03-15T19:50:00.008+01:00

Afgelopen zaterdag moest ik onverwacht plaatjes draaien in Willemeen. Dat hoorde ik s'middags pas en hoewel ik me de kans niet liet ontgaan leverde het me toch wel enige hoofdbrekens op. Ik wist namelijk totaal niet wat voor bandjes er gingen komen.

Nou was daar wel een slag naar te slaan. Het betrof namelijk een voorronde voor Kabaal am Gemaal, het uiterst sympathieke alternatieve hoekje op het jaarlijkse Bevrijdingsfestival in Wageningen. En aangezien ik daar al jaren een tevreden bezoeker ben kon ik wel ongeveer vermoeden uit welke hoek de muzikale wind zou waaien.
Nou viel het nog niet mee. Met een studentenfeestenskabandje, jongehondenpunk, dark metal, alternatieve noisepop, slepende metal en zo nog wat dingetjes viel het niet mee om enigszins gebalanceerd achtergrondgeluid te selecteren. Het is uiteindelijk gelukt, al ziet onderstaand lijstje er op papier misschien wat curieus uit. Maar in de praktijk werkte het wonderwel. Op het laatst liet het uitroepen van de winnaars nogal lang op zich wachten en greep ik terug op de collectie 'geheid succes'. En dat werd het gelukkig ook.

Twee dingen vielen me trouwens op deze avond op. Allereerst dat het niveau van vrijwel alle bandjes erg hoog was. Er is veel onbekend talent in de provincie! Ten tweede werd de avond grotendeels gerund door vrijwilligers uit het Kabaal-kamp. En ik heb zelden zulke sympathieke en gemotiveerde vrijwilligers meegemaakt. Hulde! Ik hoop er op 5 mei weer bij te zijn.

De door mij gedraaide plaatjes:

Om – Thebes
Spiritual Beggars – Euphoria
Einstürzende Neubauten – Let’s do it a Dada
Motörhead – Overkill

[BEERMACE]

Strapping young Lad – Far beyond Metal
Laibach – Jesus Christ Superstar
Fear Factory – Self Bias Resistor
Die Apokalyptischen Reiter – Riders on the Storm

[ATLAS]

Ulver - A Memorable Fancy, Plates 17-20
Ministry – Thieves
Pantera – Cowboys from Hell

[FRUIT OF THE ORIGINAL SIN]

Pixies – Debaser
Grinderman – No Pussy Blues
Type O Negative – Summer Breeze
Metallica- For whom the Bell tolls

[NYMERIA]

Arch Enemy – Aces High
New found Glory – Neverending Story
Goldfinger – 99 red Balloons
Catch 22 – American Pie
Good Riddance – Mother Superior

[SKANDAAL]

Ramones – Do You remember rock ‘n Roll radio
Propagandhi – Nation States
Helloween – Hocus Pocus

[AUDIO OUTRAGE]

Jello Biafra & nomeansno – Jesus was a Terrorist
Primus – Tommy the Cat
Anthrax – Got the time
Ahmed & Dweezil Zappa – Baby one more Time

[JOS & DE TOSTI’S]

Tilt – Libel
Dead Kennedys – Stars and Stripes of Corruption
Hi-Standard – California Dreamin’
Jesu – Opiate Sun

[STARVE]

Slayer – Raining Blood
Judas Priest – Breaking the Law
Osdorp Posse & Nebrionic – Geen slaap tot Osdorp
Ozzy Osbourne & Dweezil Zappa – Stayin’ alive
Iron Maiden – The Number of the Beast
Guns ‘n Roses – Paradise City
Turisas – Rasputin
Twisted Sister – We’re not gonna take it
Metallica – Creeping Death
Kiss – I was made for loving You
Ahmed & Dweezil Zappa – Baby one more Time
Agrésion – Pump up the Jam
Ministry – Radar Love
Tom Waits – On the Road

Fotootjes

2011-03-11T23:29:00.004+01:00

Facebookvriendjes konden al genieten van een eerste selectie uit de foto's die ik in Berlijn gemaakt heb. Inmiddels staat op mijn Flickr-pagina ook de definitieve selectie. Gaat dat zien. En dan kunt u ook meteen de foto's bekijken die ik bij eerdere reizen gemaakt heb.

Hahaha, die hackers toch!

2011-03-09T12:55:00.003+01:00

Kreeg vandaag het onderstaande mailtje, voorzien van ING-logo's en een serieus uitziende handtekening:

Amsterdam, 09 maart 2011

Betreft: hackers actief op Mijn.ING.nl

Geachte heer/mevrouw,

Afgelopen week is onze server mijn.ING.nl alweer aangevallen door hackers. Wij zijn bezig met ons onderzoek dat onlangs is ingesteld en hopen binnenkort deze hackers te ontmaskeren. Tijdelijk is het noodzakelijk dat alle ING klanten die gebruik maken van mijnING.nl nu momenteel op de onderstaande website inloggen. U kunt inloggen met uw oorspronkelijke inloggegevens. Als u eenmaal met uw bestaande gegevens heeft ingelogd, wordt u gebeld door een medewerker ook ontvangt u binnen 5 werkdagen een brief met daarin de nieuwe Activeringscode per post en een nieuwe beveiligde website per e-mail waar u de Activeringscode in zal moeten voeren. Let op u ontvangt een Activeringscode alleen als u al een keer op de nieuwe website bent
ingelogd.

Wij raden u aan om na het openen van deze e-mail zo snel mogelijk op de nieuwe en tevens beveiligde website in te loggen met uw huidige inloggegevens.

Klik hier! Voor de beveiligd website
(Het kan zijn dat sommige computers het moeilijk hebben met de capaciteit van de website en niet alles meer zichtbaar is)
Het kan zijn dat sommige computers het moeilijk hebben met de capaciteit van de website en dat enkele dingen niet zichtbaar zijn)
Bij voorbaat dank voor het medewerking van dit process.

Let op!! u ontvangt een sms dat uw Tan-functie is geblokkeerd, die kunt u gewoon negeren.

Let op!! vul deze Activeringscode niet op uw Mijn.ING.nl, wij zijn nog steeds bezig om de website volledig te beveiligen tegen active hackers! Vul deze in op de nieuwe
website die u binnen 5 werkdagen per e-mail ontvangt!

Let op! Bewaar deze brief/e-mail bij uw andere bankpapieren. Zo heeft u belangrijke informatie over uw ING bij de hand.

Hoogachtend,

ING
Bank N.V.
Afdeling Fraude & Scam
ING Secure

Dit zijn van die dingen waarover je weleens wat hoort in consumentenprogramma's. Maar ik had het nog nooit zelf meegemaakt. Wat en ongelofelijk amateuristische oplichters zeg! Alleen al met het kromme Nederlands ("Wij zijn bezig met ons onderzoek dat onlangs is ingesteld") verraden ze meteen dat er iets niet in de haak is. Die mededeling over de TAN-code die je kunt negeren is dan wel weer slim. En ook behoorlijk onbeschaamd. Ik merkte dat ik me bij het lezen van dit mailtje licht beledigd voelde. Denken ze nou écht dat ik zo stom ben om hier in te trappen?

Maar goed. Het mailtje toch maar even naar de ING geforward. Niet dat die er iets aan kunnen doen, maar dan heb ik mijn burgerplicht in elk geval niet verzaakt.

Berlijn ondergronds

2011-03-05T12:50:00.002+01:00

Op mijn laatste dag in Berlijn heb ik iets gedaan wat ik al langer van plan was en dat tot een van de hoogtepunten van mijn reisje uitgroeide. Ik heb een tour gemaakt door een bunker uit de 2e wereldoorlog.

Berlijn heeft natuurlijk nogal wat ondergrondse geheimen. Niet alleen in de 2e wereldoorlog, maar met name ook in de daaropvolgende koude oorlog is er een heel netwerk aangelegd van bunkers, gangen, schuilkelders en andere defensieve structuren. Uit WOII is niet eens zo heel veel meer over omdat dit direct na de afloop van de strijd met begrijpelijk enthousiasme ontmanteld is. Maar een paar structuren zijn de dans ontsprongen, en daar kwamen dus tijdens de koude oorlog natuurlijk nog allerlei ondergrondse bouwsels bij.

Sinds 1997 bestaat in Berlijn de non-profitorganisatie Berliner Unterwelten. Hierin zijn vrijwilligers voortdurend en zonder financiele ondersteuning van de overheid bezig met het in kaart brengen, uitgraven, restaureren en toegankelijk maken van deze ondergrondse historische overblijfselen. En door die overblijfselen kun je dan weer rondleidingen krijgen.

Niet bij alle rondleidingen is altijd plaats, en min of meer op goed geluk koos ik voor een tocht door een WOII-bunker (tour 1, op de site). Heel graag had ik de tour langs tunnels onder de Berlijnse muur gedaan, maar dat kwam qua tijd heel slecht uit. Die bewaar ik dus voor volgende keer.

Berliner Unterwelten zit in een pietepeuterig kantoortje in een dode hoek van het metrostation Gesundbrunnen (daags na mijn tour zijn ze naar een iets rianter gebouwtje verhuisd). Dat ze daar zitten heeft een reden. De meeste schuilbunkers uit de oorlog zijn vernietigd of met puin volgestort. Maar één zat midden in dit metrostation en het was niet haalbaar om alles af te breken zonder ook meteen het station onbruikbaar te maken. Indertijd is de bunker dus vol puin gestort, puin dat er door de vrijwilligers van Berliner Unterwelten met veel moeite weer uitgegraven is.

De tour duurde anderhalf uur en gaf een behoorlijk compleet beeld van de structuur, constructie en het doel van de bunker. Hij was bedoeld als schuilplaats bij de herhaaldelijke geallieerde bombardementen op Berlijn. En zelden voelde ik geschiedenis zó dichtbij komen.

Met het strijdverloop tijdens de slag om Berlijn was ik behoorlijk bekend. Maar het was toch een hele openbaring om het van zo dichtbij en zo beklemmend te ervaren. Het enthousiasme van onze gids hielp daar ook bij. In voor Duitse begrippen vlekkeloos Engels wist ze talloze feitjes en details te geven die de sombere betonnen ruimtes (om er maar eens een cliché tegenaan te gooien) helemaal tot leven brachten. Het is dat ik na de rondleiding nogal moe was, anders was ik meteen opnieuw aangesloten voor nóg een tour.

Foto's maken tijdens de rondleiding mocht helaas niet. Maar na afloop ben ik even naar het vlakbij gelegen park Humboldthein gewandeld waar nog een authentieke Flakturm staat. Deze gigantische, extreem versterkte betonnen torens dienden tijdens de oorlog als een soort megabunkers en waren dusdanig stevig dat ze nadien nauwelijks te verwijderen waren. Sommigen zijn later met veel moeite alsnog afgebroken, soms krijgen ze een nieuwe bestemming (in Wenen heeft men er een aquarium in gebouwd) en deze in Humboldthain is gebruikt om puin tegenaan te gooien, met als gevolg een decoratieve heuvel met een park erop. De Flakturm is echter zó immens dat hij nog steeds tientallen meters er bovenuit steekt. Het was indrukwekkend om er bovenop te staan en een wijds uitzicht over de omgeving te hebben.

De toren zelf is overigens ook volgestort met puin. Maar, u raadt het al, de mensen van Berliner Unterwelten hebben ook hier hun graafwerk verricht en tegenwoordig kun je er weer rondleidingen krijgen. Als ik weer naar Berlijn ga zal dat hoog op mijn prioriteitenlijstje staan!

Wo ist der Bahnhof?

2011-02-25T21:47:00.008+01:00

Ja, nou denkt u natuurlijk: 'alwéér een verhaal over een museum?´ Maar het is momenteel zo koud in Berlijn dat je niet voor je plezier buiten gaat lopen. Ik heb echt nog wel andere dingen gedaan dan door museumzalen zwerven. Ik heb wat winkels opgezocht en ook veel semi-doelloos rondgewandeld. Daar is Berlijn ook erg geschikt voor, al haalt het het niet bij Parijs. Na een tijdje begon de kou echter altijd weer hinderlijk op te spelen en dook ik toch weer ergens naar binnen. Vanavond ben ik naar de buitengewone (en in Duitsland veel discussie veroorzakende) tentoonstelling Hitler und die Deutschen geweest, in het ook in andere opzichten uitstekende Deutsches Historisches Museum (waar ik het eerder al over had). Ik was blij dat ik dit nog mee kon pakken want overmorgen is de laatste dag van deze bijzondere expo. Ik kom er nog op terug.

Maar waar ik het nu even over wilde hebben: mijn bezoek vanmorgen aan het Deutsches Technik Museum. Dit op een steenworp van mijn hostel gelegen museum is gevestigd in een voormalig spoorwegcomplex en bleek werkelijk monsterlijk van formaat. Het museum is qua opzet enigszins vergelijkbaar met het Science Museum in Londen, zei het dat hier in Berlijn de nadruk nog veel meer op vervoersmiddelen ligt. De grootste afdelingen worden gevormd door een enorme collectie vliegtuigen, een minstens zo omvangrijke collectie treinen en, opmerkelijk in een land dat het niet van zijn zeevarende traditie moet hebben, enorme zalen waarin alles wordt verteld wat je zou willen weten over scheepvaart. Een beetje het Spoorwegmuseum, Aviodrome en het Scheepvaartmuseum samengevoegd zeg maar. Daarnaast nog allerlei afdelingen over bijvoorbeeld film-, foto-, en TV-techniek. En dan ook nog afdelingen waar ik zelf nooit aan gedacht zou hebben. Een enorm uitgebreide kijk op het maken van koffers (!) bijvoorbeeld. En alles over edelsmeden. En dan heb ik het nog niet over de tentoonstelling over textielbewerking, de werkende bierbrouwerij en de zalen die aan medicijnen gewijd waren. Omdat alles zo uitgebreid was heb ik sommige van die afdelingen zonder al teveel gewetenswroeging overgeslagen. Er bleef nog genoeg moois over.

Geregeld liep ik tegen onverwachte verrassingen tegen. Zo bleek het vliegtuigje van Mathias Rust een plek in dit museum te hebben. Oudere lezertjes weten waarschijnlijk nog wel wie Mathias Rust was. De rest moet het maar even opzoeken. De luchtvaartafdeling viel verder vooral op door het grote aantal in de oorlog neergeschoten exemplaren dat tentoongesteld was. Altijd spectaculair, die met kogels doorzeefde wrakken. In dit licht was trouwens ook de gevel van het museum spectaculair, daaraan hing namelijk een Douglas C47 die nog ingezet was bij de Berlijnse luchtbrug. Zo kwam je steeds interessante dingen tegen.

Al met al een aangenaam museum, waar ik ook veel langer gebleven ben dan oorspronkelijk gepland. Het haalt het niet bij het Londense Science Museum, maar het was een angename afwisseling na alle schilderijen en beelden van de afgelopen dagen.

Morgen alweer mijn laatste dag in Berlijn. De tijd vliegt. Net als Mathias Rust indertijd.

Nieuw Museum

2011-02-24T22:19:00.007+01:00

Ik moet dit soort posts eigenlijk niet schrijven als het s'avonds is en ik doodop ben van een dag door musea trekken. Vandaag stonden het Neues Museum, de Neue Nationalgalerie en de Gemäldegalerie op het programma. In die laatste was ik al eerder geweest, over die tweede kom ik nog weleens te spreken, maar die eerste was eigenlijk het bijzonderste. De naam Neues Museum is eigenlijk en beetje misleidend want het werd al gebouwd tussen 1843 en 1855. Maar dit is ter onderscheid van het door Schinkel ontworpen Altes Museum, dat er pal naast ligt.
Het Neues Museum werd tussen 1943 en 1945 min of meer platgebombardeerd en stond tot ver in de jaren tachtig als een uitgewoon karkas in het toenmalige Oost-Berlijn. Na de Duitse eenwording werd ook besloten tot het grondig op de schop nemen van de Berlijnse musea en in het kader van het Masterplan Museuminsel werd met de reconstructie van het Neues Museum begonnen. Anderhalf jaar terug werd het resultaat voor het publiek geopend en het vernieuwde museum mag gerust opzienbarend genoemd worden.

Dat ligt niet in de eerste plaats aan de collectie, hoewel ook daar weinig mis mee is. Het museum herbergt de collectie Egyptische oudheden en het Museum für Vor-, und Fruhgeschichte (in het Duits klinkt het altijd nét indrukwekkender). De afgelopen jaren leidden die collecties een zwervend bestaan. Alweer een tijd terug zag ik ze in hun tijdelijke onderkomen in Charlottenburg en toen viel vooral het nogal provisorische karakter op.

Hoe anders is dat nu! De voorwerpen baden in het Nieuwe Museum in een zee van ruimte waarbij de allernieuwste presentatietechnieken gebruikt zijn. Daarbij zijn veel ruimtes in een 'beschadigde' staat gelaten om de turbulente geschiedenis van het gebouw te benadrukken, en dat is over het algemeen een uitstekende keus gebleken.

Ik was blijkbaar niet de enige die dat vond, want het museum krijgt zoveel toeloop dat je een timeslot moet boeken waarop je naar binnen mag. Er was ook aardig wat security aanwezig naar mijn smaak. En rond het klapstuk van de collectie, de beroemde buste van Nefertiti (Nofrotete in het Duits) was de paranoia nog een stukje erger want er mochten geen foto's gemaakt worden en toen ik in een belendende zaal mijn camera op een heel ander voorwerp richtte werd ik tóch meteen door een strenge dame op mijn vingers getikt.

Sowieso is Nefertiti/Nofrotete ook zo'n beetje het enige in het museum waar ik wat moeite mee had. Niet met de kop op zichzelf. Maar het wordt tentoongesteld met een eerbied die aan het onzinnige grenst. Een aparte, kapel-achtige ruimte is helemaal voor de buste gereserveerd, en hoewel het daardoor wel optimaal tot z'n recht komt heeft het ook iets potsierlijks.

Maar dat is zo'n beetje mijn enige kritiekpunt. Als ik niet zo moe was zou ik nog uren door kunnen gaan met het opsommen van de wonderen van het Neues Museum. Maar ik ben wel moe en dus moet dat tot later wachten. Museumhaters kunnen die stukjes zonder gewetenswroeging overslaan.

In het museum

2011-02-23T23:56:00.005+01:00

Even een kort berichtje vanuit Berlijn. Ik heb veel te vertellen maar het is laat en het is een drukke maar bevredigende dag geweest.

Na een prima nachtrust en dito ontbijt (ik kan iedereen dit hostel aanraden) toog ik vanmorgen naar Museuminsel, alwaar men al meer dan 15 jaar bezig is om de daar aanwezige musea te moderniseren en met elkaar te verbinden. De vorige keren dat ik in Berlijn was stonden er altijd gebouwen in de steigers en waren er indrukwekkende bouwputten te zien en dat was deze keer niet anders. Toch was er al duidelijk resultaat geboekt! Zo kon ik nu voor het eerst het Bodemuseum betreden, dat op het noordelijkste puntje van het museumeiland ligt en dat jarenlang achter steigers verborgen ging. Het herbergt een enorme collectie beeldhouwwerken en sculptuur. Ik ga u nu niet vervelen met de vele wonderen die ik tegenkwam, maar ik kom er zeker nog op terug.

Vlak daarna ben ik naar de Alte Nationalgalerie geweest, dat met grote voorsprong mijn favoriete museum in Berlijn is, en bovendien één van mijn grote favorieten ever. Het museum beslaat de kunst van de 19e eeuw met uiteraard de nadruk op Duitse kunstenaars. Om even een indruk van de rijkdom van de collectie te geven: Drie van de schilderijen uit mijn persoonlijke top tien hebben hier een thuis: Böcklin's Toteninsel, Friedrich's Abtei im Eichwald en, ook van Friedrich, Mönch am Meer. Over ieder van die schilderijen zou ik wel een post kunnen vullen en misschien ga ik dat ook nog wel doen. Nu even niet echter, want ik ben vanmiddag ook nog naar het Pergamonmuseum geweest. Voor het eerst in zowat 7 jaar. Dit is zo'n beetje het populairste museum in Berlijn, maar eerlijk gezegd vond ik het een klein beetje tegenvallen. Maar dat kwam misschien wel door vermoeidheid en doordat de wonderen van de Nationalgalerie nog nazinderden in mijn hoofd.

Na nog wat geshopt en gegeten te hebben ben ik naar de film geweest. Black Swan. Ook daar ga ik het later nog over hebben, want het was een interesante film (heeft nou niemand opgemerkt wat een enorme invloed Cronenberg op deze film gehad heeft?).

Al met al dus een vermoeiende dag met veel indrukken. Maar ik zou het niet anders willen. Morgen meer musea, en hopelijk ook een wat uitgebreidere post.

Koud in Berlijn

2011-02-22T21:39:00.004+01:00

Ik zit dit te typen in de rustige bar annex common room van het Metropol Hostel in Berlijn. Afgelopen nacht ben ik met de bus naar het oosten vertrokken en vandaag heb ik vooral kriskras door de stad geslenterd. Ik ben hier al vaker geweest, dus ik kan me permitteren om rustig aan te doen.

Dat rustig aan doen was ook wel noodzakelijk. De nachtelijke busreis was namelijk niet echt verkwikkend. Ik vertrok om 1 uur s'nachts uit Arnhem en hoewel de bus maar voor een kwart vol zat en ik dus alle ruimte had viel het toch niet mee om in foetushouding over twee stoelen gevouwen in slaap te vallen. Ik kwam licht geradbraakt aan, iets wat overigens vrij snel teniet gedaan wordt doordat het hier bitter koud is. Er is geen wolkje aan de lucht en de zon schijnt volop. Maar dat doet niets af aan het feit dat de temperatuur voortdurend ver onder het vriespunt blijft. Goed ingepakt is het allemaal wel te doen, maar helaas heb ik ook een beginnend griepje hier mee naartoe genomen. Het zet gelukkig niet door, maar echt optimaal voel ik me ook nog niet. Ach, zolang ik maar afleiding heb is het allemaal nog wel te doen. En afleiding is in Berlijn nooit een probleem.

Vandaag heb ik eigenlijk vooral een aantal plaatsen opgezocht waar ik al eerder geweest was. Enige uitzondering daarop was de Kreuzberg, die ik vanmorgen als eerste beklommen heb.

De Kreuzberg heeft haar naam gegeven aan de gelijknamige wijk. Het hoogtepunt, letterlijk en figuurlijk, wordt gevormd door een even verheven als militaristisch aandoend gietijzeren gedenkteken dat ontworpen is door K arl Friedrich Schinkel. En dit laatste was ook de voornaamste reden dat ik er graag naartoe wilde. Ik ben nogal een fan.

Wat vooral opvallend is aan de Kreuzberg, is dat het een prachtig uitkijkpunt biedt over de omgeving. Berlijn heeft aan parken geen gebrek, maar deze groene oase verraste me toch, al was het zo in het hart van de winter natuurlijk allemaal een beetje kaal.

Na de Kreuzberg ben ik naar het nabijgelegen gedenkteken geweest voor de Berlijnse luchtbrtug in 1948. En daarna heb ik min of meer intuitief de stad een beetje doorkruist, daarbij flink wat andere gebouwen van Schinkel aandoend.

Al met een een uiterst vermoeiende maar bevredigende eerste dag. Straks lekker slapen, en morgen gezond weer op voor een weerzien met een aantal van de Berlijnse topmusea. Wordt vervolgd!

Nachtmuziek 100

2011-02-15T22:41:00.000+01:00

Ik kan vaak niet slapen. Soms pak ik dan m'n laptop erbij. Soms ga ik muziek luisteren. En soms allebei. Begin november vorig jaar was dat ook het geval. En zonder speciale reden linkte ik toen een YouTubefilmpje naar Facebook van de muziek waar ik op dat moment naar luisterde. Facebook hangt natuurlijk van dat soort dingen aan elkaar. En ik had er verder ook niet meer zo over nagedacht. Tot de volgende avond. Toen kon ik opnieuw niet slapen. En dus postte ik wéér een YouTubefilmpje. Ik wist het toen nog niet, maar het was het begin van een kleine persoonlijke traditie: Iedere avond, meestal rond de tijd dat ik de computer uit zet, ga ik op zoek naar een liedje dat ik op dat moment wil horen. YouTube fungeert daarbij als een soort megajukebox. En op een enkele uitzondering na kon ik meestal wel vinden waar ik naar op zoek was.

Vanavond was het zover: ik kon het honderdste liedje posten. Het werd de allermooiste uitvoering van het allermooiste liedje ooit. Hopelijk een mooie start voor de volgende honderd.
Voor wie mij niet op Facebook volgt hierbij de complete lijst. Een paar avonden was ik vergeten een nummer uit te kiezen of had ik geen computer bij de hand. Alles bij elkaar geeft dit overzicht een aardig inkijkje in wat ik mooi, goed, leuk en/of bijzonder vind. En ik hoop voorlopig nog even door te kunnen gaan met de dagelijkse dosis muziek!

November

3 Jesu – Opiate Sun
4 Ken Nordine – What time is it
5 Billie Holiday – Don’t explain
6 Solomon Burke – Flesh and Blood
7 William S. Burroughs – Spare Ass Annie
8 Laibach – Rossiya
9 Peter Gabriel – Here comes the Flood
10 Nomeansno – Body Bag
11 The Flower Kings – Church of your Heart
12 Black Sabbath – Planet Caravan
13 Goethes Erben – Sitz der Gnade
14 Del Amitri – Nothing ever happens
15 The Handsome Family – Linger, let me linger
16 Ennio Morricone- On Earth as it is in Heaven
17 -
18 -
19 Roger Waters – The Tide is Turning
20 House of Love – The Beatles and the Stones
21 Emiliana Torrini – Baby Blue
22 Savatage – When the Crowds are gone
23 Kermit the Frog – Bein’ Green
24 Transatlantic – We all need some Light
25 Wende – Le plat Pays
26 ZZ & de Maskers - Dracula
27 David Bowie – Lady Stardust (demo)
28 -
29 Tiamat – Gaia
30 Aaron Neville- Mickey Mouse March

December

1 -
2 Willard Grant Conspiracy – Distant Shore
3 Nancy Sinatra & Lee Hazlewood - Sand
4 Fish – A Gentleman’s excuse me
5 Fear Factory - Timelessness
6 Boyd Rice – Disneyland can wait
7 Qntal – Von den Elben
8 Asian Dub Foundation – 1000 Mirrors
9 Riz Ortolani – Cannibal Holocaust (Opening Theme)
10 Rainbow – Catch the Rainbow
11 Johnny Dowd – Worried Mind
12 William Shatner – Lucy in the Sky with Diamonds
13 Leonard Nimoy – The Ballad of Bilbo Baggins
14 Pain of Salvation – Cribcaged
15 Naked City – You will be shot
16 Rodrigo Y Manuela – Orion
17 My Dying Bride – Sear Me MCMXCIII
18 Liv Kristine – 3 AM
19 Reverend Horton Heat – Folsom Prison Blues
20 Arcturus – Ad Astra (Ensemble Version)
21 Life’s a funny Proposition (Boardwalk Empire OST)
22 Therion – Seawinds
23 The Sisters of Mercy – Something Fast
24 R2-D2 & C-3PO – Christmas in the Stars
25 Trans-siberian Orchestra –Christmas Canon Rock
26 De Zangeres zonder Naam- Hij was maar een Neger
27 Dream Theater -Wither
28 Jim Croce – Time in a Bottle
29 Mariza - Há uma música do povo
30 Eros Necropsique - Mathilde
31 Johnny Cash - Hurt

Januari

1 Ministry - Scarecrow
2 Goblin - Suspiria
3 Pink Floyd – Mathilda Mother
4 The Beatles – A Day in the Life
5 Lotte Lenya – Seeraüber Jenny
6 Tom Waits – Poor Edward
7 Blind Guardian – The Bard’s Song
8 John Cale – Hallelujah
9 Omnia – The Raven
10 Lydia Lunch & Rowland S. Howard – Burning Skulls
11 Het – Alleen op het Kerkhof
12 Nick Cave and the Bad Seeds – Henry Lee
13 Son Volt – Cocaine and Ashes
14 Marlene Dietrich – Lili Marleen
15 BB Band – Stille Willie
16 Charlie Parker – How deep is the Ocean
17 New Order – Blue Monday
18 Dead can Dance – Summoning of the Muse
19 Rammstein - Seemann
20 King Crimson – In the Court of the Crimson King
21 Lisa Gerrard - Sanvean
22 Lino Cannavacciuolo - Segesta
23 Theatre of Tragedy – And when He Falleth
24 Bobby Womack – California Dreamin’
25 -
26 Manowar - Mountains
27 Einstürzende Neubauten – Nagorny Karabach
28 Genesis – The Carpet Crawlers
29 Dio – All the Fools sailed away
30 Nathalie Imbruglia - Torn
31 Summoning – Unto a long Glory…

Februari

1 The Animals- I’m mad again
2 Strapping young Lad – Room 429
3 The Beach Boys – God only knows
4 Bernard Herrmann – Taxi Driver (theme)
5 Gamma Ray – It’s a Sin
6 Gary Moore – The Messiah will come again
7 Robert Johnson –Hellhound on my Trail
8 Raventhrone - Raventhrone
9 Bob Dorough – Three is a magic Number
10 Queen – Spread your Wings
11 Jackson Browne – For Everyman
12 The Gathering – Rescue Me
13 Richard Wagner - Das Rheingold (Vorspiel)
14 Tom Waits & Kronos Quartet - Diamond in your Mind
15 Diamanda Gálas –Gloomy Sunday

Plaatjes draaien

2011-02-13T19:20:00.001+01:00

Gisteravond voor het eerst in maanden weer eens als DJ gefungeerd bij een avondje metal in Willemeen. Het was een prima avond, deels door de onverwacht grote toeloop, deels doordat een aantal van de spelende bandjes erg leuk en/of sympathiek was, maar vooral omdat mijn collega's zo aardig waren geweest om mijn DJ-hokje te tooien met onderstaande poster (die eigenlijk een uitvloeisel was van een interne grap, maar dat is een lang verhaal). Bedankt mensen! Ik was enorm verrast! En props voor de mensen die mij in mijn hokje gezelschap kwamen houden. You know who you are.

Voor de nieuwsgierige aagjes hierbij de gedraaide plaatjes:

Metallica - Blackened
Voivod -Astronomy Domine
Fear Factory - Edgecrusher
Slayer - Disciple
Heaven shall Burn- Voice of the Voiceless
Darkane - Emanation of Fear
Gojira - To Sirius
Textures - Millstone
Gaza - Femur

[ASHES OF MANY]

Meshuggah - New Millennium Cyanide Christ
Iron Maiden - Wasted Years
Aghora - Atmas Heave
Anthrax - Only
Arch Enemy - Ravenous
As I lay Dying - Forever
Bolt Thrower - The IVth Crusade

[DEEM INDEX]

Strapping Young Lad- Far Beyond Metal
Cryptopsy - Cold Hate, warm Blood
Death - Lack of Comprehension
Sikth - How may I help You
Ektomorph - I'm against
Obituary - Slowly We rot
Sacred Reich - Crimes against Humanity

[KYU]

Metallica - For whom the Bell tolls
Motörhead - Overkill
Ministry - Radar Love
Die Apokalyptischen Reiter - Riders on the Storm
Anvil - Metal on Metal
Accept - Balls to the Wall

[GILO]

Laibach - The final Countdown
Johnny Cash - Folsom Prison Blues

Enen en Nullen

2011-01-27T20:21:00.004+01:00

Gisteren ben ik naar Tron: Legacy geweest. Dat was om twee redenen bijzonder. Allereerst omdat het de eerste film was die ik in 3D gezien heb. Daar kom ik in een aparte post nog op terug, want over de recente 3D-revival valt heel veel te zeggen.

De tweede en veel belangrijkere reden dat ik erg benieuwd was schuilt in het feit dat Tron: Legacy een vervolg is op Tron uit 1982. En dat is één van de opmerkelijkste films ooit gemaakt.
Het is nu moeilijk voor te stellen, maar er was een tijd dat digitale effecten in films nog een volkomen onontgonnen terrein waren. Dat kwam deels natuurlijk door technische begrenzingen. Maar minstens zo belangrijk was, dat simpelweg de visie ontbrak om iets met de potentiele mogelijkheden van computers te doen. Anders gezegd: niemand realiseerde zich welke enorme kansen de digitale wereld bood. Bijna niemand. Behalve de pioniers van Pixar zag ook de jonge Steven Lisberger eind jaren zeventig een glimp van wat computers voor een film konden betekenen. Het resultaat van deze visionaire blik was dus in 1982 Tron. Een film die z'n tijd zó ver vooruit was dat decennia zou duren voordat de rest van de filmindustrie er enigszins bij in de buurt kwam. En afgezien van Blade Runner (uit hetzelfde jaar) ken ik geen enkele film uit de jaren tachtig die zo'n enorme visuele impact gehad heeft.

Die visuele stijl is trouwens ook meteen wat Tron bijzonder maakt. Want inhoudelijk is het een draak van een film waarin het flinterdunne verhaaltje alleen dient om de verbijsterende beelden aan op te hangen. Dat zal er ook mede debet aan zijn dat Tron indertijd jammerlijk flopte in de bioscoop. In de decennia erna raakte de film volledig uit het zicht van het grote publiek en was slechts een kleine groep fans zich bewust van de pioniersstatus ervan. Laat u ook dan ook niet teveel foppen door pubers die beweren dat ze Tron altijd al geweldig vonden. Uit eigen ervaring weet ik dat de film een jaar of vijf geleden nog zo obscuur was dat zelfs de DVD ervan maar heel lastig te vinden was.

De mensen van Pixar schijnen wel altijd grote fans van Tron geweest te zijn. Dat is natuurlijk niet zo gek. En misschien komt het misschien ook wel daardoor dat Disney nu een enorme zak geld leeggestort heeft en dit vervolg heeft gemaakt. Op zich niet eens zo'n gek idee. Het is interessant om te zien hoe de wereld van Tron overeind blijft in een tijdperk waarin de techo-esthetiek van de film eindelijk gemeengoed geworden is. Reden dus tot enige opwinding.

Helaas moest ik gisteren vaststellen dat men er niet in geslaagd is er iets van te maken. Sterker: Tron: Legacy is een dramatische monumentale puinhoop. Het digitale equivalent van een dampende hoop stront. Helaas heeft debuterend regisseur Joseph Kosinski het grootste manco van de eerste film, het beroerde scenario, moeiteloos gekopieerd met als gevolg een film waar met de beste wil van de wereld geen touw aan vast te knopen was. Hoezeer ik ook mijn best deed, ik had geen moment enig idee waar ik naar zat te kijken. Hoofdpersonen rennen van te lange onbegrijpelijke dialogen naar te lange onbegrijpelijke actiescènes. Lebowski zit er weer in, net als in de eerste film, maar hij lijkt een parodie te spelen op The Dude. Er zijn uitzonderlijk veel explosies en er is keiharde muziek (soms overigens nog best aardig. Van Daft Punk). Zen wordt er bij gehaald. Maar het lijkt allemaal nergens over te gaan.

En de techniek dan? Hoor ik u denken. Hoe baanbrekend zijn de effecten in deze nieuwe Tron?
Helaas, ook op dat vlak valt weinig positiefs te melden. In visueel opzicht refereert Legacy voortdurend aan zijn voorganger, maar de digitale effecten zijn anno 2011 niet meer zo opvallend en visionair als ze in 1982 waren. Er zijn wat aardige scènes (specifiek de race met de Light Cycles) maar zoals bij alles in de film worden die veel te groot opgeblazen, duren ze veel te lang en is het vaak onduidelijk wat zich nou precies afspeelt. Ik moest onwillekeurig denken aan de Matrix sequels. Die worden ook gekenmerkt door pseudo-diepzinnig geleuter, afgewisseld met veel te lange actiescènes. In geen enkel opzicht is de visuele kant van Tron: Legacy memorabel.

En dat geldt eigenlijk ook voor de film als geheel. Het is inmiddels nog geen 24 uur nadat ik 'm gezien heb, en nu al zijn hele stukken uit mijn geheugen verdwenen. Regelrecht richting vergetelheid gevlogen. En het stemt dan ook niet vrolijk dat dezelfde makers zich binnenkort ook gaan vergrijpen aan die andere peperdure Disneyflop uit de jaren tachtig: The Black Hole. Ik vermoed dat Tron: Legacy ook wel snel in zo'n zelfde zwart gat zal verdwijnen.

Misha Onderwater

2011-01-13T00:09:00.002+01:00

Ik weet niet hoe het met u is, maar die onheilsberichten over watersnood in Limburg en Brabant roepen bij mij een ongelofelijk nostalgisch gevoel op. Het is natuurlijk lullig als het net jouw boerderij is die door de Maas wordt meegesleurd. Maar het doet mij vooral aan vroeger denken.

Dat komt zo. In 1993 was er ook al wateroverlast. En niet zo'n beetje ook. De ouderen onder u zullen het zich waarschijnlijk nog wel herinneren, al zijn die overstromingen van 1993 een beetje in de vergetelheid geraakt door de nog veel ergere overlast in 1995. Plaatsen waar nog nooit iemand van gehoord had, zoals Itteren en Borgharen, waren ineens patsboem op CNN. En in die pre-internetdagen was dat toch iets bijzonders.

Ik liep dat jaar stage in een crisiscentrum, maar net in de week dat het water over de dijk dreigde te gutsen had ik een terugkomweek. Dat hield in dat je met je hele klas in een slecht verwarmd schoollokaal naar saaie docenten moest luisteren. En het was net tijdens zo'n extreem saaie les (iets over de overheidsfinanciering van de welzijnssector, als ik het me goed herinner) dat de deur van het klaslokaal ineens open vloog en de opleidingscoördinatrice binnenstormde. Er werd wat gesmoest met de docent en zonder dat we ook maar enig idee hadden wat er aan de hand was moesten alle studenten zich in de kantine verzamelen. Daar kregen wij het volgende medegedeeld: Arnhem, met name het deel ten zuiden van de Rijn, dreigde ieder moment door hoog water overspoeld te worden. Dat betekende dat er allerlei rampenplannen uit de kast getrokken werden die de organisatie en opvang van evacués moesten regelen. Allerlei gemeentelijke diensten hadden in die plannen een specifieke rol en ook studenten Maatschappelijk Werk zouden hierbij ingezet worden. Waarom men dit ooit bedacht had is mij nog steeds niet duidelijk, maar die rampenplannen waren al decennia oud en waarschijnlijk dacht men indertijd: of je met mensen in gesprek gaat of zandzakken gaat sjouwen, het betekent in beide gevallen mensen helpen.

Hoe dan ook, onder aanvoering van onze coördinatrice moesten wij direct mee naar het Stadskantoor, alwaar de centrale leiding van de noodplannen gevestigd was.
Wij weten natuurlijk hoe het afgelopen is en het is makkelijk om nu achteraf schamper toe doen over de ernst waarmee deze crisis ter hand genomen werd. Maar op dat moment leek het allemaal een stuk dreigender en dichterbij. Zoals gezegd: al dagenlang vertoonde het journaal beelden uit Limburg die onwillekeurig herinneringen opriepen aan de watersnoodramp in 1953. En wie langs de Rijnkade liep kon zelf vaststellen dat het water echt maar een paar centimeter onder de kademuur stond.

Niet dat wij hierdoor erg onder de indruk waren. Deze onverwachte gebeurtenis was een aangename onderbreking van de saaie lessen. En in licht euforische stemming togen wij naar het Stadskantoor, in gedachten onzelf al ziend terwijl we babies uit dakgootjes redden en paarden uit schuren bevrijdden.

In het stadskantoor aangekomen wachtte ons een chaos die met geen pen te beschrijven valt. Niemand leek echt te weten wat 'ie moest doen, van enige coördinatie bleek geen enkele sprake en achteraf bleek dat diverse afdelingen van de gemeente deze situatie gebruikten om allerlei procedurele bezwaren op te werpen (het gaf geen florissant beeld van het ambtenarenapparaat). Toenmalig Commissaris van de Koningin Jan Terlouw probeerde enige orde te scheppen maar faalde (ook) hierin grandioos. Freek de Jonge zou later nog opmerken: "Toen ik die Terlouw zag wist ik meteen: dit is een jongensboek!".

Na heel lang wachten bleek uiteindelijk dat onze hulp op dit moment nog niet gewenst was, maar dat we wel standby moesten blijven. Zoals gezegd was dit in het pre-internettijdperk, en mobiele telefoons waren nog slechts voorbehouden aan huisbazen en drugscriminelen. We werden dus gesommeerd op een plek in de buurt, ergens waar een telefoon stond, paraat te blijven tot de situatie onze inzet noodzakelijk maakte. Ik woonde het dichtste bij, en dus zijn we met zo'n 10 mensen naar mijn studentenkamertje gegaan, alwaar we vol verwachting naar de telefoon bleven staren, terwijl ik de ene pot thee na de andere zette en wij gespannen op TV de gang van zaken volgden.

Het is misschien een beetje een anticlimax, maar we weten nu natuurlijk dat alles op het laatste nippertje goed gegaan is. Arnhem is niet overstroomd en wij waren niet nodig om zandzakken te slepen of vanuit helicopters op boerderijdaken te springen. In de loop van de avond kon iedereen weer huiswaarts keren en bleef ik achter met een hele afwas van lege theekopjes. Daags erna moesten wij weer gewoon het klaslokaal in en was het uit met onze kortstondige heldendromen.

En toch. In de jaren erna moest ik onwillekeurig nog altijd aan deze gebeurtenissen terugdenken als er onverwacht een klasdeur openzwaaide. En nu er iedere avond weer beelden op TV zijn van door water omgeven boerderijen en buurtschappen hoop ik stiekem dat de telefoon gaat en ik gevraagd wordt om levensreddend werk te doen. Mocht het zover komen: ik ben beschikbaar!

Het aanzien van 2010

2010-12-24T11:53:00.002+01:00

2010 is nog niet helemaal voorbij, maar er staan komende week geen concerten meer op de rol. En dus is het tijd om de balans weer op te maken en de beste concerten van 2010 0p een rijtje te zetten.

Lukte het vorig jaar nog maar nauwelijks om een fatsoenlijke lijst in elkaar te draaien, in 2010 was de oogst aan memorabele concerten indrukwekkend. Het begon al in februari met Ulver en Che Sudaka, kreeg in mei vervolg met Transatlantic (het beste van 2010) en vond in de zomer het hoogtepunt met een paar onwaarschijnlijk sterke festivals. Het lukte me niet om me tot 10 namen te beperken, en daarom heb ik er maar een top 15 van gemaakt. Afgezien van de eerste vijf is de volgorde vrij losjes bepaald:

1. Transatlantic (013, 20 mei)
2. Ulver (013, 12 februari)
3. Pain of Salvation (De Pul, 17 oktober)
4. Front 242 (Luxor, 11 juni)
5. Einstürzende Neubauten (Melkweg, 15 oktober)
6. Che Sudaka (Luxor, 5 februari)
7. Mucky Pup (Graspop, 27 juni)
8. Fear Factory (Graspop, 26 juni)
9. Violator (Willemeen, 9 juli)
10. Diggeth (Willemeen, 16 juli)
11. Saxon (Graspop, 25 juni)
12. Blessed by a Broken Heart (Willemeen, 10 juni)
13. Between the Buried and Me (Graspop, 27 juni)
14. Jon Oliva's Pain (Graspop, 27 juni)
15. Hail of Bullets (Fortarock, 3 juli)

Nét buiten de lijst, maar ook indrukwekkend: Baroness (Fortarock, 3 juli), Gösta Berlings Saga (Zomerfeesten Nijmegen, 17 juli) en Beardfish (De Pul, 17 oktober).

Qua films was het in 2010 behelpen, maar dat komt vooral omdat ik vrijwel niet meer naar de bioscoop ga en thuis ook nauwelijks tijd heb om wat te kijken. Er waren tegenvallers (Avatar, Shutter Island) en meevallers (Toy Story 3) maar niks echt opmerkelijks. Als ik al iets kijk zijn het vooral TV-series (die ik doorgaans download, want ook TV-programma's kijk ik vrijwel niet). In 2010 kwamen zowel 24 als Lost tot een einde. Die eerste erg sterk, die tweede nogal zwak. Een enorme teleurstelling was The Pacific, het langverwachte vervolg op Band of Brothers. Zo briljant als BoB was, zo onbenullig bleek deze opvolger. Ik heb het niet eens tot het einde volgehouden. Een betere start was er voor Boardwalk Empire, waarvan seizoen 1 net afgelopen is. Gaat dat zien. Verder ontdekte ik dit jaar Dexter, Mad Men en op de valreep (en een paar jaar te laat) de remake van Battlestar Galactica. Allemaal enorme aanraders.

Los van muziek en TV was 2010 natuurlijk het jaar waarin ik eindelijk mijn epische treinreis naar Siberië en China maakte, maar daar heb ik al het nodige over geschreven (en ik hoop, echt waar, daar in de toekomst nog meer posts aan te wijden). Verder ben ik begonnen aan wat hopelijk écht de allerlaatste loodjes van mijn studie zijn, ben ik stevig aan het nadenken geslagen over een aantal ingrijpende zaken in mijn leven (werken, wonen) en hoop ik dat 2011 in veel van die zaken wat helderheid kan brengen. We gaan het zien!

135 keer Donald Duck

2010-12-03T22:34:00.003+01:00

Woei! november is voorbijgevlogen op dit blog. Het was (weer eens) nogal druk aan deze kant, en van bloggen kwam gewoon helemaal niks. Ik hoop dat het de komende tijd anders wordt, maar ik kan helaas niks garanderen.

Tussen de bedrijven gebeuren er nog wel bijzondere dingen. Zo heb ik van de week het pas verschenen 135e deel gekocht uit de bij iedereen waarschijnlijk wel bekende albumreeks 'De beste verhalen van Donald Duck'. Dit deel draagt de toepasselijke titel 'Donald Duck als allerlaatste?', want het is het afsluitende deel van deze serie, waarin vrijwel al het werk van Carl Barks verzameld is.

Over Barks (1901-2000) zou ik met gemak een apart blog vol kunnen schrijven. Wat mij betreft één van de belangrijkste stripmakers en grootste verhalenvertellers van de 20e eeuw. Ik hoef daar waarschijnlijk niemand van te overtuigen, want mede doordat hele volksstammen vroeger een abonnement op het weekblad Donald Duck hadden zijn Nederlanders over het algemeen uitstekend op de hoogte van het werk van de Duck Man

Tussen 1940 en 1966 werkte Barks anoniem en voor een hongerloontje aan een subliem oeuvre van ruim 6600 pagina's waarin hij niet alleen Donald Duck transformeerde van een ongearticuleerde tekenfilmblaaskaak tot een volledig uitgewerkte hoofdpersoon, maar ook een totale wereld schiep waarmee vrijwel iedereen bekend is. Kwik, Kwek & Kwak, Guus Geluk, Willie Wortel en bovenal Barks' grootste schepping, Dagobert Duck zijn bij vrijwel iedereen bekend. En het aantal hoogtepunten in het werk van Barks is werkelijk ontelbaar. Een vlugge greep uit mijn persoonlijke favorieten: Het kwiskandidaatverhaal, het vierkante eierenverhaal, het standbeeldbeeldenverhaal, Back to the Klondike, het briljante kerstmannenverhaal... Het zijn zomaar wat titels die me nu te binnen schieten. Ik zou nog uren door kunnen gaan (hier heeft iemand met veel teveel vrije tijd scans geplaatst van alle verhalen van Barks). Zonder overdrijven durf ik wel te stellen dat er in de 20e eeuw nauwelijks een grotere verhalenverteller geweest is.

In Nederland zijn we altijd in een bevoorrechte positie geweest omdat sinds de jaren zeventig de bovengenoemde reeks 'De Beste verhalen van Donald Duck' verscheen. Hierin is met grote zorg en in sublieme vertaling het werk van Barks bijeengebracht. Weliswaar in nogal willekeurige volgorde, maar gelet op het non-lineaire karakter van het Barks-universum maakte dat niet zoveel uit. Weinigen konden natuurlijk in 1975 vermoeden dat het 35 jaar en 135 albums zou duren voordat het complete werk van Barks (met uitzondering van zijn coverillustraties) uitgebracht zou zijn. In eerste instantie was er nog een parallelreeks speciaal voor de Dagobertverhalen, maar wegens gebrek aan succes is die in de jaren tachtig opgedoekt. De betreffende verhalen kwamen uiteindelijk in de gewone reeks terecht.

Bij de laatste paar verschenen albums werd trouwens ook wel duidelijk dat niet álle pagina's van Barks briljant waren. Dit laatste album onderstreept dit ook, want het bevat uitsluitend marginalia, waaronder een geillustreerd prozaverhaal, een nogal primitief Plutoverhaal uit de jaren veertig en een aantal door de Nederlandse Barksapostel (en zelf ook vooraanstaand ducktekenaar) Daan Jippes getekende verhalen. Het staat allemaal ver af van de grote klassiekers. Maar dat geeft niet. Het is prachtig dat het complete werk van Barks op zo'n fraaie en toegankelijke manier beschikbaar is.

Voor mijzelf is de reeks trouwens nog niet afgelopen. Hoewel ik een aanzienlijke collectie Duckstrips heb is mijn Barksverzameling nog niet compleet. Voorlopig kan ik dus nog even doorgaan met het aanschaffen van de albums. En wie weet, misschien komt er in de toekomst nog onbekend werk boven water. In het voorwoord van dit laatste album wordt daar wel op gezinspeeld. En de titel eindigt niet voor niets in een vraagteken. Maar ook al zou dit écht het einde zijn, dan nog is er niks aan de hand. Weinig dingen laten zich namelijk zó goed herlezen als het werk van Carl Barks.

(wie meer wil weten over Disneystrips kan ik de waanzinnig uitgebreide INDUCKS aanraden, een systematisch overzicht van Disneystrips over de hele wereld. Beter dan dat kan waarschijnlijk niet)

Hong Kong Disneyland (2)

2010-11-14T20:18:00.001+01:00

En zo is het alweer november. De afgelopen weken lag het een beetje stil hier op dit blog. Ik moest erg veel werken en ook anderszins was ik voortdurend bezig. Daarom even wat minder posts hier.

Maar ik zou het nog hebben over de kleine verschillen tussen Hong Kong Disneyland en de andere Disneyparken. Of beter, tussen HK Disneyland en de Disneyparken in Parijs. Want in de Amerikaanse parken ben ik niet geweest.

Wat als eerste opvalt is, dat de overeenkomsten groter zijn dan de verschillen. Disney wordt wel eens cultuurimperialisme verweten, en los van de vraag of dat terecht is kun je niet ontkennen dat hun parken een zekere culturele eenvormigheid aankleeft. Dat is zelfs een deel van de aantrekkingskracht: Disneyparken voelen meteen vertrouwd en bekend aan. Zelfs als je er nog nooit geweest bent. De redenen daarvoor zijn interessant, maar dat bewaar ik voor een andere post. De verschillen, want daar gaat het hier over zitten juist in de details. De kleine dingetjes die niet direct opvallen maar die ieder park nét een ander karakter geven.

Tot dat laatste reken ik niet het taalverschil. In Hong Kong bleek je makkelijker met Engels terecht te kunnen dan in Parijs. Dat is maar goed ook (ik spreek wel Frans maar geen Kantonees) maar het zegt ook iets over de problemen die Disney hiermee in Frankrijk heeft.

Nee, de verschillen zitten op andere vlakken. Het duidelijkst zijn die misschien wel in de restaurants. Hamburgers en friet zijn in alle parken universeel verkrijgbaar en ook popcorn en suikerspinnen lijken de cultuurverschillen zonder meer te overbruggen. Maar HK Disneyland voegt daar een heel assortiment aan gerechten en snacks aan toe: Japanse noedels, wokgerechten, visballetjes, dim sum, de uiterst populaire inktvis-op-een-stokje, sushi, garnalen, loempia's... Het park is een beetje een afspiegeling van Hong Kong (en China) zelf, waar je op iedere straathoek bijzondere gerechten kunt vinden.

Blijven we even bij wat er te koop was, dan viel de ontzaglijke hoeveel merchandise op die was gebaseerd op Tim Burton's Nightmare before Christmas. Nou was het hele park ook in Halloweensfeer omgetoverd, dus dat zal er wel wat mee te maken hebben. Maar toch. In de tijd dat ik zelf nog dit soort dingen verzamelde waren NBX-spullen nauwelijks te vinden. Nu was er bij wijze van spreken bijna niks anders te vinden. Was het nu tien jaar geleden, dan was was ik ongetwijfeld met tassen vol aankopen teruggekomen.

Als je naar de bezoekers kijkt ('gasten', in Disneytaal) valt één ding meteen op. Niet alleen in HK Disneyland maar eigenlijk overal in China waar toeristen zich verzamelen. En dat is namelijk de schijnbaar nationale obsessie voor het maken van foto's. Eigenlijk moet dit misschien in een aparte post, maar nu we het er toch over hebben wil ik hier wat dieper op ingaan.

Het wemelt overal in China van de toeristen. En dan niet zozeer Westerse toeristen. Die zijn er ook wel, maar je ziet ze niet omdat hun aantallen in het niet vallen bij de hordes toeristen uit China zelf. Logisch natuurlijk. Er zijn nou eenmaal véél meer Chinezen dan er Europeanen of Amerikanen zijn. En die Chinese toeristen lopen letterlijk voortdurend foto's te maken. met hele grote en dure camera's. En dan niet op de manier die we hier kennen van Japanse toeristen: vlug ergens gaan staan, foto schieten en dan weer verder. Nee, de Chinezen doen het anders. Ze lijken er echt de tijd voor te nemen. Gaan uitgebreid poseren, doen hun haar nog even goed, maken (dit is een opvallend detail) het V-teken, en dan maken ze er voor de zekerheid nog eentje. En nog eentje. En nog een vanuit een andere hoek, En van de andere kant. Anders dan bovengenoemde Japanners lijken ze echt te streven naar een perfecte foto. Ik heb dat zelf ook aan den lijve ondervonden want als Westerse toerist wil men nog weleens met je op de foto. Waarschijnlijk word ik nog steeds doorgegeven op verjaardagen in Xi'an of Guangzhou, want zo'n aandoenlijk verzoek om samen met een onbekende Chinees op de foto te gaan sla ik natuurlijk niet af.

Maar ik dwaal af. In Disneyland worden dus ook aan de lopende band foto's gemaakt. Om dit enigszins in goede te banen te leiden heeft men voor een creatieve oplossing gekozen waar het de rondlopende Disneyfiguren betreft. Deze zijn natuurlijk uiterst populair als foto-object. Toch kun je ze in Parijs gewoon benaderen en een foto (laten) maken. Alleen de állerpopulairsten (Mickey, Winnie) krijgen een eigen tentje en een eigen wachtruimte.

In Hong Kong hebben ze dit laatste als uitgangspunt genomen. Er is een speciale tuin met een aantal paviljoens waar de verschillende Disneyfiguren poseren. Ieder paviljoen heeft een eigen wachtruimte en eigen personeel dat voorkomt dat Mickey en co. volledig onder de voet gelopen worden. Dat deze tuin gesponsord wordt door Kodak zal niemand verbazen.

Over de pogingen van Disney om het park middels Feng Shui-voorschriften veiliger te maken had ik het in de vorige post al. Dezelfde bijgelovige fratsen hebben ook in de attracties hun sporen nagelaten. De Jungle Cruise bijvoorbeeld heeft een finale met vuurgoden en watergoden die, althans volgens de Disneypropaganda, helemaal feng shui is. Dat zal wel. In de rit zelf merk je er weinig van.

In een volgende post voor de liefhebbers wat meer over de attracties.

Hong Kong Disneyland (1)

2010-10-22T23:47:00.003+02:00

Hong Kong Disneyland. Daar had ik het eigenlijk nog helemaal niet over gehad. Op de een-na-laatste dag in Hong Kong ben ik naar dit kleinste van de Disneyparken geweest. En dat was in meerdere opzichten een geslaagd uitstapje.

Zoals ik al eerder schreef gaan parken en ik een heel eind terug. Voor het hoe en wat moet u mijn boek maar kopen. Tegenwoordig ben ik wat minder fanatiek, maar het is soms verfrissend om de wereld te bekijken vanuit attractieparkperspectief. Daardoor valt bijvoorbeeld geregeld op dat de principes die onder andere Disney voor zijn parken hanteert steeds vaker toegepast worden bij stadplanning en andere openbare projecten. In Beijing ben ik in straten geweest (Qianmen Dajie bijvoorbeeld, ten zuiden van het Tiananmenplein) die zó uit de koker van Disney hadden kunnen komen. Ik was benieuwd hoe een Disneypark met een Chinese twist eruit zou zien.

Van alle Disneyparken is Hong Kong Disneyland (HKDL) verreweg de kleinste. Het is ook de nieuwste. Het opende in 2005. In Europa hebben de meeste mensen er nog nooit van gehoord, maar dat is ook vrij logisch. Erg veel reclame wordt er om voor de hand liggende redenen niet voor gemaakt.

Het park is vanaf het begin een beetje een zorgenkindje geweest voor Disney. Niet in de mate waarin Disneyland Paris (toen nog Eurodisney) dat ooit was. Maar echt geweldig loopt het park nog niet. Ik merkte dat ook tijdens mijn bezoek, want het was extreem rustig, zonder noemenswaardige wachttijden. En dat terwijl het park erg overzichtelijk is en vergeleken met bijvoorbeeld Parijs ook maar een beperkt aantal attracties kent. Wie verder weinig sfeer wil opsnuiven en alleen voor die attracties komt kon op een dag als deze in een uurtje of drie alles 'gedaan hebben'.

Maar Disneyparken draaien natuurlijk niet alleen om 'dingen doen'. Er is extreem veel zorg besteed aan de aankleding en sfeer. Dat is in Tokyo, Parijs en Florida zo, en ook in Hong Kong was duidelijk niet op een paar HK dollar meer of minder gekeken. Het park is prima te bereiken via haar eigen metrolijn (die al helemaal in Disneystijl aangekleed is) en voor de layout van het park is duidelijk de ruimte genomen. Daarbij is, geheel in Chinese stijl, gebruik gemaakt van allerlei feng shui-elementen die het park voorspoed moesten brengen. Uit het feit dat het nog niet lekker loopt kun je opmaken dat feng shui gewoon onzin is, maar dit terzijde.

De indeling van HKDL is meteen vertrouwd voor wie in Parijs, Florida, Californië of Tokyo geweest is. Na de ingang wacht Main Street USA, die uitkomt op het centrale plein en voor het kasteel. Dat kasteel is een kopie van dat in Californië en naar mijn smaak aanzienlijk minder indrukwekkend dat dat in Parijs. Niet alleen is het veel kleiner en lomper, maar bovendien zijn er achter indrukwekkende bergkammen te zien, waardoor het allemaal nog kleiner lijkt.

Vanaf het centrale plein heb je toegang tot drie themagebieden: Tomorrowland (het equivalent van Discoveryland in Parijs), Fantasyland en Adventureland. Een Frontierland, zoals in de andere parken, is er niet. De meeste attracties zijn in meer of mindere mate kopieën van die in andere parken. Tomorrowland herbergt een Space Mountain, een Orbitron, een Autopia en een Buzz Lightyear-attractie die in grote lijnen lijkt op die in Parijs. In Fantasyland is de populairste attractie Winnie the Pooh, gevolgd door It's a Small World en de gebruikelijke verzameling carroussels, vliegende olifanten en draaiende theekopjes. Adventureland is qua oppervlakte erg groot maar heeft maar een paar attracties, waarvan Tarzan's Treehouse ook in Parijs te vinden is en de Jungle Cruise gebaseerd is op soortgelijke attracties in Amerika.

Hoewel met de attracties an sich helemaal niks mis is kan HKDL in geen enkel opzicht tippen aan het park in Parijs. Daarvoor is het simpelweg te bescheiden. Nou vond ik dat niet erg. Ik ben nog genoeg parkfanaat om uren zoet te kunnen zijn met het zoeken naar verborgen hoekjes en grappige culturele verschillen. Met name wat dat laatste betreft werd ik niet teleurgesteld want in Hong Kong bleek Disney toch een aantal subtiele zaken anders dan anders gedaan te hebben. Daarover in een volgende post meer.

(Meer foto's uit Hong Kong Disneyland op mijn Flickr-pagina)

Schlagzeug Abgeschafft!

2010-10-17T13:43:00.001+02:00

Even iets dat niet met reizen te maken heeft. Afgelopen donderdag en vrijdag ben ik namelijk naar twee avonden Einstürzende Neubauten in de Melkweg geweest. Neubauten is met voorsprong een van mijn favoriete bands en hun concert van twee jaar geleden (ook in de Melkweg) staat nog altijd in mijn geheugen gegrift als een van de indrukwekkendste van de laatste jaren.

De huidige tour staat in het teken van het dertigjarig bestaan van het collectief. Daarom ook dat er twee avonden voor uitgetrokken waren. Eén avond was voor een regulier concert, de ander voor een kort optreden, gevolgd door een aantal solo-acts van de verschillende leden.

De tour begon donderdag in Amsterdam met het laatste. Helaas kwam het concept maar gedeeltelijk uit de verf. Op het optreden van Neubauten zelf viel weinig aan te merken, afgezien van het feit dat het erg kort was. Er werden nummers als 'Seele Brennt' en 'Total Eclipse of the Sun' gespeeld die nog nooit eerder live uitgevoerd zijn. Ook de Nancy Sinatra-cover 'Sand' werd na heel lang weer van stal gehaald, plus een deels geïmproveerde versie van 'Grundstück'. Al met al dus een kort maar zeer verrassend optreden.

Aan wat volgde hield ik wat gemengde gevoelens over. De leden van Einstürzende Neubauten houden er allemaal soloprojecten op na en in iedere stad waar ze tijdens deze tour spelen worden (in wisselende combinaties) een aantal van die projecten voorgesteld. Vanavond was het de beurt aan de performance Rede/Speech van zanger en Neubautenvoorman Blixa Bargeld.
Waar Bargeld in de jaren tachtig nog door het leven ging als een punkjunk met het postuur van een injectienaald oogt hij inmiddels als een morsige vijftiger die enige uiterlijke overeenkomst vertoont met havenzanger Henk Pleket. Zijn optreden bestond uit drie deels geïmproviseerde nummers met overdubs van zijn eigen stem en dat van het publiek. Het idee was goed, hoewel weinig origineel. En helaas ging er technisch nogal wat mis, waardoor alles op een gegeven moment wel érg lang ging duren. Bargeld bleek een gevatte kletser die het publiek goed wist te bespelen, maar ook hier ging de rek tenslotte uit. Al met al dus een wisselend succes dus.

Veel zwakker was het hierna volgende Hitman's Heel. Het hobbybandje van Neubautenbassist Alexander Hacke en diens vrouw. Dit laatste is al een beetje een signaal om op je hoede te zijn, want het Linda McCartney-syndroom (ongetalenteerd, maar nou eenmaal de vrouw van) ligt snel op de loer. Hitman's Heel maakte oersaaie alternatieve rock die ook nog eens tergend slecht werd gespeeld. Meerdere keren zetten de drie bandleden allemaal een ander nummer in, soms moest wel drie keer opnieuw begonnen worden en tussen de nummers door werd geregeld druk overlegd. Als het hier om drie vijftienjarigen ging die in de ouderlijke garage aan het pielen waren zou het allemaal niet zo gek zijn. Maar op het podium van de Melkweg viel Hitman's Heel pijnlijk door de mand. Iets dat ook het publiek opviel want de zaal werd alengs steeds leger.

Gelukkig was alles op vrijdagavond beter voor elkaar. Dit keer vond het concert plaats in de grote zaal, en die was tot de rand gevuld. Het was wel goed merkbaar dat dit het eerste concert van de tour was want er ging technisch erg veel fout. En ook het geluid liet bij vlagen ernstig te wensen over. Openingsnummers 'The Garden' en 'Nagorny Karabach' gingen hierdoor flink de mist in, tot overduidelijke ergernis van Bargeld.

Gelukkig werd de zaak hierna een stuk beter. Hoewel het circus rondtrekt onder de naam 'Three Decades of Einstürzende Neubauten' was dit niet, à la Iron Maiden, een bloemlezing van hun grootste hits. Ik had dat ook niet echt verwacht. Dit is altijd een band geweest die vooruit keek. Er werden wel de nodige oudere klassiekers gespeeld ('Armenia', 'Haus der Lüge', een uiterst kale versie van 'Die Interimsliebenden' en twee korte regeltjes uit 'Halber Mensch') maar de nadruk lag op de CD's Alles wieder offen en Silence is Sexy. Ik vond dat niet erg. En de rest van het publiek blijkbaar ook niet, al dreigde de sfeer heel even verpest te worden door een schreeuwlelijk die voortdurend grappig bedoelde opmerkingen scandeerde. Maar dat was maar een klein minpuntje op een verder uitstekende avond.

De impact die Neubauten bij vorige optredens op mij had bleef deze keer een beetje achterwege. Daarvoor ging er toch iets teveel fout. En de aanpak van de eerste avond was ook maar ten dele geslaagd. Maar misschien moesten de Duitsers er gewoon nog even inkomen. Ik weet in elk geval zeker dat dit concert hoog in mijn jaarlijstje gaat eindigen. En dat wil toch wel wat zeggen in een jaar waarin het ene hoogtepunt op het andere volgt.

Back in the USSR

2010-10-12T22:16:00.000+02:00

Tijdens mijn reis ben ik op veel aparte plaatsen geweest, maar een van de meest bizarre was wel de Vserossiyskiy Vystavochniy Tsentr oftewel de VVTs in Moskou. Vrij vertaald betekent dit Panrussisch tentoonstellingscentrum en dat is ook wat het ooit was.

De VVTs werd vlak voor de tweede wereldoorlog geopend als showcase van de verworvenheden van de Sovjetlandbouw. De tentoonstellingen waren gehuisvest in een aantal typische Stalinistische gebouwen die even indrukwekkend als intimiderend waren. Eigenlijk had de zaak al een paar jaar eerder open moeten gaan, maar een aantal van de betrokken bouwers waren verdwenen tijdens Stalin's zuiveringen waardoor de hele zaak vertraging opliep. In de oorlog lag de het park om voor de hand liggende redenen even plat, maar in de decennia daarna kwamen er geregeld paviljoens bij, en in 1954 werd de VVTs een permanente expositie waar de prestaties en verworvenheden van het Socialisme werden uitgedragen.

Na de ineenstorting van de Sovjet-Unie leek het hele complex gedoemd om van ellende in elkaar te storten. Het werd in deze eeuw echter omgebouwd tot een bizarre mix van winkelcentrum en attractiepark die op een vreemde manier onweerstaanbaar is. De dreigende communistische gebouwen herbergen tegenwoordige MediaMarktachtige winkels en goedkope restaurants. Daar omheen zijn kermisattracties en allerlei snacktentjes opgesteld. Alsof Disneyland ontworpen was door Stalin, met het budget van Drievliet. Zoiets. Eén van de centrale punten in het VVTs-park is het Huis van het Russische Volk, een soort Stalinistische bruidstaart met het obligate beeld van Lenin ervoor. Daaromheen en erachter zijn behalve een kitscherige fontein paviljones tew vinden die ooit één van de Sovjetrussische deelrepublieken vertegenwoordigden en ook gebouwd zijn met architectonische referenties aan dat gebied. Een leuk idee, met echter potsierlijke resultaten. Het Karelische paviljoen is een rustiek bedoeld allegaartje van hout en pleisterwerk, het Centraalaziatische paviljoen zou niet misplaatst zijn in Las Vegas en veel andere gebouwen waren even dramatisch als lachwekkend. Ik ben op zich wel gevoelig voor dit soort vergane sovjetpathetiek, en in combinatie met de laaghangende bewolking zorgde het voor een aantal mooie fotomomenten. Dat het park een model-op-ware-grootte van een Vostokraket herbergt en rijkelijk voorzien is van vijvers en fonteinen helpt hierbij ook wel.

Het gebied heeft op veel Moskovieten nog steeds een behoorlijke aantrekkingskracht voor een middagje uit, hoewel het vrij rustig was toen ik er kwam. Het was mij niet helemaal duidelijk waar ze voor kwamen. Niet voor de attracties waarschijnlijk, want daar werd nauwelijks gebruik van gemaakt. Vermoedelijk ook niet voor de architectuur, want op herinneringen aan de periode-Stalin zullen weinig Russen zitten te wachten. Het moeten dus haast wel de winkels zijn. Die oogden van buiten zo deprimerend dat ik er niet eens naar binnen gegaan ben. Hetzelfde gold trouwens ook voor de restaurants en attracties. Het was allemaal van een treurigheid die extreem contrasteerde met de Stalinistische gebouwen op de achtergrond. Een bizar tafereel.

Meer foto's van de VVTs op mijn Flickrpagina.

Hong Kong is gemaakt van winkels

2010-10-10T23:44:00.002+02:00

Eén van dingen die me in Hong Kong het meest verbaasde is de ontzaglijke hoeveelheid shopping malls waar de stad over beschikt. Er zijn delen van de stad waar je niet van A naar B kunt lopen zonder op z'n minst een paar winkelcentra door te moeten. Ook op plekken waar je het totaal niet verwacht kom je meestal wel een met marmer en arctisch afgestelde airco uitgerust shoppersparadijs tegen. De basisbouwunit in Hong Kong is een winkelcentrum.

In Central, het zakendistrict van de stad, staan de enorme wolkenkrabbers waar de stad haar skyline aan dankt en waar ik al eerder over schreef. Op straatniveau kun je deze wijk gerust mensonvriendelijk noemen. Er is namelijk nauwelijks rekening gehouden met voetgangers. Straten zijn een soort vierbaans snelwegen die omzoomd worden door een franje van flyovers en dive-unders. Er zijn wel wat stoepjes, maar die zijn zelfs voor Chinese begrippen erg smal. En los daarvan zijn ze nauwelijks begaanbaar door de voortdurende mist van uitlaatgassen die er hangt. Hoe kun je er dan toch rondlopen?

Dat kan doordat al die glinsterende wolkenkrabbers op de eerste paar verdiepingen een winkelcentrum hebben. Die kun je niet alleen gebruiken voor het doel waarvoor ze gemaakt zijn (shoppen) maar het zijn ook de wegen die je gebruikt om ergens te komen. Al die malls zijn onderling weer met loopbruggen verbonden, en je kunt in in Central dus een heel eind lopen zonder ooit de begane grond te bereiken of zelfs maar langdurig buiten te hoeven zijn. En elders in de stad is het al niet veel anders. Iedereen kent wel de enorme en even sfeervolle als intimiderende woonblokken waar Hong Kong patent op heeft. Ook die hebben op de onderste paar verdiepingen zonder uitzondering een cluster van winkels en restaurants.

Ook als een gebouw eigenlijk een andere functie heeft wordt het vaak verkleed als winkelcentrum. Toen ik met de ferry naar Macau ging had ik van tevoren keurig met de kaart in en internet bij de hand de juiste locatie opgezocht van de terminal. Ik dus op tijd daar naartoe, maar bij aankomst trof ik slechts de inmiddels welbekende cluster aan van upmarket modewinkels en juweliers. Zelfs na de plattegrond uitvoerig geraadpleegd te hebben kon ik nergens de ferry terminal vinden, terwijl dat toch echt geen klein gebouwtje kon zijn. Pas na héél lang zoeken bleek dat ik toch goed zat en dat deze hele mall inderdaad een facade was voor de terminal. Ik moest via een speciale roltrap in een speciale vleugel naar een speciale verdieping en inderdaad: daar vond ik wat ik zocht.

Eenzelfde ervaring had ik toen ik via internet een restaurant gevonden had (deze. Niet erg avontuurlijk, ik weet het). Ik had het adres goed ingeprent en ging op weg. Op de juiste plaats aangekomen was van het restaurant echter in geen velden of wegen een spoor te bekennen. Ik nog een keer checken en dubbelchecken, maar helaas. Pas na opnieuw heel lang zoeken vond ik een ingang met het opschrift 'shops'. Dat was een vrij loze mededeling want in dit deel van de stad (Nathan Road) zijn er alleen maar shops. Maar ik toch maar naar binnen gegaan en u raadt het inmiddels al, daar bleek opnieuw een megawinkelcentrum verstopt te zitten. na enig zoeken en vier roltrappen had ik het restaurant gevonden.

Het klinkt natuurlijk leuk, zoveel winkels, maar toch was ik vaak snel uitgekeken. Tachtig procent bestaat namelijk uit modewinkels, en daar heb ik niet zoveel mee. Zeker niet met het exclusieve segment dat in Hong Kong de dienst uitmaakt. In mijn onervaren ogen zijn al die winkels identiek, of er nou Valentino of Prada op de gevel staat. Ik hoor trouwens ook niet echt tot de doelgroep.

Andere winkels waren slechts heel mondjesmaat te vinden. Gewoontegetrouw ben ik flink wat boekwinkels af geweest, maar die hadden (uiteraard) vooral Chinese boeken. Er waren wel forse Engelse afdelingen, maar die werden behalve door recente bestsellers vooral gedomineerd door boeken over management en commerciele technieken.
Eigenlijk ook wel logisch, met zoveel winkels.

Tussen de Rails

2010-10-08T21:49:00.003+02:00

Afgelopen week moest ik weer aan het werk en dat viel niet altijd mee. Ik had er wel zin in, maar de omschakeling was toch wel groot. U kon het merken aan het tempo waarin ik hier postte, want dat ging drastisch omlaag. Nou heb ik de komende tijd nog meer dan genoeg te vertellen, en ik hoop daar dan ook de winter mee door te komen.

Waar ik het eigenlijk nog nauwelijks over gehad heb is de ervaring van vijf dagen en nachten in een trein doorbrengen. De afgelopen week heb ik veel mensen getracht uit te leggen hoe dat is. Maar ik kom er nooit echt uit. Daarvoor is het te uniek.

Het helpt ook niet dat als ik probeer uit te leggen hoe die tak van mijn reis er ongeveer uitzag, het gewoon heel saai klinkt. In het leven op de trein zien alle dagen er namelijk ongeveer wel hetzelfde uit. Je staat s'morgens op, en dan ga je wat eten. En vervolgens een beetje met anderen kletsen. Of je kijkt wat naar buiten. Of je loopt eens wat in de trein heen en weer (waarbij je vrijwel altijd wel met iemand aan de praat raakt). En dan ga je wat eten. En dat is het eigenlijk. Zo op papier klinkt dat erg saai. Maar toch zijn die vijf dagen en nachten echt voorbij gevlogen.

Dat komt in de eerste plaats omdat het ritme van de trein erg ontspannend werkt. In Rusland rijdt hij niet zo hard (gemiddeld een kilometer of zestig per uur) met als gevolg dat er een soort ambient kedeng-kedengritme te horen is dat je je al snel eigen maakt. Het is een erg onthaastend geluid dat er ook nog eens voor zorgt dat je s'nachts goed slaapt (ik althans wel).

Veel belangrijker is nog, dat je gaandeweg ook in het kadens van de reis komt. Dat is iets dat wel enige aanpassing vergt. De eerste anderhalve dag ben je geneigd om dingen heel erg te gaan plannen. 'Wat zal ik vanmiddag eens gaan doen?' 'Wat ga ik eten?'. Dat soort dingen loop je je dan af te vragen. Op een gegeven moment komt echter het besef: ik hoef helemaal niks! Je kunt natuurlijk ook weinig. De trein rijdt alsmaar door. Daar heb je geen invloed op. Niemand verwacht wat van je. Dit besef vereist een zekere Gestaltshift voordat je je er helemaal aan kunt overgeven. Maar het is het waard want het levert een heerlijk ontspannen resultaat op.

Nog niet overtuigd? Ik geloof het meteen. Het is ontzettend lastig te beschrijven en eigenlijk zou iedereen het een keer zelf mee moeten maken.

Er zijn natuurlijk wel een paar onderbrekingen van de routine. Twee tot drie maal per dag stopt de trein. Dat is nooit lang, meestal ergens tussen de tien en twintig minuten, maar je kunt even een frisse neus halen, wat te eten halen en mensen in andere wagons gedag zeggen. En dan is er ook nog dat gedoe met die tijdszones waar ik het in een ee rdere post al over had. En incidenteel van die onverwachte gebeurtenissen die niemand kan voorspellen. Zo werd er ergens in Burjatië ineens een steen of ander hard voorwerp tegen onze coupéruit gegooid. Het leverde een enorme ster op (zie foto hieronder) maar gelukkig raakte niemand gewond. Tja, dat soort dingen kan natuurlijk niemand voorzien.

Alles bij elkaar maakten deze dingen dat mijn treinreis door Siberië één van de meest ontspannende en onthaastende tijden was die ik ooit heb meegemaakt. Ook al kan ik het dan ook maar lastig uitleggen.

Wat ook ontspannend werkt is de gedachte dat ik inmiddels klaar ben met het uitzoeken van de meer dan 3800 foto's die ik onderweg gemaakt heb. U kunt een smaakvolle selectie bewonderen op mijn Flickr-pagina.

Gelukkig hebben we de foto's nog

2010-10-02T15:52:00.005+02:00

(English summary below)

Facebookfriendjes konden de afgelopen weken al een aantal van mijn foto's bekijken. De rest van de wereld kan dat nu ook want op mijn Flickr-pagina ben ik begonnen foto's toe te voegen. Ik ben er nog lang niet mee klaar en de komende tijd zullen er nog geregeld updates volgen. Ik heb ruim 3800 foto's gemaakt en het uitzoeken neemt wel enige tijd in beslag. Niet dat ik u met al die 3800 foto's lastig ga vallen. Op mijn Flickrpagina zal ik per onderwerp een zeer bescheiden selectie maken. Commentaar is welkom! U komt op de pagina via bovenstaande link, die ook terug te vinden is in de kolom links hiervan.

Last week I already updated my Facebook account with many photos from my travels. I have started adding them to my Flickr-page, so the Facebook-impaired can now also enjoy them.
In the last weeks I made more than 3800 photos. But don't worry, I'm not going to share them all with you. The Flickr-page will feature a selective amount, sorted by subject. Feel free to comment!
You can reach my Flickr account through the link above or in the column on the left.

Casino's en musea

2010-10-01T12:27:00.008+02:00

Langzaam maar zeker begint het leven weer zijn normale loop te nemen. Dat valt me niet altijd mee. Ik leef nog steeds een beetje op Hong Kongtijd ik moet erg wennen aan de gewone dagelijkse dingetjes (schoon drinkwater bijvoorbeeld). Ik ben begonnen de ruim 3500 foto's uit te zoeken die ik gemaakt heb en ben ook bezig de aantekeningen die ik tijdens de hele reis bijgehouden heb uit te werken. Er is nog zoveel waar ik het over wil hebben! Daar kom ik waarschijnlijk de winter wel mee door. Áls ik het tenminste allemaal vast kan houden.

Waar ik het bijvoorbeeld hier helemaal nog niet over gehad heb is mijn bezoek aan Macau, twee dagen voor ik weer naar huis vloog. Ik had van tevoren al bedacht dat ik deze voormalige Portugese kolonie graag wilde bezoeken, en vanuit Hong Kong was dat ook een fluitje van een cent. 24 uur per dag gaan er ferryboten heen en weer die je in ongeveer een uurtje over de monding van de Parelrivier brengen. Je moet daar nog wel wat tijd bij optellen voor douaneformaliteiten, want hoewel Macau en HK allebei deel uitmaken van China vormen ze ieder een zogenaamde SAR (Special Administrative Region) en dat betekent dat je met grenscontroles te maken hebt. Niet dat die veel voorstellen. Mijn paspoort werd vrij routineus van een aantal stempels voorzien en je hoefde gelukkig niet door allerlei hoepeltjes te springen. Maar je moet wel iedere keer aan beide kanten een in-, en uitreiskaart invullen en dat kost toch weer wat tijd (tijdens de hele reis heb ik sowieso een indrukwekkende reeks van dat soort documenten moeten invullen. Zaken als mijn paspoortnummer kende ik op het laatst uit mijn hoofd).

De recente geschiedenis van Macau heeft in de verte wel wat weg van die van Hong Kong. Waar HK tot 1997 een Engelse kolonie was viel Macau tot 1999 onder Portugees gezag. Maar in het kielzog van de overdracht van HK werd het schiereiland (waar ongeveer 540.000 mensen wonen en waarmee is het dus véél kleiner is) in 1999 weer bij China gevoegd. De sporen van het koloniale verleden zijn echter nog overal merkbaar. Naast Chinees is Portugees duidelijk een overheersende taal (veel meer dan Engels). Alle straatnamen en bewegwijzering zijn bijvoorbeeld tweetalig. En architectonisch doet Macau vaak eerder denken aan Zuideuropese steden dan aan het Verre Oosten. Het geeft de stad een heel eigen karakter dat zich moeilijk laat vergelijken met Hong Kong.

Ik vond het leuk om er een keer geweest te zijn, maar echt onder de indruk was ik niet. Het mediterrane karakter van Macau was een welkome afwisseling na de hektiek van Hong Kong. Maar heel erg veel te zien of te beleven was er eigenlijk niet, op twee uitstekende musea na waar ik zo op kom. De voornaamste trekpleisters van Macau, de reden dat miljoenen Chinezen er jaarlijks op afkomen, is het feit dat gokken hier, in tegenstelling tot Hong Kong of het vasteland, gelegaliseerd is. Het gevolg: de skyline van het schiereiland wordt bepaald door patserige megacasino's die op een enkele uitzondering na zó lelijk zijn dat je broek er spontaan van afzakt. Toppunt (of dieptepunt, zo u wilt) is wel het Grand Lisboa Casino, dat niet alleen één van de lelijkste gebouwen is die ik ooit gezien heb, maar dat ook nog eens zo kolossaal is dat je er voortdurend tegenaan zit te kijken. En als er binnen nog wat te beleven viel zou je dat nog door de vingers zien. Maar ik heb er een tijd rondgelopen (en €3,50 vergokt) en ik werd er onwillekeurig een beetje treurig van. Zelden zoveel smakeloosheid bij elkaar gezien. Het was niet eens grappig, op een campy manier. En dan is de Grand Lisboa nog maar één van de vele casino's (er is een nog grotere, de Venetian, maar die zit in een nogal afgelegen deel van de stad en daar ben ik dus niet geweest).

Leuker was wat Macau op historisch vlak te bieden heeft, al viel ik ook daar niet van achterover. Omdat de Portugezen hier eeuwenlang de dienst uitmaakten is er een grote concentratie Christelijke kerken. Grote trekpleister en min of meer het beeldmerk van de stad is de ruine (eigenlijk is het alleen nog een gevel) van de Pauluskerk. Een Jezuïtenkathedraal waarvan na een brand in 1835 alleen de stenen voorgevel nog overeind staat. Ik was er op een zondag en half Azië leek uitgerukt om hier op de foto te gaan. Het is een fraaie iconische constructie, maar na twee keer de trappen voor de ruïne op en afgegaan te zijn had ik het ook wel gezien.

Veel beter waren twee musea in Macau, namelijk het Historisch Museum van de stad en het Maritiem Museum. Beiden bleken uiterst modern en smaakvol ingericht en in allebei was ik wel een paar uurtjes zoet. Het Historisch Museum ligt in een van de 16e-eeuwse forten waar Macau prat op kan gaan. Het toont de geschiedenis van stad zoals je dat ongeveer verwacht, maar de presentie was buitengewoon goed, met veel aandacht voor historische contexten en met een grote afwisseling in de getoonde voorwerpen. Er waren natuurlijk de geijkte vitrines, maar ook reconstructies van gebouwen uit de stad, informatie over het dagelijks leven en grappig genoeg ook een paar gastrolletjes voor de Hollanders (die lang geprobeerd hebben Macau aan de Portugezen te ontfutselen). Al met al een geweldig museum, een schoolvoorbeeld van hoe je zoiets opzet.

Min of meer hetzelfde kan gezegd worden van het Maritiem Museum, dat ook al zo'n aangename verrassing bleek. De collectie hier was misschien vrij voorspelbaar (talloze modellen van schepen en toebehoren), maar ook hier was het allemaal helder en overzichtelijk gepresenteerd. Soms lag de nadruk wel érg op de vermeende nautische superioriteit van de Chinezen, maar dat is slechts een klein puntje van kritiek. Voor de rest was ook dit een erg prettig museum, ook voor wie niet heel erg in scheepvaart geïnteresseerd is.

Behalve deze musea heb ik in de stad vooral rondgedwaald door de smalle straatjes pleintjes. En aan het eind van de dag ben ik nog op Fisherman's Wharf geweest, een ietwat zieltogende poging om een toeristentrekpleister te creëren. Het had nog het meest weg van een attractiepark zonder attracties. Er was dan ook bijna niemand. Ook de nagebouwde Hollandse trapgeveltjes bleken niet in staat om mensen te trekken. Misschien kom ik er in een toekomstige post nog op terug.

Al met al denk ik niet dat ik Macau nog snel een keer zou bezoeken. Het was leuk om het gezien te hebben, maar de stad biedt naar mijn smaak toch te weinig om zo'n bezoek te rechtvaardigen. Voor gokkers of Grand Prixfans is het misschien nog de moeite waard. Maar ik val in geen van beide categorieën en geloof het dus wel.

Er geweest zijn (revisited)

2010-09-30T14:51:00.007+02:00

Toen dit blog jaren geleden begon ging een van de eerste posts over de geinige mogelijkheid op de site World66 waarbij je op een kaartje aan kunt geven welke landen je allemaal bezocht hebt (voor de problemen die deze op het eerste gezicht simpele vraag op kan roepen verwijs ik ook naar die post). Zo'n kaartje is natuurlijk vrij zinloos en alleen goed voor je eigen ego. Maar toch heeft het ook wel wat om op die manier je reizen letterlijk in kaart te kunnen brengen. Ik heb weer eens zo'n kaartje ingevuld en als ik die vergelijk met drie jaar geleden kan ik concluderen dat er sindsdien aardig wat landen bijgekomen zijn. En de komende jaren hoop ik het westelijke deel van de kaart wat meer in te kunnen gaan kleuren, want hoewel ik nauwelijks mijn rugzak helemaal uitgepakt heb ben ik ook al serieus gaan nadenken over de volgende bestemming. Weer iets met treinen, maar deze keer ligt er een oceaan tussen. Snel meer daarover.

(er zijn trouwens meer sites waar je dit soort kaartjes kunt aanmaken. Sommigen, zoals deze, zijn ook compatible met Facebook)

We zijn weer thuis

2010-09-29T21:09:00.006+02:00

Even een heel kort bericht om te laten weten dat ik weer veilig in Nederland aangekomen ben. Vanmorgen landde ik om iets over vijf na een vlucht van zowat 12 uur op Schiphol. Ik ben altijd nét iets langer dan waar ontwerpers van vliegtuigen rekening mee houden, dus het was niet in alle opzichten een confortabele vlucht. Maar misschien was ik wel gewoon een beetje melancholiek na zo lang onderweg geweest te zijn.

In Nederland blijkt alles net iets anders dan waar ik aan gewend was geraakt: Ik kan iedereen verstaan, mijn telefoon werkt overal, ik heb (eindelijk!) weer schone kleren aan kunnen trekken en vanmiddag viel me op hoe onwaarschijnlijk rustig het hier op straat is vergeleken met de gekte in Beijing of Kowloon. Ik wil maar zeggen, het zal weer even wennen worden.

De verleiding is groot om nu van alles te gaan vertellen. Mijn reisaantekeningen doornemend kwam ik nog allerlei dingen tegen waarover ik wil bloggen. Maar ik leef nog steeds een beetje op Hong Kongtijd en dat betekent dat mijn biologische klok momenteel ruim na drie uur a'nachts aangeeft. Tijd om te gaan slapen dus. Meer verhalen volgen! En morgen ga ik ook een begin maken met het doornemen en verwerken van alle post en mail van de afgelopen weken. Ik laat nog van me horen.

Naar het park

2010-09-26T17:12:00.000+02:00

Het zit er nu echt bijna op. Raar idee is dat. Zeker na de lange voorbereidingen. Vandaag ben ik naar Macau geweest, waarover later meer. Morgen nog een dagje naar Hong Kong Disneyland en daarna heb ik nog een dag voor de laatste inkopen en die paar dingen waar ik niet aan toegekomen was. En dan is het in het vliegtuig en naar huis. Tja...

Maar morgen dus Disneyland. Wie mij nog niet zo lang kent vraagt zich wellicht af waarom ik zo gefascineerd ben door attractieparken. Ik ga dat nu niet helemaal opnieuw uitleggen. Vraag mij er nog maar eens naar. Of beter nog, bestel allemaal mijn boek. Daarin wordt het haarfijn uitgelegd. Tegenwoordig ben ik er trouwens een stuk minder mee bezig dan een jaar of tien geleden. Ik ga nog hoogstens 1 of 2 keer per jaar naar de Efteling en de afgelopen jaren ben ik maar één keer in Disneyland Parijs geweest (mijn favoriete park). Maar toch. Heel af en toe voel ik de oude kriebels nog en duik ik de parkenwereld in. Ook op deze reis.
Zo kwam ik in Beijing terecht in Shijingshan Park. Dat zegt u natuurlijk niks. Maar misschien herinnert u zich nog dat er een paar jaar terug enige ophef was over een Chinees park dat schaamteloos allerlei attracties en beeldmerken kopieerde van met name Disney. Nou, dat park was dus Shijingshan Park. En nu ik in de buurt was kon ik de verleiding niet weerstaan en besloot ik er te gaan kijken.

Shijingshan Park ligt een kilometer of 15 uit het centrum van Beijing. Het is behoorlijk populair en heeft een eigen metrostop. De entree is met omgerekend €1,30 aan de belachelijk lage kant, maar daar staat tegenover dat je vervolgens per attractie moet betalen. En de toegang per attractie varieert tussen de twee en zes euro, dus dat kan nog behoorlijk oplopen.
De miljoenen bezoekers die hier blijkbaar komen waren op deze regenachtige dinsdagmiddag allemaal thuisgebleven, en afgezien van wat plukjes mensen had ik het park vrijwel voor mezelf. Dat gaf bij vlagen een wat unheimisch gevoel. Attracties werden namelijk pas in werking gesteld op het moment dat er ook daadwerkelijk iemand instapte. En dat was niet zo vaak. Gevolg: een onheilspellende stilte, die slechts onderbroken werd door de veel te vrolijke achtergrondmuziek en door het getimmer dat her en der te horen was. Er werd namelijk nogal wat gebouwd en verbouwd in Shijingshan Park.

Met het jatwerk bleek het in het park nog wel mee te vallen. waarschijnlijk heeft men na de ophef van een paar jaar terug eieren voor haar geld gekozen (de beelden in het hierboven gelinkte filmpje vertellen een heel ander verhaal). Regelrecht plagiaat beperkte zich tot bezopen attractienamen (‘Jones Adventure’, The World of Harry’), enkele minder goed gekozen muurschilderingen en natuurlijk het wel erg bekend voorkomende uiterlijk van het centrale kasteel (zie foto). Maar voor de rest was het nog helemaal niet zo gek. Bovendien zijn er wel meer parken die Disney als nadrukkelijke inspiratiebron gebruiken. Het meeste deed Shijingshan Park me nog denken aan Phantasialand bij Keulen. Ook daar heeft men heel veel attracties op een relatief klein oppervlakte bij elkaar gezet (want ze hadden er nogal wat), ook daar heeft men overduidelijk naar de concurrentie gekeken maar ook daar straalt alles eerder welwillend enthousiasme uit dan blinde kopieerdrift. En om de vergelijking compleet te maken: beide parken liggen ook nog eens omringd door snelwegen an de rand van een miljoenenstad en worden allebei in tweeën gesneden door een verkeersader. Dit laatste zorgt er helaas voor dat Sjijingshan Park ontsierd wordt door een lelijke en erg hoge brug in het midden.

Al met al dus nog niet eens zo gek, dat park. Ik ben verder nergens in geweest. De meeste attracties waren daarvoor niet bijzonder genoeg, en de paar die dat wel waren hadden een dusdanig hoge entreeprijs dat ik dat ook niet helemaal verantwoord vond. Maar om er een paar uurtjes rond te lopen en me te vergapen was het alleszins een leuk park.

Maar van Hong Kong Disneyland verwacht ik toch meer.

Uit de hoogte

2010-09-25T17:09:00.005+02:00

Er is een oorlog aan de gang. De strijdende partijen worden gevormd door de opkomende economische supersteden in Aziè, met een tevens enige bijdragen uit het Midden/Oosten en Rusland.

De oorlog draait helemaal om hoogtes. Meer precies: het draait om de vraag wie zich kan beroemen op de hoogste wolkenkrabber ter wereld. Dit lijkt een vrij zinloze Freudiaanse exercitie, maar vergis u niet: veel steden nemen dit bloedserieus. Voorlopig lijkt de strijd even beslecht, want alle megatorens in het Verre Oosten vallen letterlijk en figuurlijk in het niet bij de Burj Khalifa in Dubai, die met 848 meter boven alles uittorent (de nummer twee op de lijst zit daar, ongeacht welke criteria je daarvoor aanlegt, honderden meters onder).

(Terzijde: het valt nog niet eens mee om precies vast te stellen hoe hoog een gebouw precies is. Reken je letterlijk het allerhoogste puntje mee, dat meestal een zendmast is? Tel je het hoogste plafond of de hoogste bewoonde verdieping? Tellen uitkijkplatforms mee of niet? Mogen constructies die nog niet klaar zijn ook meegerekend worden? Er ging een wereld voor me open toen ik me over dit soort vragen boog. Wolkenkrabberfans kunnen elkaar over deze vragen in de haren vliegen met een venijnig enthousiasme dat ik tot nu toe vooral uit de attractieparkenwereld kende!)

In Hong Kong heeft deze hoogteoorlog ook haar sporen nagelaten. Tot dit jaar werd het hoogste punt in de indrukwekkende skyline van de stad gevormd door IFC2, 412 meter schoon aan de haak en daarmee nog een stukje lager dan The Peak, het hoogste natuurlijke punt in Hong Kong (zie foto hieronder). Vergeleken met sommige andere megatorens vind ik IFC2 nog redelijk subtiel van ontwerp. De enorme hoogte komt daardoor niet helemaal over. Pas als je rond de top wolken voorbij ziet scheren en de eveneens kolossale buren van het gebouw (die nauwelijks tot halverwege komen) bekijkt realiseer je je hoe subtiel architect César Pelli eigenlijk te werk is gegaan (hoewel je dat bij dit soort megalomane projecten nauwelijks zo kunt formuleren).

Eerder dit jaar moest IFC2 zijn toppositie (haha!) echter prijsgeven, want toen opende aan de overkant van de haven, in Kowloon en niet ver van mijn hotel International Commerce Center (ICC), dat met er 484 meter ruimschoots overheen ging (het is momenteel zelfs het op twee na hoogste gebouw ter wereld gemeten naar dakhoogte). Het staat nu nog wat eenzaam in het westelijke deel van Kowloon, op een stuk grond dat nog maar kort geleden drooggelegd is. Ongetwijfeld zullen er de komende jaren nog veel wolkenkrabbende buren bijkomen.

In de schaduw van deze kolossen zijn er trouwens nog allerlei mini oorlogjes gaande. Tussen banken bijvoorbeeld. In China spelen oude bijgeloven ook op topniveau nog altijd een rol en met de bouw van bankgebouwen worden allerlei Feng Shuiprincipes ingezet waar wij misschien lacherig over doen, maar die de Chinezen blijkbaar bloedserieus nemen. Dit heeft soms opmerkelijke resultaten. Zo hebben zowel de Hong Kong Shanghai Banking Corporation (HSBC) als de Bank of China (BOC) een hoofdkwartier in Hong Kong. De eerste in een flat ontworpen door Sir Norman Foster (wiens werk ik doorgaans prima kan hebben), de tweede in een bijzonder gebouw van IM Pei (U kent ongetwijfeld zijn piramide bij het Louvre). En beide gebouwen proberen zoveel mogelijk positieve energie op te roepen middels hun architectuur. Feng Shuiregels schrijven voor dat een gebouw bij voorkeur met zijn rug naar een berg moet liggen en met de voorkant naar zee. Sir Norman en de HSBC hebben het goed bekeken, want voor het gebouw ligt een groot plein en dus is een ongehinderde verbinding met de zee min of meer gegarandeerd. De BOC heeft dat geluk niet, maar daar zoekt men het in agressieve architectonische elementen. Het BOC gebouw heeft een bovenkant met een scherpe hoek, daarmee als het ware in de hemel prikkend en alle geluk opvangend voordat het haar (lagere) concurrent bereikt. Ik zei het al, wij lachen om dit soort dingen, maar hier ligt dat toch anders.

De strijd om de hoogste en beste werpt trouwens ook een bijzonder licht op de vooruitgang in het algemeen. Als je in het centrale deel van Hong Kong Island van de ferry komt zie je nog net een wat zieltogend gebouw met ronde ramen. Toen dit Jardine House in 1972 opende was het het hoogste gebouw in heel Azië. Momenteel valt het zowat in het niet tussen alle veel hogere buren.

Hallo, daar zijn we weer

2010-09-24T08:46:00.004+02:00

U heeft mij vast gemist, afgelopen week. Ik was dan ook in Beijing, en de autoriteiten aldaar vonden het nodig Blogspot, Facebook, YouTube, Twitter en nog een rijtje andere social media ontoegankelijk te maken. Tja. Ik kon gewoon internetten op mijn hotelkamer, maar mijn eigen blog betreden, ho maar. Sterker nog: enkele mailtjes van mij verdwenen ook. Ik had voor de gein eens geprobeerd welke zoektermen in China wel, en welke niet door de beugel konden. Googlen op ‘Tibet’ leverde geen probleem op, maar als je iets over ‘Tiananmen Massacre’ probeerde te vinden kreeg je alleen maar foutmeldingen (‘De pagina kan niet worden weergegeven’). CNN en BBC bleken gewoon toegankelijk, evenals de meeste Nederlandse sites (maar weblog Retecool gek genoeg weer niet). Wikipedia werkte prima, alleen werden de afbeeldingen niet weergegeven. Die veranderden in rode kruisjes.

Bijzonder allemaal. En ik had dan ook een mailtje getikt met bovenstaande bevindingen. Maar toen ik hem via mijn webserver wilde versturen verdween de tekst in een communistisch gat van waaruit ik het niet meer tevoorschijn kon toveren. Balen, want ik had er wel zowat anderhalf uur op zitten typen. Maar veel erger is het natuurlijk voor de gewone Chinees, die dagelijks met dit soort onzin geconfronteerd wordt.
Door het wegvallen van Facebook en Blogspot merkte ik ineens ook hoe veel de dagelijkse stroom reacties me waard is. Zonder die korte berichtjes was het toch minder leuk en voelde ik mij op mijn hotelkamer een stuk eenzamer. Dat is dan weer een nadeel van alleen reizen.

Inmiddels ben ik veilig aangekomen in Hong Kong en zit ik dit te typen op de 17e verdieping van het immense BP International House hotel. Mocht u zich afvragen waar dat BP voor staat: Dat staat voor Baden Powell. Jawel! Een hotel dat wordt gerund door padvinders! Het waarom daarvan is mij ook niet geheel duidelijk. Er zitten hier in het gebouwe ook allerlei scoutingorganisaties. Ik heb het niet zo op scouting, maar het hotel lijkt vooralsnog uitstekend, al moet ik helaas fors betalen voor draadloos internet. En hoewel ik natuurlijk nog steeds in China ben zijn alle internetrestricties hier gelukkig niet van kracht. Ik kan de draad dus weer oppakken.

Ik heb in Beijing wel genoeg stof opgedaan om een tijdje vooruit te kunnen bloggen. De komende tijd zal ik op deze plaats dan ook nog geregeld naar de Chinese hoofdstad terugkeren. Jammer genoeg was mijn verblijf niet in alle opzichten geslaagd, al lag dat niet aan China of de Chinezen. Op mijn laatste avond in Mongolië liep ik een gigantische voedselvergiftiging op (tip: ga nooit eten bij het Marco Polo restaurant in Ulaan Bataar, ook al zit de naar het schijnt populairste stripclub van de stad in hetzelfde pand) en die ging naadloos over in een griepje. Gevolg was dat ik van de treinreis naar China weinig heb meegekregen, afgezien van wat flarden van het maanlandschap van de Gobiwoestijn (foto hieronder). En de meeste dagen in Beijing waren ook afzien. Ik heb geprobeerd rustig aan te doen maar toch ook geen hele dagen op mijn hotelkamer te blijven. Het gevolg was, dat ik s’avonds vaak compleet gesloopt was. Beijing is een geweldige, maar wel veeleisende stad. En ik hoop hier nog eens terug te komen, ook om redenen die verderop duidelijk zullen worden.

Ik ben wel doorgegaan mijn bevindingen op te schrijven. En hieronder alvast enige overdenkingen en verslagjes van de afgelopen week. Er volgt meer. En ik zal op Facebook ook een aantal foto’s uploaden. Een uitgebreider en beter toegelicht fotoverslag volgt als ik weer in Nederland ben. Het is allemaal misschien wat veel ineens, maar dan heeft u wat te lezen tijdens de koude herfstmaanden. De laatste reguliere post was van 15 september, dus daar kun u de draad weer oppakken. Wordt vervolgd.

Geen Muur

2010-09-22T18:43:00.000+02:00

Als ik straks weer thuis bent, vraagt u mij dan maar niet naar de Chinese Muur. Daar ben ik namelijk niet geweest.
Ik was het wel van plan. Had het zelfs vrij goed voorbereid. Omdat ik al zo ver met de trein gekomen was leek het me een leuk idee om ook per trein naar de Muur te reizen in plaats van de bus te nemen zoals de meeste mensen. Die trein gaat helaas maar tot Badaling, wat het meest toeristische en drukbezochte stuk van de Muur is, maar echt kieskeurig kon ik niet zijn en bovendien is een drukke Muur nog altijd beter dan geen Muur. Ik had uitgezocht welke trein ik moest hebben en vanaf welk station. Ik had zelfs iemand in het hotel in het Chinees op laten schrijven dat ik een kaartje wilde kopen, compleet met treinnummer en tijden. Wat kon er mis gaan?

De rijen voor het loket. Dat is wat er mis ging. De toch al immer afgeladen stations van Beijing kregen deze dagen extra reizigers te verwerken omdat het momenteel Herfstfestival is. Een festijn waarbij Chinezen onder andere familieleden in andere delen van het land op gaan zoeken (iets dat ze toch al bij het minste of geringste plegen te doen). Ze doen tijdens dit feest nog meer, zoals samen naar de volle maan kijken, speciale koekjes eten en uren in de rij staan om de betreffende koekjes aan te schaffen, maar daar gaat het nu even niet om.
Ongeveer drie kwartier voor mijn trein zou vertrekken was ik op Beijing North Station en het aanschaffen van een ticket was het enige dat mij scheidde van een reis naar de Muur. Maar bij het zien van de volstrekt ongeordende bende voor de 24 loketten zakte de moed mij spontaan in de schoenen. Niet alleen omdat volstrekt niet duidelijk was waar ik aan moest sluiten, maar ook omdat er nauwelijks beweging in de massa te bespeuren viel. Na een kwartier was de meute precies anderhalve meter opgeschoten. Als het in dit tempo doorging had ik er nu nog steeds gestaan.

Daar had ik geen zin in. En helaas ging er maar 1 trein, dus gewoon wachten op de volgende was niet aan de orde. Er gaan wel bussen naar Badaling (sterker nog, zo’n beetje ieder hotel en iedere reisorganisatie runt die bussen), maar die moet je wel van tevoren boeken. Als laatste redmiddel was er nog een door de staat gerunde toeristenbus, maar om gewicht uit te sparen had ik mijn reisgidsen en stadskaarten in het hotel gelaten en dus wist ik niet precies waar hoe wanneer die bussen vertrokken. Ik besloot in eerste instantie toch een poging te wagen, maar toen kwam ik midden in de ochtendspits in de metro terecht. En toen was ik het zó zat ik dat ik spontaan besloot maar van de hele onderneming af te zien. Ik reis omdat ik het leuk vind en bezweet opeengepakt in een metro op weg naar een bus waarvan ik niet eens weet of ‘ie wel rijdt is niet mijn idee van lol.

Tuurlijk, ik heb de Muur nu niet gezien. En ongetwijfeld wordt ik de komende maanden doodmoe van alle mensen die mij zeggen: “ben je naar China geweest en heb je de Múúr niet eens gezien?!”. Maar die muur staat er al even en zal ook nog wel even blijven staan. Dus waarom zo’n haast? Bovendien heb ik nu een reden om nog eens naar China terug te gaan.
En trouwens, wat ik ervoor in de plaats ben gaan doen was minstens zo leuk. Ik ben (in een impuls, omdat ik er maar 1 metrohalte van verwijderd was) naar de dierentuin van Beijing geweest. En daar, en in het belendende Beijing Aquarium, was het zó aangenaam dat ik er in een aparte post nog een keer op terug kom.

Mijn audiëntie bij Mao

2010-09-21T08:35:00.003+02:00

Vanmorgen ben ik naar het mausoleum van Mao geweest. Na Lenin in Moskou was dat de tweede dode communistische dictator waarvoor ik in de rij moest staan. Ik ben geen fan van Mao. Maar uit historische overwegingen wilde ik dit toch niet missen. Bovendien is de Grote Roerganger, hoe je het ook wendt of keert, een van de grote (pop-)culturele ikonen van de twintigste eeuw, en alleen al daarom kon ik dit niet aan me voorbij laten gaan.

Het mausoleum van Mao is niet iets om lacherig over te doen. Het gigantische gebouw staat pontificaal midden op het Tiananmenplein, daarmee de Feng Shui-uitlijning van het plein zorgvuldig om zeep helpend. En waar Lenin’s mausoleum op het Rode Plein met zijn kubistische en suprematistische uiterlijk niet van enige goede smaak gespeend is blinkt Mao’s laatste rustplaats met name uit door holle sovjetretoriek.

En toch was ik onwillekeurig een beetje onder de indruk. Dat komt door het verschil in status dat beide dictators aankleeft. Lenin is een overblijfsel uit een voorbije tijd. Een Zeitgeistrelikwie, zouden de Duitsers zeggen. Afgezien van een paar diehard communisten en een paar verdwaasde autonomen in het westen zijn er slechts weinigen die Lenin of zijn gedachtengoed nog serieus nemen. Dat zie je ook bij zijn mausoleum, dat meer als toeristische attractie dienst doet dan als iets anders (wat de Russische autoriteiten er overigens niet van weerhoudt alles uit de kast te halen voor wat betreft beveiliging en decorum).

Maar Mao is andere koek. Voor honderden miljoenen Chinezen is hij nog steeds ongeveer God op aarde. En dat betekent dat de rij wachtenden voor zijn mausoleum met gemak honderden meters lang kan worden en zich op goede dagen dwars over het van politie vergeven Tiananmenplein uitstrekt. Voor veel jongeren is het vooral een curieus uitje. Maar met name bij veel oudere Chinezen is het ontzag voor de voormalige Partijvoorzitter van hun gezicht af te lezen. En dat wordt nog versterkt door de volstrekte humorloosheid en het barse protocol waar bezoekers van het mausoleum aan moeten voldoen.
Tassen, om maar wat te noemen, mogen niet mee naar binnen. Ik wist dat, maar toch was ik even de weg kwijt toen ik bij het einde van de lange, lange rij wachtenden aankwam. Ik had namelijk nergens een plek gezien waar ik mijn rugzak in bewaring kon geven. Een man in pak die de wachtenden in toom stond te houden (het wemelt op het plein van dat soort officials van allerlei vage geheime diensten) nam mij echter onder zijn hoede en liep tot mijn verbazing helemaal met mij mee naar de garderobe, die toch echt een heel eind verderop was, en hij loodste mij door de controles, én hij bracht me weer terug naar de rij. Toen kwam echter de aap uit de mouw, want hij bleek helemaal geen official en hij wilde slechts een fooi opstrijken.

Normaal hou ik helemaal niet van dat soort grappen, maar hij had me toch behoorlijk geholpen, al had ik daar niet om gevraagd. Bovendien bleef hij vriendelijk en bescheiden. En dus heb ik hem toch maar beloond. Hierna kon het wachten beginnen.

Dat wachten bleek minder lang te zijn dan je zou denken. De rij vordert gestaag, daartoe aangezet door allerlei politieagenten en andere gezagsdragers (nu wel echte) die om de paar meter de mensen tot doorlopen manen. Slechts nieuwe veiligheidscontroles haalden de vaart er een beetje uit.

Vlak voor binnenkomst was er nog de gelegenheid om een witte bloem te kopen om aan de voeten van een beeld van de Grote Roerganger te leggen. Maar ik ben thuis bezig met Jung Chang’s Mao, the unknown Story en besloot dat ik een dergelijke geste niet met mijn principes kon verenigen.

En dan ineens loop je langs het lichaam van Mao. Hij zag er, ik kan er niet omheen, niet best uit. Zelfs Lenin, die toch ook niet echt een levendige indruk maakte, leek vitaler. Boze tongen beweren dan ook dat het mausoleum helemaal niet het stoffelijk overschot van Mao bevat maar een wassen pop. Als dat inderdaad zo is hadden ze ‘m wel wat realistischer mogen maken.
Echt lang heb ik er trouwens niet naar kunnen kijken, want ook hier wordt je voortdurend op barse toon gemaand door te lopen. Na een seconde of tien sta je weer buiten. En dan krijg je nog waar ik stiekem het meeste naar uitgekeken had, namelijk een uitstalling aan Mao-souvenirs en prullaria waar je broek spontaan van afzakt. Ik had er eigenlijk wat meer van verwacht, zowel wat betreft de kwaliteit als de kwantiteit. De porceleinen beeldjes van de topontmoeting tussen Mao en Nixon bijvoorbeeld, die ik weleens op internet had gezien, waren nergens te bekennen. Desondanks was het een geweldig wansmakelijke uitstalling, en het is jammer dat ik geen ruimte in mijn rugzak heb om de Mao-borstbeelden, de Mao-dasspelden, Mao-herinneringsmunten, Mao-3D-portretten, Mao-dichtbundels, Mao-statieportretten, Mao-sleutelhangers en Mao-brievenopeners mee naar huis te nemen. Foto’s ervan heb ik helaas ook niet, want mijn camera mocht niet mee, weet u nog? Sowieso heb ik van de hele onderneming geen foto’s. Daarom alleen onderstaand plaatje. Genomen voor de Poort van de Hemelse Vrede aan de andere kant van het plein.

En wat vind ik nou van dit hele avontuur? Het was bijzonder om mee te maken. Niet zozeer omdat ik Mao nu in het echt gezien heb. Daarover heb ik sowieso mijn twijfels. Maar het was een verhelderende ervaring om te zien hoe groot het ontzag nog is dat veel Chinezen voor de voormalige dictator hebben. Waar Lenin toch min of meer van zijn voetstuk gegaan is werpt Mao zijn schaduw nog steeds over het China van vandaag. Dat zet aan het denken. Ik ben ervan overtuigd dat hem uiteindelijk hetzelfde lot wacht als zijn Russische collega. Maar afgaande op dit bezoek is het nog lang niet zover.

De Reisgenoten

2010-09-18T18:29:00.001+02:00

Er viel me iets op bij de Nederlanders die ik op deze reis tegenkom. Ik kom nogal eens Nederlanders tegen. Dat had ik ook wel verwacht. Tiara Tours, via wie ik mijn tickets geboekt heb, verkoopt natuurlijk nog veel meer van die tickets. En de kopers van die tickets, die kwam ik dus geregeld tegen. Iedereen heeft een eigen route, een eigen planning en dus ook een eigen reis. De Transsiberische spoorweg is eigenlijk het enige dat ons allemaal bindt. Sommigen reizen simpelweg van Moskou naar Beijing, eventueel met een tussenstop in Mongolië. Anderen starten zoals ik al eerder, bijvoorbeeld in St. Petersburg en een enkeling was zelfs vanuit Nederland met de trein gekomen (ooit was ik dat ook van plan!). Sommigen stoppen onderweg in Omsk of Irkoetsk. Sommigen reisden na aankomst in Ulaan Bataar door naar de Gobiwoestijn en anderen bleven wat langer in Terelj. Of juist korter. Vrijwel iedereen komt wel in Beijing terecht, maar daarna waaiert iedereen alle kanten op: terug naar Nederland, naar Tibet, naar X’ian, naar Shanghai of zoals ik naar Hong Kong. Sommigen, zoals mijn drie coupégenoten tijdens de Transsiberische reis (met wie ik overigens erg blij was) reizen door naar Vietnam, Indonesië en Australië. Ik sprak ook mensen voor wie deze reis de eerste etappe was in een veelomvattende wereldreis die hen uiteindelijk naar Zuid-Amerika moet brengen. Vergeleken met dat soort ondernemingen is mijn eigen reis nog uiterst bescheiden.

En daarbij viel me dus wat op. Vrijwel iedereen die ik tegenkwam op deze reis had al en flinke berg reiservaring. De een wat meer, de ander wat minder. Maar het waren en zijn allemaal mensen die al heel veel kilometers achter de rug hadden en in de meeste gevallen hadden ze er ook nog veel voor de boeg. Ik ben nauwelijks mensen tegengekomen voor wie dit hun eerste grote reis was. Toen ik daar wat meer over nadacht kwam ik tot de conclusie dat dat ook niet zo gek is. De reis met de Transsiberische spoorweg is, bij gebrek aan een betere term, een reis voor gevorderden. Dat klinkt wat arrogant maar zo bedoel ik het niet. Je kunt natuurlijk geen hierarchie aanbrengen tussen ‘beginnersreizen’ en ‘gevorderdenreizen’. Hoedt u voor mensen die dat wel doen.

Nee, wat ik ermee bedoel is, dat deze reis erg veel vergt. Qua voorbereiding, maar ook door de afstand, de omstandigheden (dagenlang in een trein opgesloten zitten), en in mindere mate ook de gebieden waar je door komt. Dat vergt veel aanpassings-, en incasseringsvermogen. Daar krijg je ongelofelijk veel voor terug, maar het maakt wel dat deze reis een behoorlijke inspanning vraagt. Zeker de laatste dagen merk ik dat ook aan den lijve. Veel mensen zullen, terecht of niet, tegen die inspanning aanhikken en dat maakt dat je op dit traject vooral de meer doorgewinterde reizigers aantreft. Logisch, eigenlijk.

Dit roept dan meteen de vraag op, of er hierna nog wel uitdagingen overblijven. Welnu, daar maak ik me geen seconde zorgen over! Er zijn nog zoveel delen van de wereld waar ik niet geweest ben. En bovendien is iedere reis natuurlijk uniek. De afgelopen dagen heb ik veel nagedacht over plannen voor de toekomst, en ik heb ook al besloten waar de volgende reis waarschijnlijk naartoe gaat. Treinen zullen er opnieuw een belangrijke rol in spelen, maar ze rijden wel een hele andere kant op. Maar dat is iets voor een volgende post!

I hear a train a-comin'

2010-09-15T10:34:00.002+02:00

De Mongoolse etappe van mijn reis zit er bijna op. Morgenochtend om zes uur (dat is 11 uur s'avonds voor jullie) vertrek ik richting station voor de treinreis naar Beijing.

Vandaag ben ik naar het klooster Gandan Khiid geweest. Daar wonen niet alleen ontelbare duiven, maar ook nog eens 150 boedhistische monniken. Het is een van de belangrijkste kloosters van Mongolië en schijnt ook een van de grote trekpleisters van de stad te zijn. Ik was een van de weinige buitenlandse toeristen, dus erg veel merkte ik daar niet van (ik vormde zelf ook een soort attractie. Voor kleine kinderen, die blijkbaar nog niet echt gewend zijn aan Europeanen).

Groot was het klooster in elk geval wel. En dat geldt zeker voor de steratractie: een 26 meter hoog Boeddhabeeld. Het was zo groot dat het maar nauwelijks paste in de tempel die er omheen gebouwd was, en het lukte ook niet om het goed op de foto te krijgen. Dat fotograferen had sowieso wat voeten in aarde, want je moet zoals bijna overal in Mongolië een apart ticket kopen om er op los te mogen knippen. En die tickets zijn vaak vele malen duurder dan de gewone entreeprijs. Nou is alles hier zó goedkoop dat het niet zoveel uitmaakt, maar het blijft een aparte gewoonte (eentje die je trouwens ook in Rusland herhaaldelijk aantrof).

Een andere reden waarom ik me bescheiden opstelde qua fotograferen was, dat de tempel van de Boeddha voortdurend bevolkt wordt door gelovigen die uiterst eerbiedig het hoofd bogen ,de handen vouwden en allerlei andere rituelen uitvoerden, zoals het draaien aan de talloze kingsize gebedsrollen die het interieur vormden. Ook voor een atheist als ik was dit een indrukwekkend schouwspel, en ik vond het niet gepast om zomaar een camera in hun gezicht te duwen. Hoewel ik niet de indruk had dat ze zich veel van mijn aanwezigheid aantrokken. Boeddhisme is een tolerante religie.

Maar morgen ga ik dus weer verder. Ik ben UB vandaag iets meer gaan waarderen dan gisteren. Het was vandaag mooi weer en dan ziet alles er beter uit. Bovendien deden de serene sfeer in Gandan Khiid en een prettig bezoek aan het uitgestorven Mongoolse Nationaal Museum me ook goed. Toch is dit geen stad waar je meteen voor valt. En ik ben niet de enige die dat vindt. Andere Nederlanders die ik sprak hadden dezelfde ervaring en een Engels meisje in het hostel die hier twee jaar gewerkt had bekende dat het bij haar ook heel lang geduurd had voordat ze wat met UB had.

Maar dat alles laat ik morgen dus achter mij. De treinreis duurt anderhalve dag, dus ik ben pas overmorgen in de namiddag in Beijing. Ik weet niet hoe het daar met de internetmogelijkheden zit, maar met een klein beetje geluk hoort u spoedig weer van mij!

Tijdreizen

2010-09-15T03:34:00.001+02:00

Iedere reisgids over de Transsiberische spoorweg maakt er melding van: de voortdurend wisselende tijdzones. Het is een van de factoren die het leven aan boord van de trein zo uniek maakt.
Om voor de hand liggende redenen hanteren de Russische Spoorwegen een vaste tijd. Daarvoor hebben ze Moskoutijd (MT) gekozen. Dienstregelingen zijn allemaal afgesteld op Moskoutijd. Dat levert geen enkel probleem op als je van Petersburg naar Moskou reist. Dat ligt allebei in dezelfde tijdzone. De problemen ontstaan op het moment dat je, zoals ik dus, naar het Verre Oosten reist. Iedere dag kom je daarbij in een, soms twee nieuwe tijdzones. De hele dienstregeling houdt echter MT aan en om nog enig idee te hebben waar je bent op de dienstregeling die in iedere wagon hangt is het ook handig om je horloge of wekker op die tijd te laten staan. Tegelijk gaat de lokale tijd echter steeds meer afwijken. Na drie dagen in de trein is het al vijf uur later dan in Moskou. Omdat de overgang geleidelijk gaat zitten de meeste meeste mensen qua bioritme nog grotendeels vast aan MT. En dat levert een bizarre ervaring op. Als je de vorige avond om een uur of 1 (MT) bent gaan slapen wordt je De volgende morgen rond twee uur plaatselijke tijd wakker maar je hebt nog steeds maar 8 uur geslapen. S’avonds wordt het rond half drie (MT) alweer donker terwijl je net een lunch op hebt. Om dit ritme nog meer te verstoren zijn de stops onderweg nogal ongelijk verdeeld. Soms zit er 3 uur tussen twee stations, maar het kan ook zo 5 of 6 uur zijn. Soms kom je in het holst van de nacht op een station aan maar geeft de stationsklok doodleuk 16.35u aan.

Kortom, wie zijn biologische klok een keer een flinke zet wil geven kan ik aanraden de Transsiberische spoorweg te nemen.

UB or not UB

2010-09-14T10:31:00.005+02:00

Afgelopen dagen was mijn internetcontact wat sporadisch. Maar dit bericht zit ik te typen in het buitengewoon sympathieke Café Amsterdam in Ulaan Baatar, waar de verbinding prima is en ze bovendien lekkere thee en broodjes hebben en waar het wemelt van de expats. Ulaan Bataar vormt een enorm contrast met Terelj, waar ik de afgelopen dagen was (en waarover later ongetwijfeld meer). Daar was zoveel ruimte dat het bijna pleinvrees opwekte. Ulaan Bataar is een curieuze chaos waarin half afgebouwde flats, gertenten en sovjetbarakken elkaar afwisselen. Ik weet geen stad waarmee het te vergelijken is. Oppervlakkig heeft het wel wat van de miljoenensteden in het Midden-Oosten. Maar alles is hier veel meer open en minder op elkaar gebouwd. Er is ook nauwelijks echte hoogbouw. En bouwvoorschriften lijken grotendeels afwezig. Ik weet nog niet wat ik er van moet denken. Morgen hoop ik de stad verder te verkennen. Vandaag ben ik alleen in het (uiterst stoffige) Natuurhistorisch Museum geweest, waar ze een prachtige collectie dinosaurussen hadden, maar waar ik helaas geen foto's mocht nemen. Zodat onderstaande foto van de gevel het enige is dat ik kan laten zien (voor Facebookvrienden: daar heb ik een hele rits foto's toegevoegd).
Het valt overigens niet mee om met een enigszins open blik over straat te gaan. reisgidsen, reisbureau en de mensen van het hostel: allemaal blijven ze maar hameren op het gevaar voor zakkenrollers. Nou zal dat niet zonder reden zijn. Maar tegelijk heeft het wel tot gevolg dat je iedere passant als een potentiele crimineel gaat zien.

Gisteren had ik ik Terelj een fiets gehuurd, en het was een bijna onaardse ervaring om door de vrijwel verlaten valleien te fietsen. De fiets bleek technisch niet helemaal in orde, en ook de wegen lieten te wensen over, waardoor ik me minstens zoveel op de weg moest concentreren als op de omgeving. Maar toch was het een memorabele dag.

Vandaag ben ik qua tijd precies op de helft van mijn epische reis. Het is een raar idee dat ik iets meer dan een week geleden nog in Moskou liep en nu duizenden kilometers en een continent verder dit verhaal zit te typen. Het aantal ervaringen en impressies stapelt zich in hoog tempo op, en ik hoop het allemaal te kunnen verwerken. Zowel in mijn hoofd als op dit blog. De mensen die ik ontmoet heb, de dingen die ik gezien heb, het is allemaal erg bizar.

Maar daarom ging ik natuurlijk ook in de eerste plaats op reis! Overmorgen begint de volgende etappe en ga ik op weg naar China. Ik hoorde dat men bij de grensprocedures (die in totaal zowat zeven (!!) uur in beslag nemen) erg gefocust is op mannen met baardjes. Ik hoop dus dat ik veilig overkom. Maar dat zal wel loslopen. U hoort weer van mij!

Allemaal Mongolen!

2010-09-12T11:26:00.001+02:00

OK, ik typ dit vanaf een uiterst brakke internetverbinding op een Cyrillisch toetsenbord in Terelj, in het prachtige Mongolie. Ik hou het dus kort:
Met mij gaat alles goed. Het is onmogelijk om nu te beschrijven hoe mijn treinreis dwars door Azie verlopen is. Daar moet ik gewoon nog langer over nadenken. Het was in elk geval een unieke ervaring, eentje die ik iedereen toewens. Meer details volgen later.
Mongolie heeft een bijna pleinvrees opwekkende leegte na vijf dagen en nachten in een treincoupe opgesloten te hebben gezeten en bevalt me tot nu toe ook erg goed. Hier moet u het voor nu even mee doen. Snel meer!

Spies like us

2010-09-06T20:15:00.005+02:00

Vandaag heb ik gedaan wat James Bond nooit gelukt is: ik ben het Kremlin binnengekomen. Daar waren nogal wat toeren voor nodig. In de beste Moskouse traditie moest je daarvoor eerst een kaartje kiezen uit een waanzinnig ingewikkeld aanbod (je koopt een kaartje om de kathedralen te bezoeken, of de schatkamers, of alleen het complex, of de diamantexpositie, of een combinatie van die dingen) waarbij het niet helpt dat alle info in het Russisch is en vrijwel niemand enigszins Engels of een andere Europese taal spreekt. Vervolgens moet je in een heel ander deel van het complex je tas en jas afgeven want die mogen niet naar binnen. De vriendelijke maar eveneens monolinguistische baboesjka achter het loket begint je dan van alles te vertellen wat je niet kunt verstaan (lastig! Want misschien zit er wel essentiele info tussen zonder welke je straks de poort niet doorkomt). Vervolgens moet je in de rij om door de metaaldetectors te mogen, en dan pas ben je echt binnen. En dan nog is het oppassen, want het Kremlin vormt het hart van de Russische macht, met allerlei regeringsgebouwen die door norse veiligheidsmensen afgeschermd worden. het is dus zaak om op de daartoe aangewezen paden te blijven. En dan nog ben je er niet. Ik had een kaartje gekocht om vijf van de kathedralen in het complex te bezoeken. Maar een daarvan was gesloten omdat de aartspatriarch van de Russish-orthodoxe kerk iets officieels moest doen en bij de ander zaten de deuren geheel zonder reden op slot (van die patriarch heb ik trouwens nog wel foto's staan maken, dat dan weer wel). Gaf niet zo, er bleef nog genoeg moois over. Foto's en verhalen volgen nog. Momenteel is mijn computertijd bijna om (ik zit dit te typen in een met jaren zeventigspullen ingerichte kelderruimte van mijn hotel. Ik hoop dat ik straks de weg weer terug kan vinden want je moet er eindeloze gangen voor door en trapjes voor af. En ook hier spreekt het personeel uitsluitend Russisch).

Ik heb inmiddels al wel bedacht dat Moskou niet mijn favoriete stad is. Na twee dagen kun je daar natuurlijk nog weinig zinnigs over zeggen. Maar het is allemaal te groot, te druk en (soms) te onvriendelijk. De eerder genoemde taalbarriere is ook wel een probleem, zeker omdat lang niet iedereen zijn of haar best wil doen om er uit te komen (al ben ik ook genoeg sympathieke uitzonderingen tegengekomen). Desondanks heb ik zo veel bijzondere dingen gezien en historische of anderszins interessante plekken bezocht dat alleen daardoor deze etappe van mijn reis al de moeite waard is.

Hoe dan ook is dit voorlopig even mijn laatste post. Morgenavond stap ik op de trein, om daar pas over vijf dagen in Ulaan Baatar weer uit te komen. Gedurende die tijd kan ik bijkomen van de indrukken en inspanningen van de afgelopen dagen. En daarna wacht China nog op mij! Ik ben dus gelukkig en hoop snel weer wat te laten horen!

PS. Meereizen? Dat kan via een leuk samenwerkingsproject tussen Google Maps en de Russische Spoorwegen. Op deze site kun je de hele transsiberische spoorreis volgen. Klik op de kaart voor het traject naar keuze, en kies een geschikt achtergrondgeluid. Uit eigen ervaring weet ik dat het voorlezen van Oorlog en Vrede erg rustgevend werkt...

Moskou gelooft niet in tranen

2010-09-05T14:19:00.002+02:00

Volgens veel reizigers en volgens veel Russen is St. Petersburg niet 'echt' Rusland. Sinds de stichting is het namelijk een stad geweest die sterk op Europa gericht is. Of, zoals Peter de Grote volgens Poesjkin gezegd zou hebben bij de stichting van de stad: 'God heeft ons voorbestemd om hier een venster op Europa te scheppen'. Vervolgens ging Peter de hort op in o.a. Parijs, Amsterdam, Zaandam en andere wereldsteden, met als gevolg dat Petersburg een uitgesproken Europees karakter heeft.

Dit laatste merk ik eens te meer nu ik in Moskou ben aangekomen. Dit lijkt veel meer op het Rusland zoals je je dat voorstelt. Niemand praat Engels, opschriften vertalen is er ook niet bij en overal waar je kijkt zie je talloze wetshandhavers in talloze verschillende uniformen. Toen ik vanmiddag de metro uitkwam vlak achter het Rode Plein stuitte ik pardoes op een rustende kolonne militairen en andere gewapende figuren.

Daar was een reden voor. Dit weekend viert Moskou namelijk De Goroda of 'De Dag van de Stad'. Een jaarlijks terugkerend festijn waarbij de stichting van Moskou wordt herdacht. En ook hier zijn de getallen waarlijk Oosteuropees: Gisteren en vandaag waren er 3500 verschillende evenementen waar in totaal naar schatting zo'n 2 miljoen mensen op afkomen. In Nederland zijn we al onder de indruk als de helft op komt dagen voor een aantal zeilbootjes.
Een van die 3500 evenementen was een groot concert op het Rode Plein. En inderdaad bleek dat vrijwel volledig afgezet, moest je door metaaldetectoren om er uberhaupt in de buurt te mogen komen en werden de eerdergenoemde duizenden wetshandhavers geacht de wet te handhaven. Dat lukt hen prima, en waarschijnlijk niet alleen door hun numerieke overwicht maar ook omdat er met uniformen in dit land overduidelijk niet te spotten valt. In de toeristenzones rond het Rode Plein ging het er nog enigszins ontspannen aan toe, maar elders in de stad is hun uitstraling (en die van hun honden) een stuk grimmiger. Ik zit dit te typen in een groezelig internetcafe in het Leningradsky Station, en de omgeving hier bevestigt de allerergste cliches over Moskou, duizenden alcoholisten, zwervers, dealers en andere schimmige figuren hangen hier bij elkaar, argwanend bekeken door de alom tegenwoordige politiediensten. Zo ontspannen als het op het Rode Plein was, zo dreigend vond ik de sfeer hier. Ik heb er ook maar geen foto's van gemaakt, want zelfs het tevoorschijn halen van mijn camera voelde niet helemaal veilig.

Overigens ben ik verder niet zo bang dat mij iets gaat overkomen. Zeker niet in mijn hotel, dat (helaas) een heel eind buiten het centrum ligt. Maar met 10 miljoen inwoners is Moskou ook aan de ruime kant, dus dat is niet zo gek.

De nachttrein van Petersburg naar hier vormde gisteren de eerste etappe van mijn epische treinreis. Ik ging pas om half twaalf aan boord en vlak daarna vertrokken we en ben ik gaan slapen. Overigens niet na me verbaasd te hebben over de montere symfonie die men keihard op het platform liet horen, hetgeen het geheel een Disney-achtig karakter gaf.
Ik heb verder dus niet zo heel veel van de reis meegekregen, afgezien van soms een glimp van eindeloze bossen of een verlaten station. Ik deelde de coupe met twee Russische mannen die ik, ongelogen, geen enkel woord heb horen wisselen. Niet mij elkaar en ook niet met mij. Dit eerste nachtje reizen was wel een goeie generale repetitie voor de grote rit naar Siberie straks. Dan zorg ik er bijvoorbeeld voor dat ik mijn fototoestel en mijn toiletspullen wat meer voor het grijpen heb. Nu zaten die onderin de rugzak en gelet op de beperkte bewegingsruimte heb ik ze daar maar laten zitten. Gelukkig kon ik meteen vanaf het station naar mijn hotel.

Het inchecken daar had trouwens ook een vrij Russisch karakter. De chauffeur die mij erheen bracht sprak geen Engels maar was verder erg vriendelijk. Eenmaal aan de balie van hotel Tourist aangekomen werden we na veel gedoe doorverwezen naar een van de vijf andere gebouwen waar het complex uit bestaat. Aldaar was er weer veel bureaucratisch gedoe, waarna ik een handgeschreven briefje kreeg waarmee ik weer terug moest naar het eerste gebouw en de eerste balie... Schijnbaar nog een overblijfsel uit de Sovjettijd, dit systeem.

Er is nog ontzettend veel meer dat ik wil vertellen, maar mijn tijd op deze computer zit er bijna op. Iedereen dank voor de reacties via mail en facebook! Foto's oploaden gaat momenteel even niet lukken, maar ik probeer morgen of overmorgen nog even online te komen. Wordt vervolgd dus!

Koopt Hollandsche Waar

2010-09-03T21:46:00.006+02:00

O ja, dat is té leuk om niet te vermelden... Ik vond hier in de supermarkt zowaar stroopwafels! Ik wist niet dat die buiten Nederland ook gegeten werden. Ze worden aan de man gebracht als 'wafels met caramelvulling' en ze adviseren om de wafel even op een kop hete koffie te leggen. Nog zo'n Nederlandse traditie...

Incidenteel kom je trouwens sowieso wel wat dingen van thuis tegen. Andere Nederlanders heb ik nog nauwelijks gezien. Een paar in de Hermitage. Maar dat was het dan ook. Maar omdat Peter de Grote erg weg was van Nederland zie je daar geregeld de sporen van. Zo is er een 'Nederlandse Wijk' (waar overigens weinig specifiek Nederlands aan is), kun je aan de Universiteit hier Nederlands studeren en zag ik gisteren in het rariteitenkabinet van diezelfde Peter de Grote (inmiddels onderdeel van de Kunstkamera en een van de grootste toeristische trekpleisters) allerlei zeventiende-eeuwse anatomische geschriften die in keurig Nederlands gesteld waren.

Waarin een klein land etc.

Art Unlimited

2010-09-03T21:04:00.003+02:00

Het is een onmogelijke taak om beknopt mijn indrukken van mijn bezoek van vandaag aan de Hermitage te beschrijven. In de eerste plaats omdat ik doodop ben. Een hele dag door museumzalen slenteren, gevolgd door nog een paar andere uitstapjes, gaat je niet in de kouwe kleren zitten. Ten tweede is het nog veel te vroeg om een afgewogen oordeel te geven. Er waren zóveel indrukken en die waren zó verpletterend dat het wel een tijdje gaat duren voordat ik die allemaal een plaats gegeven heb. Eigenlijk zou ik ze even ergens moeten kunnen opslaan (die indrukken), want de komende weken komt er als het goed is nog véél meer bij. Dat is een van de kleine nadelen reizen: je krijgt in intellectueel en emotioneel opzicht wel heel veel ineens te verwerken.
Een derde reden waarom ik nog niet aan begin is, dat niet iedereen volgens mij zit te wachten op mijn kunsthistorische uitwijdingen. Ik hoop de komende maanden nog geregeld te bloggen over mijn bezoek aan de Hermitage, maar ik ben niet beledigd als u al die stukken overslaat. Alleen mist u dan wel veel interessants. :-)

Als het over de Hermitage gaat verval je vanzelf in superlatieven. Zoals ik al op Facebook schreef: Met ‎2.967.334 voorwerpen in 365 zalen in 6 gebouwen kan zelfs een museumveteraan als ikzelf makkelijk de moed in de schoenen zinken. Ik had me echter goed voorbereid en thuis al losjes een route uitgestippeld Sommigen zullen dat weinig spontaan vinden, maar uit ruime ervaring weet ik dat als je dat niet doet en gewoon rond gaat kijken, je uiteindelijk weinig te zien krijgt omdat iedere samenhang ontbreekt. Zoals ik een Amerikaanse toerist achter me (met Texaans accent) hoorde zeggen: 'I have no interest in art whatsoever. I don't know anything about it and I don't care for it. I'm just gonna stroll around'. Met zo'n houding heb je dus weinig aan een megamuseum als dit.

Waar ook superlatieven voor nodig zijn, zijn de wachtrijen voor de kassa. Ik had er geen last van want ik had van tevoren een ticket besteld en kon dus met een hautaine blik langs de wachtenden lopen. Maar de rijen waren extreem lang. En ik ben in de Vaticaanse Musea, in het Musée d'Orsay en in Schönbrunn geweest, dus ik ben wat gewend. Binnen viel me de drukte nog enigszins mee, al waren er wel bottlenecks, vooral in de Tsaristische statiezalen en bij de zaal met 24 (!) Rembrandts. En het was ook zaak om niet in een tourgroep verzeild te raken want dat komt je stemming ook niet ten goede.

Zelfs een klein lijstje van hoogtepunten is onmogelijk omdat het simpelweg te veel en te bijzonder was. Afgezien misschien van het Louvre ken ik geen museum dat zo veelomvattend is. Ik heb veel verschillende interesses, maar op vrijwel al die vlakken (van vroegnederlandse schilderkunst tot Duitse Romantiek tot Egyptische oudheden) werd ik aangenaam verrast. Eigenlijk de enige teleurstelling was de afdeling oudheden uit het Nabije Oosten. Die was beperkt en bovendien nogal vervallen. O ja, en het beroemde centrale trappenhuis (wie Russian Ark gezien heeft herinnert 'm misschien uit de slotscenes) bleek verbouwd te worden en stond grotendeels in de steigers. Maar dat waren eigenlijk de enige minpuntjes. De komende tijd (als ik weer terug in Nederland ben) hoop ik er nog geregeld op terug te komen. En morgenochtend ga ik nog terug om een aantal afdelingen beter te bekijken en om enkele vleugels te bezoeken waar ik vandaag niet aan toegekomen ben.

Voorlopig is dit trouwens waarschijnlijk even mijn laatste geregelde post. Morgenochtend check ik uit bij dit hotel en dat betekent dat ik geen wifi internet meer heb. Morgennacht reis ik met de slaaptrein naar Moskou, maar het hotel daar heeft helaas geen draadloos internet beschikbaar. Ik vind vast wel ergens een internetcafé, maar in de loze uren hele verhalen typen of reacties plaatsen op Facebook zit er dan even niet meer in. Maar ik blijf opgewekt aantekeningen maken, en vroeg of laat ziet u hier die vanzelf verschijnen.

Op Facebook heb ik enkele foto's toegevoegd van de Hermitage en andere plekken in Sint Petersburg. Er volgen er meer, ik heb er héél veel gemaakt.

Bij de Beesten

2010-09-02T20:44:00.006+02:00

Weet u die oversized regenpijpen nog, waar ik het in mijn vorige bericht over had? Inmiddels is me helemaal duidelijk waarom die er zijn. Het regent namelijk in Sint Petersburg. En niet zo'n beetje ook. Het begon nog wat miezerig, maar in de loop van de dag ging het steeds harder, en de onophoudelijke bui wordt helaas ook nog eens vergezeld van een stevige wind. Echt koud is het gelukkig niet, maar gezellig is anders, al past dit weer wonderwel goed bij het melancholieke karakter van de stad. Maar veel fraaie foto's van gebouwen en parken kan ik u niet beloven want met dit weer kan ik niet eens mijn camera veilig tevoorschijn halen.

Afgezien daarvan zit ik overigens niet zo met die regen. Ik heb vandaag vooral binnen gezeten. Na overigens eerst vanmorgen nog flink nat geworden was bij het verkennen van een paar van de stadsparken van Sint Petersburg.

Omdat de lol daar op een gegeven moment wel af ging ben ik naar het Zoölogisch museum gegaan. Dit stond sowieso hoog op mijn lijst. Het bleek gevestigd in een van die monumentale panden waar het hele centrum van Petersburg uit lijkt te bestaan. Maar zoals op meer plaatsen bleek achter de indrukwekkende gevel een nogal vervallen bende verstopt te zitten.

Het Zoölogisch Museum is onderdeel van de Universiteit en schijnt op haar gebied een van de grootste musea ter wereld te zijn. Dat wilde ik wel geloven, want de collectie bleek inderdaad absurd groot. Er leek letterlijk geen einde aan te komen: duizenden vitrines met daarin een opgezet exemplaar van zo'n beetje iedere diersoort die er op aarde te vinden is. Daar bleef het ook bij, want het museum was verder helemaal old school. Geen nieuwerwetse interactieve fratsen of gelikte bordjes met explicatie. Sterker nog: Op een hele enkele uitzondering na waren de bordjes uitsluitend in het Russisch gesteld. Gelukkig vermeldde men nog wel de Latijnse naam, zodat ik vaak toch wel ongeveer een idee had waar ik naar stond te kijken. De vitrines leken voor het laatst schoongemaakt onder Brezjnev en de taxidermische kwaliteiten van de dieren waren... Tja, laat ik het wisselend noemen.

Dit alles deed trouwens niks af aan de feestvreugde. Ik ben namelijk gek op stoffige oude musea. En aangezien ik er nogal vroeg was had ik de immense tentoonstellingshallen bijna voor mezelf. Een memorabele ervaring. Het is lastig kiezen wat nou precies de hoogtepunten waren. Misschien het enorme geraamte van een Blauwe Vinvis. Maar die had ik in Londen al weleens gezien. Misschien de hemeltergend slecht opgezette honden en het lievelingspaard van Peter de Grote. Misschien de waanzinnig uitgebreide vogelcollectie of de soms hilarisch slecht geprepareerde katachtigen. Maar het meest onder de indruk was ik waarschijnlijk toch wel van de collectie mammoetgeraamten en -overblijfselen.

In Siberië is men in het verleden geregeld gestuit op resten van wolharige mammoets en andere dieren uit de late ijstijden. Soms werd er zelfs een vrijwel intact dier uit het ijs gehakt, met vacht en al. Zo'n laatste exemplaar hadden ze in Sint Petersburg niet. Maar dat werd goedgemaakt door talloze skeletten, stukken huid en plukken haar. Zelfs twee op natuurlijke wijze gemummificeerde babymammoets hoorden tot de collectie. Jammer dat er met de presentatie net zo weinig gedaan is als met de rest van het museum. Maar de torenhoge geraamtes waren op zich ook al indrukwekkend genoeg. Het bezoek aan het Zoölogisch Museum is dan ook het eerste echte hoogtepunt van deze reis!

Ik heb nog veel meer gezien en gedaan vandaag. Maar dat moet allemaal even blijven liggen voor later. Het is een lange dag geweest en ik ben moe. En ik heb zowaar al een paar kleine blaren op mijn voeten! Dat overkomt me nou altijd als ik dagenlang in musea rondloop... Hopelijk is het morgen minder, want dan staat (eindelijk!) de Hermitage op het programma.
Ik ben overigens benieuwd of ik kan slapen, want het binnenhofje waar mijn hotelraam op uitkijkt is voorzien van zinken dakgoten. En de regen knalt daar voortdurend op met een lawaai alsof het beleg van Leningrad nog in volle gang is...

PS. Facebookvrienden kunnen al een aantal foto's uit het museum bekijken.

PPS. Een welgemeend welkom aan alle familieleden die dit blog via de Davidshyve ontdekt hebben!

Kennismaken

2010-09-02T06:30:00.004+02:00

Na gisteravond enigszins bijgekomen te zijn van mijn vliegreis ben ik Sint Petersburg wat verder gaan verkennen. Mijn hotel ligt gelukkig extreem centraal (een paar minuten lopen van de Hermitage en in het zicht van Nevskiy Prospekt, het lokale equivalent van de Champs Elysées), en ik kon dus meteen al iets gaan zien van wat Petersburg beroemd maakt.

Het eerste wat me opviel was de schaal waarop alles gebouwd is. Die is immens. De afgelopen maanden heb ik veelvuldig over plattegronden gebogen gezeten. Maar daaruit kun je nooit echt een indruk krijgen van de grootsheid van het centrum van Petersburg. Mijn mond viel bijkans open toen ik Dvortsaya Ploschad op kwam, het plein waaraan het winterpaleis ligt en dat sommigen wellicht kennen van de massascenes uit Eisenstein's Oktyabr. Toen ik daar aankwam was het al het begin van de avond en waren de meeste toeristen (én het zonlicht) weg. Maar toch maakte het plein een overweldigende indruk. En elders in het centrum was het niet anders. De breedte en de barokke overdaad van de statige straten, bruggen en pleinen vormen een iondrukwekkend melancholiek geheel, een sfeer die nog versterkt werd door de laaghangende bewolking. Ik werd er, figuurlijk gesproken, even stil van.

Waar ik noodgedwongen ook enigszins stil van ben is de taalbarriere. Deze speelt helaas toch wel een beetje een rol. Ik had mezelf een paar woordjes Russisch aangeleerd maar dat stelt verder niets voor. Een groot deel van de Russen die ik tot nu toe tegengekomen ben spreekt geen of heel gebrekkig Engels. Veel lastiger is nog dat ik het Cyrillische schrift maar heel moeizaam kan lezen, al gaat dat wel steeds beter. En ach, met die taal gaat het ook vast wel goed komen. Eerlijk gezegd verwacht ik straks in Mongolië en China grotere problemen.

Wat me weer enorm meeviel was de bureaucratische rompslomp waarmee ik tot nu toe te maken kreeg. Van tevoren was dat een van de weinige dingen waar ik echt tegenop zag. Dat het bestuurlijke apparaat in Rusland één corrupte zooi is hoor je wel vaker. En de hoepels waar ik door moest springen om mijn visum te bemachtigen waren ook niet mis. Maar bij aankomst op het vliegveld was een korte blik op mijn paspoort en immigratiekaart voldoende om de benodigde stempels te krijgen. En op straat wemelt het weliswaar van de wetshandhavers in allerhande uniformen met debiele petten, maar die lieten mij tot nu toe gelukkig met rust. Hopelijk blijft dat zo. Blijkbaar val ik niet echt uit de toon, want een paar keer begonnen mensen al spontaan Russisch tegen mij te praten. Het duidelijkste kenmerk van mijn toerist-zijn is waarschijnlijk wel mijn rugzakje, want in Rusland hoor je er pas bij als je met een plastic tasje in je hand loopt.

En wat viel me verder op? Dat ze hier tweebaans zebrapaden hebben. En dat de winkels nog héél laat open zijn (soms zelfs 24/7). En ook bijzonder: de enorm brede regenpijpen die overal aan de gevels zitten en die een doorsnee van minstens 30 centimeter hebben. Die hadden we vorige week in Nederland ook wel kunnen gebruiken.

Na in een restaurant op de hoek een (dure) pizza gegeten te hebben heb ik me gisteren met een biertje, een pak koekjes en de reisgids op mijn hotelkamer teruggetrokken en ben vroeg gaan slapen. Vandaag wil ik meer van het centrum zien en hoop ik in elk geval ook naar het Zoölogisch Museum te gaan. Vooral voor hun collectie wolharige mammoets. U hoort weer van mij!

From Russia with Love

2010-09-01T15:29:00.002+02:00

Ik zit dit te typen op mijn kamer in het eenvoudige, maar zo op het eerste gezicht helemaal niet verkeerde Sky Hotel in Sint Petersburg. Na een vlucht van een kleine drie uur ben ik vanmidag veilig geland op het ietwat vervallen Pulkovo Airport, en gelukkig werd ik snel daarna opgepikt en naar mijn hotel gebracht. De vlucht was niet opmerkelijk, afgezien van het feit dat de Airbus 219 van Rossiya Airlines dusdanig weinig beenruimte bood dat ik sterk overwoog om het woord 'trombose' maar vast in mijn taalgidsje op te zoeken. Maar verder liep alles gesmeerd. Van de stad heb ik nog weinig gezien. Alleen dat wat er vanaf de achterbank van de taxi aan mij voorbij flitste: statige Europees aandoende architectuur, afgewisseld met stalinistische architectonische gedrochten. Ongeveer wat ik verwachtte. Ik ga straks wat beter rondkijken, maar door de vlucht en door het tijdverschil (het is hier twee uur later dan in Nederland) ben ik inmiddels behoorlijk moe. Heel veel constructiefs zal ik vanavond waarschijnlijk dus ook niet meer gaan doen. Ik spaar mijn energie op voor de komende dagen.

Zoals op onderstaande foto te zien valt is mijn kamer spartaans ingericht. Dat geeft echter niet. Ik ben niet van plan om veel in mijn hotel rond te hangen (behalve dan om van het draadloze internet te profiteren, een aangename geste!). Bovendien heb ik het wel erger meegemaakt. Alleen de entree is wat ongewoon. Je moet door een wirwar van portaaltjes en portieken heen die regelrecht aan het brein van Dostojevski onsproten lijken. Vervolgens neem je een glazen lift (!) naar de zesde verdieping, waar het hotel (dat met 15 kamers aangenaam klein is) verstopt ligt. Ik hoop dat ik het de komende dagen terug kan vinden.

Maar voorlopig is alles dus OK. En het kan alleen nog maar beter worden. Ik heb nog veel voor de boeg. Wordt dus vervolgd!

Over de Muur

2010-08-31T20:33:00.003+02:00

Nog een paar uur slapen en dan sla ik voorlopig voor de laatste keer de voordeur achter mij dicht en vertrek ik via Schiphol richting Sint Petersburg. Van daaruit, het zal u vast niet ontgaan zijn, reis ik in een maand per trein via Moskou, Mongolië en Beijing naar eindpunt Hong Kong. Nu het na alle voorbereidingen eindelijk zover is geeft dat een raar gevoel. Doordat ik al anderhalf jaar bezig ben de puntjes op de i te zetten maak ik me niet zo heel veel zorgen. Tegelijk is deze reis ook een enorme sprong in het diepe. Zowel de afstand (zowat 12.000 kilometer per trein) als de gebieden waar ik door reis maken dat er veel onvoorspelbare factoren op mijn weg liggen. Dat geeft niet. Het is juist een van de leuke dingen van reizen. Maar het maakt het allemaal wel retespannend. Een lichte tinteling in mijn buik is dan ook maar nauwelijks te onderdrukken.

Hoewel ik vaker lang van huis geweest ben heb ik nog nooit zó lang in m'n eentje rondgereisd Zeker niet door landen waarvan ik de taal niet spreek. Ik hoop echter regelmatig contact met de thuisblijvers te kunnen onderhouden. Niet via de telefoon, omdat dat niet alleen erg duur is, maar op grote stukken van mijn reis (met name in Siberië) schijnt het bereik ook zeer beperkt te zijn. Maar via dit blog probeer ik zoveel mogelijk van mijn ervaringen te delen. In de steden zal dat niet zo'n probleem zijn. De stukken in de trein zullen af en toe waarschijnlijk voor een radiostilte zorgen. Maar blijf terugkomen. En reageer vooral op mijn posts! Ik lees het allemaal.

Het volgende bericht komt uit Rusland!

Bijna zover

2010-08-12T22:20:00.007+02:00

Het duurt inmiddels nog minder dan drie weken voordat ik eindelijk in het vliegtuig naar het oosten kan stappen. En het wordt ook wel tijd. Alle voorbereidingen zijn wel zo'n beetje getroffen. Alle vaccinaties gehaald. Alle visa zijn middels indrukwekkende stempels en zegels geregeld. Het is nog te vroeg om in te gaan pakken maar het liefst zou ik dat ook alvast gaan doen. Het is dat ik met mijn werk nog een week naar Duitsland ga, anders was ik vast begonnen mijn rugzak in te delen.

Deze week bleek er onverwacht nog een wijziging in mijn planning nodig. De trein van Beijing naar Hong Kong rijdt om de dag en plotseling hebben de Chinese spoorwegen besloten daarvoor de oneven dagen te nemen in plaats van de even dagen. Dat betekende dat ik óf een dag langer in Beijing moest blijven en een dag korter in HK, óf precies het omgekeerde. Een lastige keus, omdat ik in beide steden genoeg te doen weet. Het verzetten van mijn terugvlucht naar Nederland bleek op deze korte termijn niet meer mogelijk, en dus heb ik uiteindelijk maar besloten een dag langer in Beijing te blijven. Daar ben ik erg blij mee. Maar ik zal mijn plannen voor Hong Kong enigszins moeten bijstellen. Nou ja, eigenlijk is het natuurlijk een luxeprobleem.

Het is een rare gewaarwording om na ruim anderhalf jaar voorbereiding ineens alles min of meer rond te hebben. En ik heb ook een beetje het gevoel van: 'Wat doet ik hier nog?' De komende twee weken moet ik nog heel veel werken en daar kijk ik niet echt naar uit. Maar daarna ben ik er ook helemaal klaar voor.

Ik hoop alleen wel dat er straks nog een Rusland is om naartoe te reizen...

Bruxelles je t'aime

2010-07-29T17:30:00.000+02:00

Strips en reisgidsen maken allebei een niet onaanzienlijk deel uit van mijn literaire menu. Het gebeurt niet vaak dat die twee gecombineerd worden, maar onlangs was het zover! Uitgeverij Casterman is namelijk een samenwerkingsverband aangegaan met reisgidsengigant Lonely Planet en startte een serie waarin were ldsteden bekeken worden door de ogen van voornamelijk Europese striptekenaars. In het Frans zijn er tot nu toe vier delen verschenen, maar een daarvan is pasgeleden ook in het Nederlands vertaald. Het is het deeltje over Brussel, met tekst van LP-auteur Christine Coste en tekeningen van één van de kopstukken van het Belgische beeldverhaal (en geboren Bruxellois) François Schuiten. Hij is vooral bekend van de reeks Cités Obscures, die ik helaas nooit gelezen heb.

Brussel vind ik één van de meest ondergewaardeerde steden ter wereld. Als het over België gaat hebben velen de mond vol over Antwerpen. niet ten onrechte. Maar Brussel wordt vaak weggezet als het sukkelige broertje, vol lelijke EU-gebouwen en patserige architectuur. Ook dáár zit een kern van waarheid in. Maar daar moet je even doorheen kijken. Antwerpen pakt je meteen in. In Brussel moet je enige moeite doen om je thuis te voelen. Maar daar staat veel tegenover! Het is een stad van tegenstellingen. Tussen mooi en lelijk, oud en nieuw, kleinschalig en groots. Smakeloos en smaakvol. Die tegenstellingen creëren een spanningsveld dat ik in andere steden nooit ben tegengekomen. Het vergt enige aanpassing, maar wie die moeite neemt vindt zich in een stad die voortdurend lijkt te veranderen. Van de (inderdaad) spuuglelijke) gebouwen van het Europees Parlement is het maar een klein eindje naar het Jubelpark en het bizarre museum dat daar gehuisvest is. Bij het Gare Du Nord waan je je in Berlijn of Rotterdam. Het oude centrum in de Benedenstad daarentegen is weer intiem en kleinschalig (en helaas een beetje onder de voet gelopen door de hordes toeristen). Brussel heeft absurde architectonische curiosa als het Justitiepaleis en het Atomium, maar daar tegenover staan charmante gebouwen als de voormalige Beurs. Over de absurd rijke collecties van de Brusselse musea heb ik het dan niet eens. Dit schrijvende voel ik meteen weer de aandrang om terug te gaan!

In de pas uitgekomen Lonely Planetgids weet Schuiten het karakter van de stad op bewonderendwaardige wijze te schetsen. het boek is geen traditionele reisgids en praktische achtergrondinformatie ontbreekt. Het is ook geen strip in de traditionele zin van het woord. De tekst bestaat uit een uitgebreide beschrijving van een aantal wandelingen door Brussel, een opzet die je ook in veel reguliere reisgidsen terugvindt. Deze wandelingen zijn door Schuiten geillustreerd in zijn eigen, uiterst persoonlijke stijl.

De tekeningen van Schuiten, met hun zachte kleuren en subtiele lijnen, lijken op het eerste gezicht een realistisch beeld van de stad neer te zetten. Maar al snel valt op dat hij op alle mogelijke manieren de werkelijkheid tart: Perspectief, verhoudingen en verdwijnpunten leiden een geheel eigen leven. Het magisch-realisme van schilders als Margritte (ook een Brusselaar) en Delvaux is nooit ver weg en soms heeft het werk van Schuiten zelfs een uitgesproken surrealistisch karakter. Desondanks weet hij de sfeer en het aanzien van Brussel met een verbluffende trefzekerheid neer te zetten. Zelfs op zijn meest surrealistisch herken je meteen de curieuze architectonische combinatie van neoclassicisme, Art Nouveau en naoorlogse bouwwoede die het straatbeeld van de stad kenmerkt. De tekst vormt hier een prima aanvulling op en vormt een harmonieus geheel. Talloze details worden er uitgelicht en het liefst zou ik de beschreven wandelingen meteen gaan doen.

Al met al dus een enorme aanrader. Voor wie Brussel al kent, maar zeker ook voor wie nog nooit met de stad kennisgemaakt heeft. Ren naar je lokale stripwinkel en koop dit boek! En ik hoop stiekem dat Casterman gaat overwegen ook de andere delen uit deze reeks te vertalen.

Thrashen!

2010-07-10T12:59:00.001+02:00

Gisteravond een vet avondje thrash in Willemeen. Fueled by Fire kon helaas niet komen, maar lokale kweek NAIL KING, Witchtower uit Duitsland en vooral het Braziliaanse Violator gingen er vol op in een zaal waar de temperaturen geregeld het kookpunt naderden. Ik moest wat dat betreft onwillekeurig even denken aan een optreden van die andere Braziliaanse thrashband, begin jaren negentig in Paradiso, waarbij het kwik ook al tot epische hoogte steeg (en ik na een mislukte stagedive bijna in een rolstoel belandde, maar dat is een ander verhaal).

Aan mij de taak om het publiek tussen de bandjes door te vermaken met het draaien van leuke deuntjes. Dat was een dankbare taak, want de matig gevulde zaal had er zin in. For the record, mijn playlist van deze avond. Met een aantal nummers die ik al lang niet meer uit het vet gehaald had:

Slayer - South of Heaven
Iron Maiden - Holy Smoke
Heathen - Kill the King
Dark Angel - Time does not heal
Iced Earth - Declaration Day
Sacred Reich - Crimes against Humanity
Kreator - Extreme Agressions
Altar - Route 666
Evile - Thrasher
Anthrax - Caught in a Mosh
Arch Enemy- Aces High

[NAIL KING]

Powermad - Slaughterhouse
Gama Bomb - Final Fight
Saxon - Denim & Leather
Stormtroopers of Death - Sgt. 'D' and the SOD
Ministry - Radar Love

[WITCHTOWER]

Judas Priest - Painkiller
Slayer - Disciple
Motörhead - Overkill
Exodus - Fabulous Disaster
Sepultura - Dead Embryonic Cells

[VIOLATOR]

Sacred Reich - Surf Nicaragua
Manowar - Battle Hymn
Metallica - Creeping Death
Guns'n Roses - Paradise City
Die Apokalyptischen Reiter - Riders on the Storm
Johnny Cash - Folsom Prison Blues

het is weer zover!

2010-07-01T17:06:00.006+02:00

De zomer is al een tijdje bezig, het kabinet (dat toch al demissionair was) hinkt richting zomerreces, de media hebben niks om te melden en grijpen ieder lulverhaaltje aan, en wat gebeurt er dan ieder jaar? Dan gaan geschifte politici die totaal niet weten waar ze het over hebben roepen dat er iets verboden moet worden! Grofweg zijn er dan twee dingen die men ook daadwerkelijk verboden wil zien. Het eerste is geweldadige films. Daar horen we al een tijdje weinig over. Maar in de jaren negentig was het met de regelmaat van de klok raak: Kamerleden begonnen, niet gehinderd door enige kennis van zaken, te roepen dat al die gewelddadige video's ('die een rage zijn op schoolpleinen') met wortel en tak moesten worden uitgeroeid. En als de branche dat zelf niet deed, dan zou er wat zwaaien en zou de wetgever alles uit de kast halen om deze voze producten ('die gewoon overal te koop zijn') voor eens en altijd van de markt ('waar zelfs minderjarigen er toegang tot hebben') te weren. Tijdje al niet zoveel meer over gehoord, over die filmpjes. Waarschijnlijk omdat er een tweede zondebok gevonden is: games. Inmiddels kun je ook hier de klok op gelijk zetten: als het komkommertijd is wordt er geroepen om een verbod. Weinig media hebben zin om met dit weer kritische vragen te stellen, en dus kunnen schertsfiguren als Ernst Hirsch Ballin (en zijn ambtenarenapparaat) nu luidkeels roepen dat 'zeer geweldadige games' niet meer aan minderjarigen mogen worden verkocht, want anders zwaait er wat. Welke games dat dan zijn wordt er niet bij gezegd. En ook laat Hirsch Ballin gemakshalve onvermeld dat een ondubbelzinnig verband tussen games en geweldadig gedrag, in wat voor vorm dan ook, nooit aangetoond is. Maar daar hoor je verder weinig 'serieuze' media over. Kleine troost is dat de geschiedenis leert dat er voor dit soort waanzinnige voorstellen (waarin ook met bedenkelijk gemak termen als verbod en schadelijk worden gebezigd) nauwelijks een politiek draagvlak is. En de hele affaire gaat waarschijnlijk als een nachtkaars uit. Maar waarschijnlijk niet nadat allerlei sukkels die er totaal geen verstand van hebben een platform hebben gekregen om van zich te laten horen. Wordt het weer zo'n zomer...

Graspop?

2010-06-30T14:46:00.003+02:00

U zit natuurlijk op het puntje van uw stoel te wachten op mijn verslag van drie dagen Graspop. Helaas is het veel te warm om te bloggen en zult u het even moeten doen met mijn verzekering dat het een warm, stoffig maar alleszins geslaagd festival was. Als de temperaturen weer wat dragelijker zijn volgt misschien nog een verslag. Nu staan mijn hersenen even in de spaarstand...

't is zomer!

2010-06-24T11:31:00.005+02:00

Tent: check!
Slaapzak: check!
Luchtbed: check!
Vouwstoeltje: check!
Zonnebril: check!
Luchtpomp: check!
Kaartjes: dubbelcheck!
Paspoort: check!
Schone sokken: check!
Tandenborstel: check!
Korte broek: check!
Geld voor CD's: check!
Zonnebrandolie: check!
Schultenbräu: check!

Ik ben klaar voor Graspop 2010!

242/BBABH

2010-06-12T22:51:00.001+02:00

Het waren drukke maar leuke dagen, muzikaal gesproken. Gisteravond zijn we naar Front 242 in Luxor geweest. En dat was groots!
Drie jaar geleden had ik mijn oude helden al eens in Keulen aan het werk gezien, en alle enthousiaste verhalen die ik toen schreef waren ook zonder meer op deze avond van toepassing. Geweldig hoe deze vijftigers nog niks van hun agressie en stootkracht verloren bleken. Ondersteund door een uitgekiende lichtshow en smaakvolle videobeelden wisten ze hun oude krakers (van nieuw werk is al jaren nauwelijks sprake) de enthousiaste maar niet uitzinnige zaal in te slingeren. Halverwege de set dreigde de vaart er een beetje uit te raken, maar met klassiekers als Body to Body en een sublieme uitvoering van Headhunter wisten de vier Belgen de zaak vrij snel weer vlot te trekken. Jammer dat de toegift beperkt bleef tot één enkel nummer (Punish your Machine), want voor mij hadden ze nog een hele tijd door mogen gaan. Dit optreden gaat hoog eindigen in mijn jaarlijstje!

De avond daarvoor was het ook al feest, want toen was ik in Willemeen DJ bij een avondje moderne glamrock. Opener Scar7 viel met z'n aardige metalcore muzikaal gezien een beetje uit de toon, maar de daaropvolgende bandjes vielen vooral op door de retro-look en dito muziek. Even dreigde de avond een chaos te worden, omdat LoveHateHero een uur voor aanvang nog bij Antwerpen in de file stond. Ze waren echter nog op tijd in Arnhem, en zo kon het een leuk feestje worden. De opkomst was aardig maar niet massaal. Zal wel door de doordeweekse dag komen. In Amerika speelt headliner Blessed by a Broken Heart vaak voor afgeladen stadions, maar hier moesten ze het met een half gevuld Willemeen doen.

Na Scar7 was het de beurt aan het Engelse The Morning After. Ze maakten typische 80s glam metal met af en toe een raar uitstapje naar emo en metalcore. Het deed me niet veel, maar tegelijk kon ik niet ontkennen dat hun enthousiasme aanstekelijk werkte. Hetzelfde gold voor het daarop aantredende LoveHateHero dat er uit zag als Tokyo Hotel maar dat gelukkig wel wat steviger klonk. Uitschieter van de avond was voor mij echter headliner Blessed by a broken Heart. Muzikaal een raar allegaartje van emo, glam en metalcore waar ik niet echt van onder de indruk was. Maar dit werd ruimschoots gecompenseerd door hun tomeloze enthousiasme en het gemak waarmee ze het publiek bespeelden. De zanger hing meer in de lichtbalken bovenin de zaal dan dat hij op het podium stond. Halverwege de set coverde men tot groot enthousiasme van het publiek Bon Jovi's Livin' on a Prayer (filmpje!) en als klap op de vuurpijl nodigden ze iedereen (maar dan ook iedereen) het podium op, waardoor het concert in een sublieme chaos eindigde. Dit Parkinsonfilmpje geeft de sfeer goed weer. Muzikaal misschien allemaal niet zo hoogpolig, maar ik heb me prima vermaakt. En ik was beslist niet de enige.

Maar goed, de plaatjes die ik gedraaid heb. Het zijn er niet zoveel, omdat de avond wat rommelig verliep en de lengte van de ombouwpauzes varieerde. Ik had van tevoren een flinke bak afgrijselijke jaren tachtigmetal bij elkaar gezocht, maar vond het niet verantwoord om het daarbij te laten. In het onderstaande lijstje daarom ook een aantal nummers die ik zelf écht goed vind...

Guns 'n Roses - You could be mine
Kiss - Detroit Rock City

[SCAR7]

Quiet Riot - Bang your Head (Metal Health)
Alice Cooper- Poison
Warrant - Cherry Pie
Manowar - Blow your Speakers

[THE MORNING AFTER]

Iron Maiden - Wasted Years
Anvil - Metal on Metal
Helloween - Dr. Stein
Slaughter - Dangerous
Dio - Holy Diver

[LOVEHATEHERO]

Agrésion - Pump up the Jam
Skid Row - Youth gone wild
Guns 'n Roses - Paradise City
Mötley Crüe - Girls Girls Girls
Motörhead - Angel City
Kiss - Crazy crazy Nights
WASP - Mean Man
Queen - I want it all
Airbourne - No Way but the hard Way
Metallica - For whom the Bell tolls

[BLESSED BY A BROKEN HEART]

Laibach - The Final Countdown
Slayer - Raining Blood
Twisted Sister - We're not gonna take it
Ahmed & Dweezil Zappa - Baby one more Time
Harptallica - Master of Puppets

Foto's van de hele avond hier.

Kreukelzone

2010-06-01T16:45:00.002+02:00

Het gaat de laatste dagen wat minder goed hier. Mijn vader is inmiddels gelukkig uit het ziekenhuis en daarmee loopt het allemaal naar omstandigheden voorspoedig. Zelf heb ik echter wat minder geluk.

Afgelopen zaterdag fietste ik na m'n nachtdienst in alle vroegte naar huis. Ik had nog vlug even wat boodschappen gedaan en keek uit naar mijn bed. Helaas sloeg het noodlot toen echter toe. Het voorspatbord van mijn vouwfietsje raakte onverwacht los, schoot tussen het wiel en de voorvork, met als gevolg dat ik een halve salto maakte en over het stuur heen geslingerd werd. Ik had nooit gedacht dat er zo'n kracht achter zou zitten, maar daar lag ik dus. Ironisch genoeg precies voor een apotheek. M'n armen en met name mijn linkerhand zaten onder de schaafwonden, waaronder een vervelende onderaan mijn pink. Het uiteinde van m'n fietsstuur was vol op mijn borst terechtgekomen en ik had een pijnlijk gekneusd borstbeen. Op m'n armen en schouderbladen zaten nog kleinere kneuzingen, zo merk ik nog steeds als ik me beweeg. En eigenlijk mag ik nóg van geluk spreken, want ik kwam plat op mijn gezicht terecht en voor hetzelfde geld was ik mijn gebit ook kwijt geweest. De val werd echter gebroken door het halfje gesneden wit dat ik in mijn hand had, en waar ik met mijn gezicht precies op kwam. Dat laatste klinkt misschien hilarisch, maar u begrijpt wellicht dat ik er de lol niet van inzag.

Ik loop nou dus al een paar dagen met aan alle kanten pijntjes en kwaaltjes. Ik moet niet te diep inademen en zéker niet niezen, want dan voel ik meteen de kneuzingen op mijn borst weer. De schaafplekken genezen aardig, maar met douchen of afwassen blijft het oppassen. Er bleken echter nog meer kwetsuren aan te komen.

Gisteren moest ik naar de tandarts om een kies te laten trekken. Niet leuk, wel noodzakelijk, en eigenlijk keek ik er niet zo tegenop. Het was niet de eerste keer dat m'n tandarts de tang ter hand moest nemen. Het is even vervelend, maar alla.

Helaas liep het deze keer anders. De kies wilde namelijk niet loslaten. De bovenkant ging nog wel, met veel hakken en breken. Maar bij de wortels bleven er hardnekkige splinters achter die met geen mogelijkheid te verwijderen bleken. En dat terwijl de tandarts (waar ik overigens al zowat 25 jaar erg tevreden over ben) letterlijk alles uit de kast haalde: tangetjes, priemen, boortjes... Door al dat getrek en gewrik kreeg mijn (verdoofde) kaak erg veel te verduren, en het was dan ook flink balen dat de tandarts het uiteindelijk op moest geven en mij een verwijsbrief naar de kaakchirurg overhandigde. "Door het wrikken is de kaak gekneusd en blijft het een tijdje gevoelig" zei hij opgewekt bij het afscheid. En dat bleek helaas het understatement van het jaar te zijn. Zowel het gat dat de kies achterliet als mijn hele onderkaak zijn ontzettend pijnlijk. En bovenop de eerdere verwondingen betekent dat een niet geringe aanslag op mijn humeur.

Overigens heb ik er nog wel íets waardevols aan overgehouden. De kies die eruit moest was al een keer onderhanden genomen en had een gouden stift. Die kreeg ik keurig in een doosje mee (zie de foto hieronder). "Goud is momenteel zo duur", zoals mijn tandarts zei. Ik kreeg het advies de kies thuis onder een doek te leggen en er flink met een hamer op te meppen, zodat de stukjes tand en ander materiaal er vanaf zouden breken. Dat heb ik dus maar gedaan. Nu moet ik nog bedenken wat ik met mijn eigen klompje goud ga doen.

We zijn er weer

2010-05-22T13:38:00.003+02:00

Langzaam, heel langzaam, krijgt mijn leven weer een beetje zijn normale contouren. Zoals in mijn vorige post al te lezen was bleek mijn vader een paar weken geleden ernstig ziek. Inmiddels, na veel gedoe, is hij weer aan de beterende hand, al gaat het nog wel een hele tijd duren voordat hij ook echt genezen is. De ergste schrik is in elk geval voorbij.

Met mijzelf gaat het gelukkig ook weer beter. Door de stress van de afgelopen weken kon ik nooit echt goed uitzieken van mijn griepje van eind april. Het bleef maar doorzeuren, uiteindelijk culminerend in een vervelende voorhoofdsholteonsteking. Die is nu gelukkig ook bijna over, en aangezien het buiten ook weer mooi weer is zie ik de zaken wat zonniger in dan drie weken terug!

Nog een reden waarom ik weer met een iets veerkrachtiger tred loop is het schitterende concert van Transatlantic waar ik donderdagavond naartoe geweest ben. Transatlantic is een soort supergroep, een samenwerkingsverband van verschillende kopstukken uit de progrockscene: Neal Morse (o.a. ex-Spock's Beard), Pete Trewavas (Marillion), Roine Stolt (The Flower Kings) en Mike Portnoy (Dream Theater en nog veel meer) hadden tien jaar geleden als Transatlantic al twee CD's samen gemaakt en voegden er vorig jaar nog een derde aan toe. Ik heb de band pas relatief kortgeleden leren kennen en hun complexe, langdurende CD's zijn niet in een of twee keer te doorgronden. Desondanks keek ik reikhalzend naar dit concert uit. En ik werd niet teleurgesteld. Integendeel! Hoewel ik een deel van het materiaal maar oppervlakkig kende heb ik van begin tot eind ademloos staan luisteren. Dat vergde wel enige krachtsinspanning, want niet alleen hebben de meeste nummers van Transatlantic een forse lengte (het blijft progrock), maar de band speelt ook vaak onmenselijk lang. Na ruim drie uur hadden ze er vier nummers opzitten (setlist) en was het einde nog niet in zicht. We moesten echter de trein halen en hebben dus met pijn in ons hart de zaal verlaten.
Er zitten nog mooie dingen aan te komen dit jaar. Maar voorlopig is dit mijn concerthoogtepunt van 2010!

'n korte update

2010-05-08T17:51:00.005+02:00

Ik had me de afgelopen twee weken heel anders voorgesteld. In eerste instantie zou ik als vrijwilliger meegaan met een trektocht voor rolstoelers door de Marokkaanse woestijn. Door een gebrek aan aanmeldingen ging dat echter niet door. Gaf niks. De twee weken die ik daardoor vrij had kon ik ook prima gebruiken. Ik was van plan een aantal zaken voor mijn eigen reis te gaan regelen. Bovendien kon ik nu wat vaker in Willemeen werken en met alle feestdagen van begin mei waren er ook nog concerten te bezoeken en lang geleden gemaakte afspraken te honoreren.

Het liep echter allemaal anders. Twee weken terug kreeg ik een vervelende griep. Op zich niet zo dramatisch, want dat gaat na een paar dagen meestal wel over. In het licht van wat volgt kwam het echter zéér slecht uit.
Vorige week donderdag is mijn vader namelijk onverwacht in het ziekenhuis opgenomen. Hij blijkt een forse dubbele longontsteking te hebben als gevolg van een legionellabesmetting. Met name dat laatste was natuurlijk flink schrikken. Waar hij het precies opgelopen heeft is niet helemaal duidelijk. Maar eerlijk gezegd is dat ook niet mijn grootste zorg. Veel vervelender is, dat het leed nog lang niet geleden is. Hij reageert vooralsnog niet echt op de antibiotica, en omdat het zuurstofgehalte in zijn bloed schrikbarend afnam ligt hij sinds afgelopen zondag, nu dus al bijna een week, buiten kennis op de IC, met aan alle kanten slangen en snoertjes. Zijn toestand schommelt een beetje maar lijkt zich voorzichtig een beetje te stabiliseren. Maar u kunt zich voorstellen dat de afgelopen dagen nogal onwerkelijk waren. Ook al omdat ik er door al deze toestanden nog niet in geslaagd ben echt uit te zieken en nog erg moe ben en met hoofdpijn te kampen heb.

Maar goed, hiermee is dus verklaard waarom ik de afgelopen anderhalve week een beetje onzichtbaar ben. Af en toe probeer ik wel iets leuks te doen, maar echt erbij met mijn hoofd ben ik niet. Donderdag de 6e was ik DJ bij een avondje metalbandjes in Willemeen en dat zorgde voor kortstondige afleiding.
Drie van de vier bandjes speelden een soort retro-hardrock die je eigenlijk de afgelopen twintig jaar nauwelijks hoorde. Headliner Suicidal Angels (al eerder in Willemeen) hield het bij oldschool thrash. Grappig dat na de revival van jaren tachtig thrash (waar Suicidal Angels dus een mooi voorbeeld van zijn) je nu ook een opleving ziet van nóg oudere metal. Al heeft het ook iets potsierlijks en geforceerds. Met quasi-leuke verkleedpartijtjes en zo.
Maar toch, het was geen gekke avond. Jammer dat ik er niet wat meer bij was met mijn hoofd. Voor de nieuwsgierige aagjes: de door mij gedraaide plaatjes. Ik heb geprobeerd het repertoire van de optredende bands enigszins te reflecteren. Het leverde leuke reacties uit de zaal op. Wie had gedacht dat een halfvergeten oudje als Exciter's 'Heavy Metal Maniac' nog de vuisten de lucht in zou krijgen?

Motörhead - Overkill
Heathen - Kill the King
Stratovarius - Eagleheart
Sacred Reich - The American Way
Anthrax - Only
Anvil - Metal on Metal
Gamma Ray - Strangers in the Night
Evile - Thrasher
Metallica - For whom the Bell tolls
Angelwitch - Angelwitch
Slayer - Death Skin Mask
Manowar - Sign of the Hammer

[CAULDRON]

Exciter - Heavy Metal Maniac
Blind Guardian -Guardian of the Blind
Gama Bomb -Final Fight
Iced Earth - The Reckoning (Don't thread on me)

[STEELWING]

Iron Maiden - Flash of the Blade
Accept - Balls to the Wall
Judas Priest - Metal Gods

[ENFORCER]

Metallica - Master of Puppets
Saxon - Denim and Leather
Anthrax - Indians

[SUICIDAL ANGELS]

Slayer - Raining Blood
Manowar - Battle Hymn
Iron Maiden - The Number of the Beast
Judas Priest - Breaking the Law
Ministry - What a wonderful World

Passage

2010-04-27T21:02:00.005+02:00

Gisteren zijn Maaike en ik naar het Mauritshuis in Den Haag geweest. Het Mauritshuis behoort tot mijn favoriete musea in Nederland. Vooral door de aangenaam bescheiden grootte van het gebouw en de collectie. En die collectie bevat zóveel hoogtepunten dat het bijna absurd is. Drie Vermeers (waaronder het Gezicht op Delft, misschien wel het mooiste Hollandse schilderij ooit gemaakt), Rembrandt's Anatomische Les en een kruisafneming uit de omgeving van van der Weyden vormen nog maar het topje van de ijsberg. Bijna ieder schilderij in het Mauritshuis verdient speciale aandacht. En het was gisteren aangenaam rustig, dus we konden op ons gemak door de zalen dwalen.

Na afloop hebben we nog een tijdje door de stad gewandeld en een pannenkoek gegeten in de Passage. Niet de goedkoopste locatie van Den Haag, maar het had wel wat. Al wordt de voorname sfeer een beetje teniet gedaan doordat een aantal panden in de steigers stond.

Terwijl we daar liepen schoot me ineens te binnen dat Gerrit Achterberg (wat mij betreft wel de grootste Nederlandse dichter ooit) een gedicht over de Passage geschreven heeft. Ik heb het even opgezocht in het Verzameld Werk. Het dateert uit 1953 en werd gepubliceerd in de bundel Ode aan Den Haag:

Passage

Den Haag, stad, boordevol Bordewijk
en van Couperus overal een vleug
op Scheveningen aan, de villawijk
die kwijnt en zich Eline Vere heugt.

Maar in de binnenstad staan ze te kijk,
deurwaardershuizen met de harde deugd
van Katadreuffe die zijn doel bereikt.
Ik drink twee werelden, in ene teug.

Den Haag, je tikt ertegen en het zingt.
In de passage krijgt de klank een hoog
weergalmen en omlaag een fluistering
tussen de voeten over het graniet;
rode hartkamer die in elleboog
met drie uitmondingen de stad geniet.

Geen Kraan

2010-04-22T14:21:00.004+02:00

April was geen goede maand om te bloggen. Afgelopen weken moest ik veel werken, en tussendoor ben ik vooral bezig geweest met een mondeling tentamen historiografie. Dat laatste heb ik gelukkig gehaald, zij het op het nippertje, en mijn afstuderen is weer een stap dichterbij gekomen. Nog twee cursussen en het zit er op.

Maar in de tussentijd ben ik dus nauwelijks aan bloggen toegekomen. Niet dat er nou zo ontzettend veel spectaculairs in mijn leven gebeurde. Maar u zou wellicht kunnen gaan denken dat ik zoals zoveel bloggers afgehaakt was en de boel de boel had gelaten. Dat is echter niet zo. En ik heb nog wel degelijk wat te vertellen. Over mijn kraan bijvoorbeeld.

De kraan in mijn badkamer was aan vervanging toe. Er zaten lelijke roestvlekken op en andere ondefinieerbare viezigheid. In de dertien jaar dat ik hier woon had hij al die tijd dienst gedaan en aan alles komt natuurlijk een eind. Tijd dus voor een nieuw exemplaar. In eerste instantie leek alles eenvoudig: ik zou de hals eraf schroeven en bij de Hubo om de hoek een nieuwe kopen. Meer dan een waterpomptang dacht ik niet nodig te hebben.

Maar dat viel dus tegen. In mijn naïeviteit ging ik er van uit dat al die kranen wel standaardmaten zouden hebben. De schroefdraad van de nieuwe gekochte kraanhals bleek echter een fractie breder te zijn dan die van de oude. Op zich maakte ik me daar nog niet zo druk om. Ik weer terug naar de Doe-het-zelver met de vraag of ze een verloopringetje hadden. In eerste instantie wist men niet wat ik bedoelde (wat me verbaasde, want ik ben altijd zwaar onder de indruk van het feit dat men bij die winkels altijd precies weet wat ik nodig heb) maar na enige spraakverwarring en het proberen van allerlei ringetjes, nippeltjes en hulpstukjes moest men mij teleurstellen. Ik werd doorverwezen naar een loodgietersvakhandel waarvoor ik naar een immens deprimerend industrieterrein moest. Daar aangekomen toonde ik de oude en de nieuwe ringen die alle problemen veroorzaakten. De man achter de balie zette zijn bril op zijn voorhoofd, krabte eens achter zijn oren en haalde er een collega bij. Zij kijken naar het sluitstuk van mijn oude kraan alsof ze nog nooit zoiets fascinerends gezien hadden. Helpen konden ze mij, na veel hoofdgeschud echter niet. Of het een Venlo-kraan was, vroegen ze nog. Ik had nog nooit van een Venlokraan gehoord (inmiddels wél) en antwoordde dus ontkennend. Het enige advies dat ze mij konden geven: de héle kraan vervangen. Beduusd stond ik vervolgens met mijn onbruikbare kraanhals in de hand weer op het industrieterrein.

Nu zit ik met een probleem. Ik heb een stuk kraan in mijn badkamer waar geen nieuwe hals voor te vinden is. De oude hals terugzetten gaat niet lukken want die is bij het losschroeven spontaan in tweeën gebroken. Ik moet eigenlijk de hele kraan vervangen, maar dat gaat mijn technische vermogens een beetje te boven. Ik sta nou al twee weken m'n tanden te poetsen in de keuken. Iemand die raad weet?

Pop in een oogopslag

2010-04-01T16:03:00.003+02:00

Iets meer dan twee jaar geleden was er een korte overzichtsexpositie van 25 jaar popposters van en in Willemeen. Ik heb dat indertijd gemist en daar baalde ik flink van. Nog meer baalde ik omdat het bijbehorende boek alleen daar te krijgen was en later onvindbaar bleek.

Maar oh happy day! Er bleek ergens nog een doosje verstopt. En gisteren kon ik eindelijk toch mijn eigen exemplaar in ontvangst nemen. En het boek bleek een feest van herkenning! Niet alleen het boekje zelf, maar ook de bijbehorende CD-ROM met daarop honderden posters brachten een golf van herinneringen boven.

Boek en tentoonstelling lopen terug tot midden jaren tachtig. Toen bestond Willemeen anderhalf decennium en had al een hele geschiedenis achter de rug. Qua posterontwerp waren het hoogtijdagen, met verschillende zéér getalenteerde ontwerpers. Uitschieters waren wat mij betreft Marcel Kusters en later Thomas van Slooten, wier opvallende en vaak zéér ongewone posters een niet onaanzienlijk stempel drukten op het straatbeeld in Arnhem. Zelf kwam ik in het najaar van 1991 voor het eerst bij Willemeen werken, en sinds die tijd zijn de posters ook voor een deel gekoppeld aan mijn eigen herinneringen.

Ik bleek zelf trouwens ook nog in het boek te staan. Of eigenlijk niet in het boek, maar wel op de bijbehorende CD-ROM. Begin jaren negentig heb ik samen met een aantal mensen namelijk filmvoorstellingen georganiseerd in Willemeen, en voor die voostellingen werden ook posters gemaakt. Dit was de aankondiging voor de eerste maand (Ontwerp is van mijn goede vriend Mieze):

De aanblik van deze poster bezorgde mij meteen een nostalgische high. De filmavonden waren namelijk op een enkele uitzondering na een groot succes. Dat kwam ongetwijfeld door de posters, maar (zo hou ik mijzelf tenminste voor) waarschijnlijk toch ook wel door de smaakvolle repertoirekeus. In deze pre-DVD-, en -internetdagen was het vaak lastig om obscure films te pakken te krijgen. Het ging ook weleens fout. Meteen de tweede keer al bijvoorbeeld bleek het op bovenstaande poster aangekondigde Un Chien Andalou op letterlijk het allerlaatste moment niet beschikbaar. In de gauwigheid had ik 'm toen vervangen door Carl Andersen's uiterst obscure Mondo Weirdo, een film die ik zelf nog niet gezien had. Dat had ik beter niet kunnen doen, want hij bleek een aantal hardcore pornoscenes te bevatten die ervoor zorgden dat ik daags erna op het matje moest komen. Willemeen was en is formeel natuurlijk een jongerencentrum, en op dit soort grollen zat de directie niet te wachten.

Maar ik dwaal af. In december 1993 hadden wij een filmmarathon georganiseerd. En buiten mijn medeweten om leek het de mensen van de drukkerij wel een goed idee om een foto van mij op de poster te zetten. Het gevolg was, dat deze poster ineens overal in Arnhem aan de muur hing:

Het was natuurlijk goed voor mijn ego. Tegelijk had het voor mij ook weer niet persé gehoeven. Los van de foto was er trouwens wel meer met de poster aan de hand. Kijkt u eens even goed. Ziet u de spelfout? Jawel, er staat 'verassingsfilm'! Een genante vergissing, die indirect nota bene mijn schuld was. De tekst was namelijk afkomstig van een flyertje dat ik in elkaar gedraaid had. Dat was een haastklus die, als ik het me goed herinner, ook nog eens plaatsvond om een uur of drie s'nachts. Ik vind mezelf best wel goed in spelling. Maar door vermoeidheid en wellicht ook enige alcoholconsumptie had ik deze fout over het hoofd gezien. Ook bij het ontwerpen en zeefdrukken van de poster viel het niemand op. En zo hing het dus voor iedereen te kijk.

Ach, het heeft in elk geval dit verhaal opgeleverd. En de poster heeft nog jarenlang op mijn toilet gehangen.

Tenslotte wil ik niet ongenoemd laten dat het ook grappig is om te zien hoeveel bandjes die later heel groot geworden zijn in hun jonge jaren nog in Willemeen hebben gespeeld. Rammstein is het meestgenoemde voorbeeld. Maar ook Mudhoney, White Zombie, Henry Rollins en talloze anderen waren er in Arnhem vroeg bij. Ook om die reden is Pop in een Oogopslag een boek waarmee ik héél blij ben.

Ondertussen in Moskou

2010-03-29T22:44:00.001+02:00

Heftig nieuws vandaag, uit Moskou. Niet alleen omdat er zoveel doden gevallen zijn, maar ook omdat het ongetwijfeld weer leidt tot een spiraal van extreem geweld. De eerste tekenen daarvan zijn al zichtbaar.

Ik volg het met iets meer dan normale belangstelling omdat ik zelf over minder dan een half jaar natuurlijk óók naar Moskou ga en daarbij ongetwijfeld veel gebruik ga maken van die metro die vandaag zo getroffen is. Onvermijdelijk gaan mensen mij nu ook weer de vraag stellen: "moet jij er dan wel naartoe gaan?" Dat is een logische vraag, maar mijn antwoord is hopelijk ook even logisch: Jazeker ga ik er naartoe. Ik vind dit geen reden om mijn reisplannen te wijzigen. Als je je laat leiden door dit soort intrieste gebeurtenissen kom je nooit meer de deur uit.

Kijk, het is natuurlijk volstrekt onverstandig, om niet te zeggen suicidaal, om op reis te willen naar of door Afghanistan, Soedan of sommige delen van Irak. Dat zijn oorlogsgebieden waar reizigers niks te zoeken hebben. Maar er zijn talloze gebieden op de wereld die een slechte naam hebben, maar die prima te bereizen zijn. Zo'n naam werkt echter altijd tegen. Toen ik een paar jaar terug naar Syrië ging kon dat bij veel mensen tot gefrons en goedbedoeld gesputter leiden. Syrië maakte onder Bush tenslotte deel uit van de Axis of Evil en deugde niet. Een enkeling duwde me zelfs triomfantelijk de Lonely Planet onder de neus, waarin vrouwen werd aangeraden zich conservatief te kleden (wat dat verder zegt over veiligheid was en is mij een raadsel).

Nou zal ik de laatste zijn om te ontkennen dat Syrië een dictatoriaal geregeerd land is dat een dubieuze rol speelt op het wereldtoneel, de mensenrechten niet al te serieus neemt en zich op onfrisse wijze bemoeide met buurland Libanon (dat speelde op het moment van mijn reis, maar dat is weer een verhaal apart). Maar alsje het land op straatniveau beschouwt merk je van dat alles weinig. Natuurlijk, er was een zekere politionele aanwezigheid op straat voelbaar. En zelfs Stevie Wonder kon zien dat vrijheden in Syrië beperkter zijn dan in pakweg Nederland. Maar op de veiligheid (want daar hadden we het over) had dit geen negatieve invloed. En wat veel belangrijker was: Syriërs bleken door de bank genomen vriendelijke en relaxte mensen. Niet de enge terroristen waar ze in het westen nogal eens voor doorgaan.

Ik dwaal een beetje af. Wat ik eigenlijk wilde zeggen is dat je met enige common sense als reiziger een heel eind komt. Je gaat natuurlijk geen massademonstraties opzoeken. En je zorgt dat je altijd goed op de hoogte bent van de politieke situatie van het land waar je bent. Kost wat inspanning, maar daarmee voorkom je al een hele hoop potentiele ellende. En wat aanslagen zoals in Moskou betreft... Tja. Daar kun je natuurlijk niet op anticiperen. Maar zoiets kan in principe overal gebeuren. In Madrid en Londen zijn de afgelopen jaren ook aanslagen in metro's geweest. In New York of Washington kan er zomaar een vliegtuig uit de lucht vallen. Ik wil maar zeggen: statistisch is de kans dat zoiets in Rusland gebeurt volgens mij niet eens zóveel hoger dan elders.

Dat alles neemt natuurlijk niet weg dat deze aanslagen wel heel erg zijn. Ik had me tot voor kort nooit zo verdiept in de verschillende conflicten binnen Rusland. Maar met mijn reis in het vooruitzicht ben ik me een beetje aan het inlezen. Vooral het tragische en slepende conflict in Tsjetsjenië is veel heftiger dan ik altijd gedacht had. Een trieste gedachte. Die me echter niet van reizen af zal houden.

Misha on the Air

2010-03-22T14:10:00.004+01:00

Ik was mijn harde schijf eens aan het doorzoeken en trof een tragikomische opname aan van een van mijn weinige radio-optredens. Dat was even schrikken! Het kwam allemaal zo. Ooit bewoog ik mij in kringen van attractieparkliefhebbers. Dat weet u natuurlijk, want u heeft allemaal mijn boek gelezen... Hoe dan ook, de media wisten mij van tijd tot tijd ook te vinden. Na optredens voor Omroep Flevoland en Radio 2 werd ik in maart 2002 benaderd door het Radio 1-Journaal, waar men graag mijn kritische mening wilde over de nieuwe Eftelingattracties van dat jaar, Pandadroom en een grote theatershow rond Hans Klok. Samen met de betreffende journalist toog ik dus naar Kaatsheuvel om aldaar mijn gemopper in de Radio 1-microfoon te stotteren. Dat viel niet mee! Ik heb namelijk de onhebbelijke eigenschap om totaal dicht te klappen zo snel ik een microfoon onder mijn neus geduwd krijg. Mijn normaal al redelijk rappe spreektempo gaat nog een tandje hoger en mijn vocabulaire wordt ineens gelardeerd met talloze eh's en uh's. Geen lekkere radiostem dus. En ik was er ook niet onverdeeld gelukkig mee dat de korte reportage die middag rond half zes werd uitgezonden, net dus op het moment dat half nederland in de file staat en mijn gestotter in volle glorie kon beluisteren.

Ik had de opname in geen jaren gehoord en wist zelfs niet eens meer dat ik 'm nog had. Mijn gehakkel veroorzaakt nog altijd plaatsvervangende schaamte. Inhoudelijk was ik toen ook wat milder over met name Pandadroom dan ik nu ben. Maar ja, wat wil je. 2 minuten nadat ik de attractie (die op dat moment nog niet helemaal af was) tijdens de perspresentatie voor het eerst gezien had werd ik al geacht een afgewogen oordeel te geven. Mijn verbale gespartel werd dan ook voor een groot deel veroorzaakt doordat ik vliegensvlug een aantal gevatte volzinnen probeerde te formuleren. Pijnlijk. Maar toch ook wel grappig om nog eens terug te horen.

Meelachen? Hier kunt u het hele item beluisteren. Het is opgenomen en uitgezonden op 28 maart 2002. En ach, ik had in elk geval de eer aangekondigd te worden door Clairy Polak.

Tachtigers

2010-03-07T20:30:00.006+01:00

Gisteren heb ik als DJ Flux Capacitor plaatjes gedraaid bij een 80s party in Willemeen. Daar was u waarschijnlijk niet bij aanwezig. Er waren namelijk maar héél weinig mensen aanwezig. En dat was jammer. Niet alleen van alle voorbereidingen maar ook omdat degenen die er wel waren zich opperbest vermaakten. Het was gewoon ontzettend zonde dat het maar om zo'n klein clubje ging.

En het was allemaal nog wel zo goed voor elkaar. Niet alleen waren licht en geluid (na allerlei technische tegenslagen aan het begin van de avond) een enorme verbetering ten opzichte van vorige keer (complimenten aan de verantwoordelijken!), maar ook anderszins was alles OK en hadden organisatrice en mijn mede-DJ en ik er zin in. Achteraf was niemand écht ontevreden, maar toch was het leuk als meer mensen in de feestvreugde hadden kunnen delen. U weet het dus voor de volgende keer: Gewoon komen. Is leuk.

Ik had oorspronkelijk het plan om tijdens het draaien een beetje in blokjes te werken. Dus niet alles door elkaar, maar de verschillende eightiesstijlen wat meer geordend. Nederlands bij Nederlands, Deutsche Welle bij Deutsche Welle, wave bij wave, etcetera. Maar door de matig gevulde dansvloer en doordat ik op een gegeven moment ook niet zoveel zin had om er diep over na te denken ben ik vooral op gevoel gaan draaien. En eigenlijk was dat net zo leuk. In het onderstaande overzichtje zult u dus weinig lijn ontdekken.

Maar in ieder geval: zorg dat je erbij bent, volgende keer!

Eerste Set

Madonna- Like a Prayer
David Bowie- Modern Love
Samantha Fox - Touch Me
Living Colour - Glamour Boys
Huey Lewis & the News - The Power of Love

Tweede set

Nena - 99 Luftballons
Falco - Rock me Amadeus
U2 - Sunday Bloody Sunday
Bloem - Even aan m'n Moeder vragen
Toontje Lager - Stiekem gedanst
Madness - Baggy Trousers
Mano Negra - King Kong Five
Peter Gabriel - Sledgehammer
MC Miker G & DJ Sven - Holiday Rap
Beastie Boys - Fight for your Right
Run DMC - Walk this Way
Guns 'n Roses - Paradise City
Warrant - Cherry Pie
Depeche Mode - Just can't get enough
Eurythmics - Sweet Dreams
Rick Astley - Never gonna give You up
Bros -When will I be famous
Ryan Paris - Dolce Vita
Sisters of Mercy - Dominion/Mother Russia
The Cure - A Forest
Doe Maar - Pa

Derde set

Pixies - Debaser
Van Halen - Jump
Europe - The Final Countdown
Iron Maiden - Wasted Years
David Hasselhof - Looking for Freedom
Ray Parker, Jr. - Ghostbusters
Michael Jackson - Thriller
Laibach - Opus Dei

Plaats Delict

2010-02-28T17:45:00.004+01:00

Van de week een ontzettend interessant boek bij de post: Plaats Delict Amsterdam. Dit boek bevat een collectie foto's uit de archieven van de Amsterdamse politie in de periode 1965-1985 en was een paar jaar geleden volgens mij gekoppeld aan een gelijknamige tentoonstelling in het FOAM.

Plaats Delict Amsterdam een deprimerend maar eindeloos fascinerend boek. De foto's zijn natuurlijk nooit bedoeld geweest voor openbare vertoning. Politiefotografen moeten vooral zorgen dat de foto's duidelijk en ondubbelzinnig zijn. En juist daarin schuilt een deel van de fascinatie: De vrijwel zonder uitzondering geweldadige subjecten van de afbeeldingen wordt meedogenloos en bij vlagen erg confronterend vastgelegd. Daarbij is het boeiend om te zien dat de fotografen (doorgaans anoniem, al worden er in het boek een paar geïnterviewd die hun eigen werk herkennen) vaak wel degelijk oog hadden voor zaken als compositie.

Het boek blijft ook fascineren omdat achter iedere foto een heel verhaal, een tragedie schuilgaat. Dat geldt natuurlijk voor de vele foto's van 'lijkvindingen' (de nogal kille en bureaucratische term waaronder alles wordt geschaard van zelfdodingen tot criminele afrekeningen), maar zeker ook voor de closes-ups van slachtoffers van mishandeling en zelfs voor de foto's waarop ogenschijnlijk alleen een interieur te zien is. Er gaat een beklemming van uit tegelijk afstoot en aantrekt.

Los even van de soms lugubere onderwerpen van de foto's zijn ze ook om een andere reden fascinerend. Ze laten namelijk heel mooi het veranderende tijdbeeld zien. De psychedelische interieurs van de jaren zestig maken langzaam plaats voor de donkere jaren zeventig en de hedonistische jaren tachtig. Kleding en haarlengte veranderen en langzaam zie je ook het karakter van de misdrijven veranderen: Drugs spelen steeds vaker een rol, iets dat ook in de begeleidende tekst uitgebreid besproken wordt. Wat echter steeds hetzelfde blijft zijn de doden die door de foto's heen spoken.

Het boek lijkt qua uitgangspunt en opzet sterk op een ander boek dat ik ook in de kast heb staan, namelijk Scene of the Crime: Photographs from the LAPD Archive dat, zoals de titel al aangeeft, foto's van politie in Los Angeles bevat en dat de periode van de jaren twintig tot de jaren zestig bestrijkt. Doordat de foto's ook wat groezeliger zijn is dit boek zomogelijk nog zwartgalliger dan Plaats Delict Amsterdam. Ik merk echter dat ik ze allebei keer op keer weer uit de kast haal en doorblader. Iedere foto is een verhaal op zichzelf en bij gebrek aan context ga je onwillekeurig toch bedenken wat dat verhaal dan is.

Nadeel van het boek is helaas wel, dat veel foto's over twee pagina's zijn afgedrukt, waardoor er altijd een lelijke vouw door het midden loopt. Bovendien heeft men, in tegenstelling tot bij Scene of the Crime, voornamelijk foto's van (zelf-)moorden gekozen. Die zijn misschien ook het meest confronterend. Maar het heeft wel tot gevolg dat je het boek het beste gedoseerd tot je kunt nemen. Maar desalniettemin is dit een aanwinst voor mijn boekenkast!

Che Sudaka / Ulver

2010-02-14T22:38:00.004+01:00

Mijn vorige post heeft wel érg lang bovenaan gestaan. Daardoor zou de indruk gewekt kunnen worden dat ik al ruim twee weken ziek op bed lig. Dat is gelukkig niet zo. Anderhalve week terug was ik weer fit genoeg om aan het werk te gaan. Precies op tijd ook voor een nieuw blok op de universiteit. En of dat nog niet genoeg was ben ik de afgelopen twee weken ook nog eens bij twee concerten geweest die weliswaar hemelsbreed van elkaar verschilden qua sfeer en stijl, maar die allebei ontzettend goed waren.

Vorige week vrijdag speelde Che Sudaka in Luxor. Dit bandje komt uit Barcelona en bestaat uit vijf piepkleine Zuidamerikanen die muzikaal sterk aan Mano Negra doen denken. En aangezien dat een van mijn alltime favoriete bandjes is kunt u zich voorstellen dat ik dit niet wilde missen. Ik had Che Sudaka al twee keer eerder gezien. Vorig jaar nog in Wageningen, en 3 jaar geleden in wijlen de Goudvishal, een optreden dat indertijd hoog eindigde in mijn jaarlijstje. Beide keren was dat zo goed dat ik er nu reikhalzend naar uitkeek.

Wel jammer dat de band in Luxor optrad. Een mooie zaal, daar niet van, maar de sfeer laat bepaald te wensen over. Om nog maar te zwijgen over de akoestiek. Bovendien hadden de sukkels van Luxor het nodig gevonden om Che Sudaka op hun site te karakteriseren als 'Balkan Beat', zich niks aantrekkend van het feit dat Barcelona toch écht wel een eindje van de Balkan af ligt. En niet alleen muzikaal.
Of het hieraan lag zullen we wel nooit weten, maar in elk geval was de zaal maar matig gevuld. Gelukkig was het publiek erg bewegelijk, waardoor de leegte nauwelijks opviel.

En het optreden was goed! Che Sudaka moet het vooral van z'n live-capaciteiten hebben, want ondanks vier uiterst verdienstelijke CD's lukt het hen niet de onwaarschijnlijke energie die ze op het podium uitstralen in de studio in de groeven te persen. Het maakte het optreden echter des te spectaculairder. Goed, de schaduw van Mano Negra rust wel héél zwaar op de band. Maar dat werd gecompenseerd door de tomeloze energie die vier dwergen en 1 lange bassist de zaal in slingerden. Bovendien kun je nauwelijks een sympathiekere band voorstellen. Na afloop verkochten ze gezeten op de podiumrand hun CD's en T-shirts voor de ongehoord lage prijs van 5 euro per stuk, daarbij niet gehinderd door het feit dat ze geen woord Engels spraken. Ik heb de eerste twee CD's gekocht. Vraagt u mij daar maar eens naar.

Maar we laten de band zelf ook even aan het woord met hun impressies van de avond. Iemand (Suus?) die dit wil vertalen?

nos levantamos a las 11 de la mañana...y de una a la carretera...una horita de viaje hasta arnhem...donde ya tocamos en el 2006...llegamos directo al hotel...y nos dimos cuenta de que la sala esta al lado...!!!...que bueno...dejamos los bolsos en las habitaciones y salimos a comer un kebab...bueno bonito y barato...mar5inho tuvo problemas para aparcar asi que le llevamos un kebab para el hotel...descansamos hasta las 16...a esa hora recorrimos los 50 metros hasta la sala...el LUXOR...una sala como para 800 personas al estilo APOLO de barcelona...descargamos la furgo... montamos el backline en el escenario y aqui estamos en el backstage esperando que mario y hohman hagan el chequeo de lineas...en momentos la prueba y a las 21:30 el bolo...en fin...la prueba fue complicada...la sala esta buena de aspecto pero el sonido rebota mucho...lo dejamos lo mejor posible...ensayamos la base de LOKOWORLD reggae...quedo muy bien...acabamos la prueba...algunos fueron a cenar...otros nos quedamos en el backstage...hasta la hora del calentamiento...a las 21:45 salimos al
escenario...200 personas en la sala...muy bien otra vez!!!...el clima del bolo
alucinante...aunque dentro sufrimos un poco con el sonido...y este corresponsal
tenia la voz cascada...pero le pusimos la mejor onda y la fiesta se logro...es el objetivo...UNA FIESTA POR NOCHE!!!...acabamos el bolo...el merchandising fue
que te cagas...desmontamos...cenamos los que faltabamos...y se acabo el trabajo...el hotel estaba a 50 metros asi que super!!!...

Hier heb ik niks aan toe te voegen. Che Sudaka = muy bueno!

Afgelopen vrijdag ben ik dan naar een concert geweest van een totaal ander kaliber. Het Noorse Ulver speelde namelijk in Tilburg.

Ooit begonnen als een black metalbandje sloeg Ulver in de tweede helft van de jaren negentig flink aan het experimenteren, resulterend in een aantal adembenemende CD's (deze en deze vind ik persoonlijk de grote uitschieters) die een buitengewoon gevarieerd muzikaal landschap etaleren dat ontzettend moeilijk te typeren valt. Zeker ook omdat de band (die overigens een wisselende samenstelling heeft) er een handje van heeft het roer voortdurend om te gooien. Dat is ook meteen het grootste bezwaar dat ik tegen de band heb: het heeft soms iets stuurloos en ongerichts. Maar daar staat tegenover dat Ulver, in tegenstelling tot veel andere avantgardisten, van tijd tot tijd met schitterende muziek op de proppen komt. Muziek die (laat ik me toch maar aan een typering wagen) moeiteloos allerlei noise-experimenten combineert met dromerige ambient landschappen en donkere triphop. Het werk van David Lynch vormt een beetje een cinematografisch equivalent, in elk geval wat de sfeer betreft. Maar eigenlijk moet je het zelf ondergaan. De hierboven gelinkte CD's vormen een goed uitgangspunt. En laat je niet misleiden door het black metalverleden van de band, want daar is muzikaal niks meer van terug te horen.

Naar het concert in Tilburg keek ik overigens met gemengde gevoelens uit. Enerzijds vond ik het te gek om de band (die al 15 jaar niet buiten Noorwegen heeft gespeeld) eens live aan het werk te zien. Anderzijds vreesde ik ook dat de pretenties en de volstrekte humorloosheid die dit soort muziek kenmerkt de zaak snel dood zouden kunnen doen slaan. Bovendien, en dat vond ik nog wel het minst leuke, was het een 'seated' optreden. De grote zaal van 013 was voorzien van klapstoeltjes, en doorgaans vind ik dat niet de ideale manier om een band te ondergaan.

Ik ging met wisselende verwachtingen richting Tilburg. Ik bleek me echter totaal geen zorgen te hebben hoeven maken. Het optreden (dat met een uur aan de korte kant was) bleek namelijk uiterst indrukwekkend. De band bleek uit zes mensen te bestaan, waarvan er overigens drie grotendeels schuilgingen achter draaitafels, sequencers en andere electronica. Alle blazers en veel andere instrumenten bleken uit deze zakjapanners afkomstig. Dat was geen verrassing gezien het complexe karakter van de muziek, maar een beetje jammer (want steriel) was het wel. Dat is echter een klein puntje van kritiek, want er bleef nog genoeg te genieten over. De presentatie hield een beetje het midden tussen die van Tool en Laibach: de band bleef zelf in het donker terwijl een scherm op de achtergrond allerlei beelden toonde, varierend van zonsopgangen tot Nazi-bijeenkomsten. Je kunt je afvragen of dat allemaal even smaakvol was, maar het leidde gelukkig nauwelijks af van de muziek. Contact met het publiek was er nauwelijks, maar eigenlijk miste ik dat ook bijna niet. Het gebodene was indrukwekkend genoeg. Goed, het gevreesde gebrek aan humor en relativeringsvermogen dreigde af en toe wel de kop op te steken. Maar Ulver wist steeds nét aan de goede kant van streep te blijven. Het laatste nummer, een lang uitgesponnen versie van het minimalistische 'Not Saved' (van de Teachings in Silence CD) was wat mij betreft hét hoogtepunt van de avond.

Ik had wel verwacht dat het wat drukker zou zijn. Ik vond het lastig in te schatten hoeveel mensen er precies waren, maar meer dan een stuk of 500 kan het nauwelijks geweest zijn. Goed, Ulver is een relatief obscure naam. Maar gezien het exclusieve karakter van het concert had ik toch wel wat meer volk verwacht. Het was ook een vrij onbestemd publiek. Afgezien van een grapjas die aan het begin keihard 'Slayerrr!' door de zaal scandeerde was er weinig 'typisch' metalpubliek (als er al zoiets bestaat natuurlijk). Wel veel (semi-)intellectuelen met brilletjes en zwarte overhemden. Eigenlijk net zo ongrijpbaar als de band zelf.

Enige domper van de hele avond was eigenlijk het voorprogramma Void ov Voices. Die naam deed al het allerergste vermoeden en toen ik las dat het hier ging om een eenmansproject van Mayhemzanger Attila zakte mij de moed helemáál in de schoenen. En inderdaad: dit bleek tot het slechtste te behoren dat ik OOIT gezien heb. Ik ga er nu niet te lang over zeuren (daarvoor is de rest van de avond mij te dierbaar) maar ik hoop dat ik nóóit meer geconfronteerd hoef te worden met deze "intrigerende, demonische en muzikale soundscapes", zoals het op de site van 013 heette. Het bleek te gaan om oeverloze stemoverdubs die een half uur doorgingen zonder enige kop of staart. Het soort klanken dat kutmuziek een slechte naam geeft. Ik wil het er nooit meer over hebben.

Maar dat is echt de enige wanklank van deze avond. Het concert van Ulver was geweldig, en hoe langer ik er over nadenk, hoe meer ik dat vind.

2010-02-01T07:21:00.000+01:00

weet je wat ook overschat wordt?

2010-01-25T18:12:00.005+01:00

Dat fans van Apple hun contact met de werkelijkheid soms helemaal kwijt zijn als het om de vermeende kwaliteiten van hun speeltjes gaat, dat is niks nieuws. Maar dit komkommerartikel in de Telegraaf slaat alles. De 15 minuten zijn inmiddels wel een beetje voorbij.

Bij de Telegraaf geloven ze blijkbaar sowieso dat de IPhone het antwoord op alles is.

Net echt

2010-01-24T21:18:00.001+01:00

Wie een jaar of twintig geleden (en trouwens tegenwoordig ook nog wel) door Zuid-, of Oost-Europa reisde kent ze wel: overal aangeplakte posters die optredens aankondigen van grote (westerse) bands als Genesis, Pink Floyd, U2 of Queen. Bij nadere beschouwing (goed lezen van de kleine lettertjes) blijkt het dan niet te gaan om echte optredens, maar om voorstellingen in planetariums, waarbij men simpelweg een ceedeetje van de betreffende band opzet en voor de rest laserstralen en gekleurde spotjes hun werk laat doen. Daarbij richt men zich natuurlijk op toeristen, maar blijkbaar vinden ook de localo's dit topvermaak.

Ik heb weleens ergens gelezen dat die gewoonte om muziek met lasers op te leuken ooit ontstaan is omdat veel van die mega-acts nooit de moeite namen om naar al die landen in de periferie van Europa af te reizen. Als Pink Floyd niet naar ons toe komt, was dan blijkbaar de gedachte, dan maken we er zelf wel iets leuks van.

Tegen zo'n redenering is natuurlijk weinig in te brengen, al zou je verwachten dat met de toenemende globalisering en het wegvallen van grenzen steeds meer van die stadionacts ook hun weg richting het oosten of zuiden zouden vinden. Maar dat valt in de praktijk blijkbaar nog tegen. Bij toeval stuitte ik pasgeleden namelijk op een variant van dit verschijnsel.

Ter voorbereiding op mijn reis in september zat ik wat sites door te kijken van clubs en concertzalen in Moskou en St. Petersburg. Ik zeg met nadruk 'kijken' en niet 'lezen', want met mijn Russisch wil het nog niet echt vlotten en een andere taal kom je op die sites zelden of nooit tegen. Maar met enig kunst-, en vliegwerk en met behulp van de begeleidende foto's kan ik de strekking van het verhaal meestal wel een beetje volgen. En toen bleek ineens dat een bepaald type feestje onder Russische party peeps blijkbaar erg gangbaar is. Men neemt de verjaardag of desnoods de sterfdag van een (westerse) held en bouwt daar dan een thema-avondje omheen. De held in kwestie is daar natuurlijk niet bij. Hij heeft er zelfs geen weet van. Maar blijkbaar drukt dat de feestsfeer in het geheel niet. Het is een beetje een goedkope variant op de hausse aan tributebandjes die bij ons de concertzalen onveilig maken. Grappig, zulke culturele nuances.

En over net echt gesproken, gisteren fungeerde ik voor de tweede avond op rij als DJ in Willemeen. Vrijdagavond was het countrybilly en vette bluegrass wat de klok sloeg, en gisteravond stonden drie cover-, pardon TRIBUTEbandjes op de rol. Snaggletoöth coverde heel verdienstelijk Motörhead, Motley Crust speelde prima old school death metalcovers maar koos er om onnavolgbare redenen voor om dit te doen in glamrockvermomming, en de Belgische headliner Sanitarium vergreep zich aan het werk van Metallica. Het was een gezellige avond, al bleven zowel bandjes als publiek een beetje op de vlakte. Ik hoop dat het niet aan de door mij gedraaide plaatjes lag. Oordeelt u zelf:

Altar - Route 666
Sepultura - Refuse/Resist
Arch Enemy - Ravenous
Therion - Thor (The Powerhead)
Gamma Ray - Strangers in the Night
The Haunted - Trespass
Slayer - Jesus saves
Turisas - Rasputin
Judas Priest - Painkiller
Arch Enemy - Aces High

[SNAGGLETOÖTH]

Iced Earth - Watching over me
Stratovarius - Eagleheart
Iron Maiden - Flash of the Blade
Manowar - Hail to England
Altar - Fast as a Shark
Saxon - Denim and Leather
Anvil - Metal on Metal
Accept - Balls to the Wall

[MOTLEY CRUST]

Slayer - Raining Blood
Strapping young Lad - Far beyond Metal
Anthrax - Got the Time
Sacred Reich - The American Way
Bolt Thrower - The IVth Crusade
Exciter - Heavy Metal Maniac
Cannibal Corpse - Skull full of Maggots
Iron Maiden - The Number of the Beast
Sepultura - Arise

[SANATARIUM]

Manowar - Battle Hymn
S.O.D. - Speak English or die
Judas Priest - Breaking the Law
Twisted Sister - We're not gonna take it
Suicidal Tendencies - Institutionalized
Van Canto - Fear of the Dark
Ozzy Osbourne - Staying Alive
Agrésion - Pump up the Jam
Anthrax - Caught in a Mosh
Johnny Cash - Folsom Prison Blues

Syrisch pikant

2010-01-06T13:26:00.006+01:00

Vlak voor het nieuwe jaar begon ben ik een dag naar Rotterdam geweest. Ik had s'avonds afgesproken met dierbare oude vrienden, maar toen ik er toch was besloot ik meteen van de gelegenheid gebruik te maken en een rondje te maken langs een een aantal musea. Hoofddoel was de Edward Hopperexpositie in de Kunsthal. Die was de moeite waard en ik kom er misschien in een aparte post nog op terug. Maar ik ben ook nog (kort) naar Boijmans van Beuningen geweest (één van mijn favoriete musea in Nederland), en bovendien nog naar het Natuurhistorisch Museum Rotter dam. Van die laatste had ik eerlijk gezegd nog nooit gehoord. Het is een bescheiden museum van de oude stempel, en dat betekent dus stoffige vitrines vol botjes en geprepareerde specimina. Niet helemaal meer van deze tijd, maar ik ben zelf altijd erg gecharmeerd van zo'n old school aanpak en heb me dus best vermaakt.

Maar het leukste was eigenlijk een piepkleine expositie die ook in de Kunsthal plaatsvond. Die was namelijk gewijd aan Syrische lingerie. Klinkt misschien raar. Maar het sluit aan bij wat ik zelf ook heel vaak in het Midden-Oosten heb gezien.

In steden van Damascus tot Cairo vind je namelijk op talloze plaatsen winkeltjes waar de meest bizarre dameslingerie te koop is. Arabische vrouwen hebben blijkbaar een voorkeur voor wat hier doorgaans als zeer ordinair betiteld wordt: felle kleuren, veertjes op allerlei plaatsen, hartjes, lovertjes, noem maar op. En het rare is dat die winkels niet in allerlei achterafstraatjes zitten maar gewoon in de grote winkelstraten. Binnen staat steevast een keurige oudere heer met colbertje en soms zelfs compleet met fez, en je ziet voortdurend gesluierde en soms van boerka voorziene groepjes vrouwen die winkels ingaan. Een uiterst bizar gezicht, juist omdat seksualiteit in de meeste Arabische landen juist helemaal buiten het publieke domein gehouden wordt.

De expositie in de Kunsthal toonde een aantal staaltjes van Syrische lingerie, en dat was bij vlagen verbijsterend. Prikkelend vond ik het nergens. Daarvoor waren de getoonde stukjes textiel te bizar. Afgezien van de al genoemde veertjes en rozetjes waren sommigen voorzien van houders voor mobiele telefoons (jaja, die grappen over de trilfunctie had ik ook al bedacht), van kunstbloemen, namaakbont, noem maar op.

Ook leuk waren de voorbeelden die men toonde van de manier waarop de lingerie in Syrië aan de man (m/v) gebracht wordt. Omdat al te pikante reclameuitingen niet mogen worden ze zo neutraal (lees: aseksueel) mogelijk getoond door uit Oost-Europa geïmporteerde modellen. Hilarisch!

Al met al dus een kleine maar erg leuke tentoonstelling. Hij loopt nog tot 10 maart. Dattu het maar weet.

Avatar

2010-01-01T21:40:00.006+01:00

Nog allemaal de beste wensen en zo. Mijn vorige post bleek een beetje prematuur. Er was over 2009 nog wel iets op te merken. Net na de kerst ben ik namelijk naar Avatar geweest, de langverwachte nieuwe film van James Cameron (zijn eerste speelfilm sinds Titanic). Die titel Avatar gonst al sinds de tweede helft van de jaren negentig rond. Op het toen ontluikende internet viel steeds te lezen dat dit de naam van Cameron's nieuwe film zou worden, maar dat de benodigde techniek nog niet beschikbaar was. Net als tegenwoordig bleek internet ook toen soms al onbetrouwbaar, en het gevolg is bekend: Cameron maakte Titanic, hield zich vervolgens jarenlang bezig met het filmen van diepzeedocumentaires en het beoefenen van pseudo-historie en klom pas kortgeleden weer in de regisseursstoel voor het maken van Avatar.

Was het al dat wachten waard? Tja, ik ben er eigenlijk nog niet helemaal uit. In visueel opzicht is Avatar uiterst opmerkelijk. Het geheel speelt zich af op een verre planeet waar de flora en fauna er totaal anders uitziet dan op Aarde. En de technische tovenaars van zo'n beetje alle belangrijke effectenhuizen (van WETA tot ILM) hebben alles uit de kast gehaald om de bizarre dieren en planten vorm te geven. Het resultaat is verbluffend overtuigend, waarbij men geregeld met een schuin ook gekeken lijkt te hebben naat de vormgeving van games als Spore, Oblivion en een oudje als Myst. De film deed me zelfs geregeld denken aan de Star Wars prequels: dezelfde bijna obsessieve aandacht voor details bij het ontwerpen van vreemde levensvormen en ecosystemen. Visueel viel Avatar dus in geen enkel opzicht tegen.

Jammer genoeg is de film inhoudelijk minder eenduidig. In het verleden werden Cameron's scripts vaak bekritiseerd om hun rechtlijnige structuur en emotieloze karakters. Niet al zijn films leden aan dit manco (zeker niet The Abyss en Titanic, die ik zijn beste vind), maar Cameron lijkt zich toch beter op zijn gemak te voelen met de space marines uit Aliens dan met de veel menselijkere figuren uit pak 'm beet Titanic.

Avatar valt een beetje tussen beide uitersten in. Het plot vervlecht naadloos Cameron's eigen Aliens met John Boorman's ietwat vergeten The Emerald Forest. Het ecologische sausje dat over de film is uitgegoten is nieuw binnen zijn werk en vond ik niet zo sterk. Tegelijk maakt het wel dat de semi-militaristische ondertoon wat gerelativeerd wordt, al gaat Cameron nooit zo ver als Paul Verhoeven's bijtende sarcasme in Starship Troopers, een film waar Avatar meer dan eens aan doet denken. Het eindresultaat is nét iets vrijblijvender dan ik zelf graag gezien had. Tegelijk gaat de film ondanks zijn lengte van 161 minuten geen moment vervelen. En dat is een prestatie in een tijd waarin je met de ene na de andere onzinnige blockbuster wordt geconfronteerd.

Overigens heb ik Avatar helaas alleen nog op een tweedimensionaal doek gezien. De film is eigenlijk bedoeld voor 3D-projectie, maar die was in mijn dorpje helaas niet voorhanden. Ik weet ook niet of 3D echt iets toevoegt aan de film. Maar ik ben wel nieuwsgierig, dus misschien zoek ik nog een theater op waar ze ook die derde dimensie leveren. Ik betwijfel echter of dat mijn eindoordeel erg zal beïnvloeden.

Het aanzien van 2009

2009-12-26T13:26:00.004+01:00

Goh, het jaar zit er alweer op. Ik probeerde mijn gedachten over 2009 een beetje te ordenen, maar merkte dat ik er weinig van kon maken. Dit is blijkbaar niet een jaar dat er, in positieve of negatieve zin, echt uitspringt. Goed, ik ben bijna verongelukt in Letland, heb in het Darwinjaar mijn eindscriptie voltooid, ben sowieso aan de laatste loodjes van mijn studie begonnen, heb tripjes gemaakt naar Berlijn, Londen en Kinderdijk, en ik heb de definitieve plannen gemaakt voor mijn treinreis van Sint Petersburg naar Hong Kong in september 2010. Dit laatste is misschien nog wel het meest spannende maar eigenlijk hoort dat natuurlijk bij 2010. Het afgelopen jaar heeft verder weinig hoogte-, of dieptepunten gekend. Geeft ook niet. Af en toe een rustjaar er tussendoor is ook niet verkeerd.

Traditiegetrouw heb ik ook op een rijtje proberen te zetten welke films en concerten ik het afgelopen jaar het beste vond. Ook daar echter weinig schokkends. Qua films kan ik zelfs helemaal niets noemen. Ik heb natuurlijk wel veel gezien in 2009, maar dan ging het vooral om oudere films. Wat nieuwe films betreft is er weinig blijven hangen, of het moet Drag me to Hell zijn, Sam Raimi's méér dan welkome terugkeer naar het genre waar hij ooit groot mee werd. Geen meesterwerk, wel alleraardigst. Verder werd ik verrast door de onverwacht sterke terugkeer van Voormalige Held Quentin Tarantino en licht teleurgesteld door Up. Maar verder heb ik qua films niet zoveel te melden.

Qua concerten was het ook een raar jaar. Ik heb een paar ontzettend goede dingen gezien, maar dat was bijna allemaal tijdens een en hetzelfde festival (Graspop). Daarbuiten was het allemaal niet zoveel. Daarom geen top tien maar een kort chronologisch lijstje van wat er voor mij uitsprong. Als ik persé iets op de eerste plaats moest zetten zou het Dream Theater of Monster Magnet zijn. Voor wat het waard is:

Bonded by Blood (Willemeen, 15 mei)
AKRON/Family (Doornroosje, 18 mei)
Dream Theater (Graspop, 26 juni)
Monster Magnet (Graspop, 27 juni)
Anthrax (Graspop, 28 juni)
Lamb of God (Graspop, 28 juni)
Kudra Mata (Geldersch Metal Treffen, 19 dec.)

2009 volgens Facebook

2009-12-24T14:14:00.001+01:00

Beste Oom Donald...

2009-12-16T22:22:00.009+01:00

WOEHAHAHAHA! Bij toeval stuitte ik op de alleraardigste Nederlandse Stripgeschiedenis van Stripantiquariaat Lambiek op een verzameling citaten uit de beginjaren van de Nederlandse Donald Duck. Het Vrolijke Weekblad werd indertijd nog volgeschreven door de redactie van de Margriet, en men deinste er niet voor terug om de jonge lezertjes flink de waarheid te zeggen. Voorbeeldje? We laten Oom Donald even aan het woord:

"Ik ken veel jongens en meisjes, die niet eens schijnen te weten wat orde en netheid is. Ze doen alleen maar waar ze zin in hebben en als hun iets wordt opgedragen waarvan ze niet houden, voelen ze zich verongelijkt. Ze spartelen tegen en weten allerlei bezwaren te vinden. Aan opruimen hebben ze een broertje dood en om de haverklap gebeurt het, dat ze te laat thuis of op school komen."

Zó! Dat kon de jeugd van 1953 in haar zak steken. Maar onze kindervriend maakt het nog bonter. Zo zamelden talloze Nederlandse kinderen in 1953 geld in voor de slachtoffers van de Watersnoodramp. Ontzettend nobel, denkt u nu terecht. Maar wat heeft Oom Donald daarover te zeggen?

"Jullie ouders en onderwijzers (om nog maar niet te spreken van politie-agenten!) hebben veel met jullie te stellen en dat is te begrijpen, want de jeugd van Nederland staat bekend als tamelijk baldadig en lastig. Er moet voortdurend op jullie gelet worden en nog veroorzaken jullie heel wat verdriet en narigheid. Ik zou dan ook de laatste zijn om complimentjes aan jullie uit te delen. Maar toch moet ik zeggen dat de meesten van jullie flink werk hebben gedaan bij de ramp en dat jullie je toen van je beste kant hebben laten kennen."

Paf! Die zit! Ineens snappen we waarom Donald zijn neefjes zo vaak met een twijgje achterna zat. Volgt u vooral even bovenstaande link naar de rest van de citaten. Wildersstemmers en Fortuinaanhangers opgelet: Dit zijn dus die fijne jaren vijftig waarna we volgens u weer terug moeten.

Dat Oom Donald niet deugde wisten we natuurlijk al langer.

WAAAAAH!!!

2009-12-08T18:22:00.006+01:00

Nog meer Ditjes en Datjes uit Misha's Mailbox. Al eerder schreef ik over de mailtjes die ik soms ongevraagd ontvang van hitsige Oosteuropese dames. Vandaag was het weer zover:

Hallo Vriend!
Hoe gaat het? What's your mood? Ik wil meteen uitleggen wat uw e-mail ontving ik een huwelijk bureau en daar werd mij verteld dat je op zoek bent naar een geliefde. Ik wil ook liefde en creeren familie vinden met hem.
Daarom ben ik Ik wil je te ontmoeten. Ik was moe van het alleen zijn. Over mijzelf kan ik zeggen dat ik erg vrolijk ben en gezellig persoon. Mijn vrienden noemen me een slim meisje. Ik stuur je mijn foto. En als ik als ik voor u, dan kunt u eenvoudig antwoord voor mij op mijn e-mail: xxxxxxxx@yahoo.com wachten op uw antwoord.

Het mailtje op zich is niet zo opzienbarend, al blijven deze bizarre taalmutaties altijd goed voor een glimlach. Opvallender deze keer waren de vijf (5) bijgevoegde foto's. Ik vind de afzendster van bovenstaand aanzoek namelijk HEEL. ERG. ENG. Zit u er klaar voor? Kijk en huiver (klik voor een vergroting):

Nou heb ik helemaal niks tegen vrouwen in het zwart. Maar bij bovenstaande foto moest ik toch vooral denken aan The Stepford Wives. Snel vergeten dus maar.

Correct

2009-12-06T03:10:00.004+01:00

Van de week kreeg ik een opvallend mailtje van de universiteit:

Beste student,

Het valt docenten steeds vaker op dat het niveau van het Nederlands in werkstukken van studenten soms niet in orde is. Er worden niet alleen veel typ-, maar ook spellings- en grammaticafouten gemaakt. Daarom is besloten om hier voortaan kritischer op te letten en deze fouten ook in de beoordeling van een werkstuk mee te laten wegen. De bedoeling is nadrukkelijk niet om het je moeilijker te maken, maar correct kunnen schrijven is niet alleen in je studie maar ook in een latere loopbaan essentieel.

Dit maakt weliswaar geen deel uit van het reguliere onderwijs van Geschiedenis, maar we verwachten wel dat je over de nodige kennis in deze beschikt. Mocht je van jezelf weten dat dat niet of onvoldoende het geval is, kijk dan als eerste in J. Renkema, Schrijfwijzer, Den Haag 2005, prijs ca. €30. Bij je tutor en ook
studieadviseur kan je terecht voor meer hulp als je dat nodig hebt.

Deze nieuwe regels zijn in blok 2 ingesteld voor Onderzoeksseminar 1. Vanaf blok 3 zullen ze ook worden gehanteerd in in Onderzoeksseminars II en III en in de
casuscursussen.

De weging van fouten zal de volgende zijn:

5 taalfouten = aftrek 1 punt; 10 taalfouten = aftrek 2 punten; 15 taalfouten: onvoldoende (herkansing). Als taalfout gelden dus zowel typ- maar ook spellings- en grammaticafouten.

Met groet namens het Departementsbestuur, Quirine van der Steen

Tja, wat moet ik hier nou van vinden? Wat mezelf betreft maak ik me niet zo heel veel zorgen. Ik ben van nature vrij goed in spelling. Niet dat ik veel spellingsregels uit m'n hoofd ken of zo. Om de een of andere reden maak ik gewoon zelden fouten. Als ik een tekst voor me zie springen de fouten er als het ware meteen uit. Zal wel met aanleg te maken hebben. Zaken als meewerkend voorwerp en kofschip zeggen me weinig. De juiste spelling komt gewoon automatisch uit m'n vingers. Typfouten vormen dan weer een ander verhaal. Daar moet ik wel altijd alert op zijn. Vooral omdat ik de neiging heb heel snel te willen typen (ik raak namelijk vrij makkelijk mijn train of thought kwijt). Dan gaat het nog weleens mis.

Ik snap de mail van de universiteit wel. Hoewel ik er niet teveel over probeer te zeuren erger ik me ook al snel aan spelfouten. Het staat gewoon erg stom. En het suggereert ook een beetje dat de schrijver zijn of haar boodschap niet echt belangrijk vindt. En ik snap echt wel dat mensen zich soms vergissen met woorden als consciëntieus of Cistercienzers. Dat zijn woorden waar ik ook even over na moet denken. Maar fouten met -d's en -dt's vind ik erger. Zeker in officiële of formele teksten. Daar moet je toch altijd even een spellingcontrole overheen jagen. Of het door iemand anders laten doorlezen. Het is eigenlijk zo simpel.

De komende tijd toch maar extra opletten bij de stukken die ik inlever. Zoals iedere vaste lezer van dit blog weet maak ik nog weleens een typfout. En het zou toch zonde zijn als dat punten kostte.

Slechts een theorie

2009-12-02T22:36:00.001+01:00

Met enige tegenzin begon ik kortgeleden aan The Greatest Show on Earth: The Evidence for Evolution, het nieuwe boek van Richard Dawkins. Die tegenzin kwam voort uit twee dingen. Ten eerste is er in dit 'Darwinjaar' al zóveel over evolutie gezegd en geschreven dat een verzadigingspunt langzaam in zicht komt. Eerder dit jaar heb ik een onderzoek gedaan naar de ontvangst van Darwinisme binnen 19e-eeuwse Arabische kringen, en bij die gelegenheid heb ik veel, héél veel over het onderwerp doorgenomen. In eerste instantie was het idee van weer een boek over dit onderwerp niet aanlokkelijk.

Een tweede reden waarom ik niet meteen razend enthousiast was over de nieuwe Dawkins, was dat hij met zijn vorige boek The God Delusion de plank toch vrij pijnlijk missloeg. Als evolutiebioloog en -theoreticus heeft Dawkins baanbrekend werk verricht, met name in de jaren zeventig en tachtig. De invloed van zijn ideeën zijn op veel terreinen voelbaar. Maar zijn virulente en starre aanval op God en gelovigen ontbeerde alle nuances en elegantie van zijn eerdere werk. Ook voor skeptici en ongelovigen als ikzelf was Dawkins' bij vlagen warrige manifest even slikken. En dat werd nog verergerd doordat The God Delusion uitkwam op een moment dat de tegenstelling tussen schepping en evolutie toch al op scherp stonden en het publieke debat snel radicaliseerde. De goede bedoelingen van Dawkins en zijn medestanders raakten volledig ondergesneeuwd in een discours dat vanuit beide kampen soms met een verbijsterend gebrek aan kennis van zaken werd gevoerd. Hoewel het nog te vroeg is om onbevangen terug te kijken durf ik wel de stelling aan dat The God Delusion op langere termijn de Atheistische zaak meer kwaad dan goed gedaan heeft.

Schoorvoetend begon ik dus aan The Greatest show on Earth. Mijn twijfel verdween echter al vrij snel. Want gelukkig manifesteert Dawkins zich deze keer niet meer als amateur-theoloog maar beperkt hij zich grotendeels tot het terrein waarop hij het beste thuis is, namelijk de evolutiebiologie. Systematisch en overzichtelijk bespreekt hij per deelthema de bewijzen die er zijn voor evolutie. Zijn stijl is daarbij als vanouds vloeiend, met soms wat onnodig lange zinnen, maar gelardeerd met talloze voorbeelden die zijn betoog ook voor niet-deskundigen toegankelijk maakt. Nergens gaat hij daarbij op zijn hurken zitten. Dawkins neemt zijn lezers serieus en dat vergt soms best wat inspanning. Ik moet bekennen dat ik de hoofdstukken over aminozuren en de opbouw van een cel maar met moeite kon volgen. Maar dat kan ook naast niet anders. Bewijzen voor de evolutie zijn er in alle soorten en maten en Dawkins laat ook de meest subtiele niet onbesproken.

Heel in de verte doet zijn aanpak wel een beetje denken aan Bill Bryson's eveneens uitstekende A Short History of nearly Everything, al is het boek van Dawkins meer verklarend dan beschrijvend van aard. Die laatste is natuurlijk ook veel beter thuis in de materie en dat blijkt op iedere pagina.

Een aangename verrassing van het boek is het grotendeels ontbreken van ruziekzoekerij met creationisten en andere halve zolen. Natuurlijk, ID-aanhangers krijgen in The Greatest Show een paar keer onderuit de zak. Maar het is steeds op basis van goed onderbouwde argumenten, en niet op de soms wel erg rabiaat gebrachte schimpscheuten in The God Delusion. Geen enkele creationist zal door Dawkins op andere ideeën gebracht worden (iets waar hij zich zelf gelukkig ook terdege van bewust is). Maar wie The Greatest Show on Earth serieus neemt kan niet meer om het feit heen dat er geen enkele reden is om de realiteit van evolutie in twijfel te trekken.

Kleven er dan helemaal geen nadelen aan het boek? Een paar. Maar die vind ik van secundair belang. Stilistisch zou het de tekst er bij gebaat zijn als Dawkins zijn zinnen wat minder lang zou maken. Meer inhoudelijk miste ik een beetje een bespreking van de dwalingen van het sociaal-darwinisme. Dawkins noemt het af en toe wel eens, maar gaat nergens diep in op de uiterst zwakke onderbouwing van dit dubieuze begrip.

Een tweede punt dat ik miste was een wat systematischer bespreking van de witte plekken die er nog in de evolutietheorie gapen. Niet dat Dawkins die verzwijgt of bagatelliseert. Integendeel. Hij is heel duidelijk over wat we wél en wat we niet weten. Maar het boek was misschien nog sterker geweest als hij hier een apart hoofdstuk aan gewijd had. Anderzijds: het zou The Greatest Show wel meteen dateren. Vrijwel dagelijk komen er namelijk nog nieuwe gegevens en nieuwe onderzoeksresultaten bij. Anders dan veel tegenstanders beweren worden de nog onverklaarde onderdelen van de evolutietheorie steeds beter begrepen.

Voor wie is het boek vooral bedoeld? Niet zozeer voor creationisten, die Dawkins en andere evolutiewetenschappers per definitie wantrouwen. Ook niet voor wie al het nodige over de natuurwetenschappelijke kant van de theorie weet, al gaat Dawkins beslist dieper op de materie in dan de meeste andere populaire boeken. The Greatest Show on Earth is vooral heel waardevol voor wie een handzaam, intelligent en toegankelijk overzicht van de stand van zaken wil lezen. Die mensen raad ik het boek dan ook met klem aan.

PS. Een video waarin ome Dick zelf uitlegt waar het boek over gaat.

Bandjes

2009-11-29T23:41:00.003+01:00

Pfff... Druk, de laatste tijd. Ik moet veel werken, ben druk met afstuderen (ik moet nog iets minder dan een jaar, maar gelet op de tijd die ik er inmiddels al op heb zitten voelt dat als afronden), en er liggen allemaal mooie boeken, comics en DVD's die om mijn aandacht zeuren. Afgelopen donderdag trok ik de brievenbus open en trof door tot mijn vreugde én schrik niet alleen een aantal bestelde strips aan, maar ook de nieuwe nummers van Vrij Nederland en de Groene, én de nieuwe Schokkend Nieuws. Dat alles kwam bovenop de stapel VN's en Groene's van de vorige weken waar ik ook nog niet aan toegekomen ben. De stapel nog-te-lezen boeken is (en dit zonder overdrijven) precies even hoog als mijzelf (1.87m) en daar tel ik alles voor m'n studie nog niet eens bij. Het zijn dus drukke dagen. En dat terwijl ik in deze donkere dagen mijn schoonheidsslaapje toch echt wel nodig heb.

Maar deze post was niet bedoeld om te klagen. Wel om te vertellen over afgelopen vrijdag. Toen mocht ik namelijk weer eens plaatjes draaien in Willemeen. Door alle drukte was ik het bijna vergeten, maar gelukkig kreeg ik daags van tevoren nog een herinneringsmailtje. Ik heb daarna eventjes achter mijn oren staan krabben, want het toeval wilde dat er drie nogal verschillende bandjes speelden. Infestis maakt typische atmosferische black metal (niet helemaal mijn ding meer), NAIL KING vergelijkt zichzelf met Slayer en Pantera maar vond ik zelf meer death dan thrash. Stronghold tenslotte maakt meer gangbare death metal, en was ook de enige band van wie ik zelf wat in de kast had staan. Tja, en wat moet je nou als DJ met zulke toch wel enigszins uiteenlopende stijlen? Alles door elkaar draaien dan maar? Ik heb er maar voor gekozen om er vooral veel klassiekers tegenaan te gooien. Van die dingen die iedereen goed vindt, ikzelf inbegrepen. Leuk voor mij én voor het publiek dus.

Dat publiek liet het helaas een beetje afweten. Tijdens Infestis en NAIL KING was het Willemeencafé nog wel enigszins gevuld, maar bij Stronghold (die ik persoonlijk de beste band van de avond vond) waren het vooral band-, en personeelsleden die voor het applaus moesten zorgen. Niet dat de band zich daar wat van aantrok, want ze gingen erop alsof ze voor een uitverkocht Gelredome stonden. Hulde!

Voor wie het weten wil, de door mij gedraaide plaatjes:

Emperor - Thus spake the Nightspirit
Sodom - Bombenhagel
Sammath - Enter the Sadistic Nightmare
Slayer - Death Skin Mask
Marduk - Christraping Black Metal
Arch Enemy - Aces High
Riger - Autodafé
Satyricon - Forhekset
Morbid Angel - Lord of all Fevers and Plague

[INFESTIS]

Strapping Young Lad - Far beyond Metal
Pro-Pain - Make War (not Love)
(Iets dat ik niet meer kan lezen...)
The Haunted - Trespass
Fear Factory - Edgecrusher
Tom Waits - What's he building?

[NAIL KING]

Metallica - Creeping Death
Bolt Thrower- The IVth Crusade
Obituary - Slowly we Rot
Iron Maiden - Revelations
Judas Priest - Metal Gods
Motörhead - Overkill

[STRONGHOLD]

Slayer - Raining Blood
Manowar - Battle hymn
Iron Maiden - Number of the Beast
S.O.D.- Speak English or Die
Anthrax - Indians
Helloween - Hocus Pocus
Johnny Cash - Thirteen

Vergeet trouwens niet om allemaal zaterdag 12 december naar Willemeen te komen! 22 bands voor €2,20. Kwartier speeltijd per band. Gaat leuk worden!

Rare jongens

2009-11-20T21:13:00.005+01:00

Met stijgende verbijstering heb ik van de week het nieuwste, 34e Asterix-album De Verjaardag van Asterix en Obelix zitten lezen. Asterix en ik gaan lang terug. De oudere albums kan ik letterlijk dromen en citeren. En ik ben altijd dolbij als ik iemand tegenkom voor wie hetzelfde geldt want je kan makkelijk een avond vullen met het over en weer citeren van favoriete scènes.

Na de dood van schrijver René Goscinny in 1977 heeft de serie nooit meer het oude peil gehaald, hoewel een aantal van de daarna door tekenaar Uderzo gemaakte albums nog best OK waren. Met name aan De Odyssee van Ast erix en Asterix in indusland heb ik goede herinneringen. In de jaren negentig was het echter gedaan met de pret en er kwam serie albums uit die kwalitatief varieerden van slecht tot zeer slecht. De laatste paar heb ik al niet eens meer gekocht.

Maar nu was er dus ineens de Verjaardag van Asterix. Omdat ik toch wel nieuwsgierig was heb ik 'm toch maar gekocht en zoals gezegd: ik was verbijsterd. In de eerste plaats door het volstrekt ontbreken van ook maar het geringste plot of lopend verhaal. Er is een uitgangspunt (de 50e verjaardag van Asterix en Obelix die, dat is eerder in de serie al ter sprake gekomen, op dezelfde dag geboren zijn) dat door Uderzo (en een lange lijst 'assistenten') gebruikt wordt als springplank voor het lanceren van een aantal op zichzelfstaande scenes waar met de beste wil van de wereld geen touw aan vast te knopen valt. Grofweg komt het erop neer dat een aantal oude bekenden uit vorige albums nadenkt over een manier om Asterix en Obelix te verrassen. Dit gegeven gaat na een paar pagina's echter al volledig overboord, niet in de laatste plaats door de bizarre tekenstijl, waarbij allerlei grafische vormen (traditionele stripplaatjes, maar ook potloodtekeningen, geschilderde pagina's en zelfs prozastukken) door elkaar gebruikt worden. Dit laatste vond ik op het eerste gezicht nog het meest bijzondere aan het album. Het gebruik van verschillende grafische media deed me zelfs een klein beetje denken aan de strips van mijn grote held Alan Moore. Maar waar de verhalen van Moore altijd een ingewikkeld en zorgvuldig gestructureerd karakter hebben is van enige structuur bij de nieuwe Asterix totaal geen sprake. Het lijkt of iemand (Uderzo?) alle vorige Asterixalbums samen met de knipselmap van 50 jaar in een blender gedaan heeft, de zaak flink door elkaar geschud heeft en het resultaat met een spuuglelijke kaft en een genante introductie van Goscinny's dochter op de markt gegooid heeft. Zelden iemand zó de weg kwijt zien zijn. De Verjaardag van Asterix en Obelix kan maar het beste zo snel mogelijk vergeten worden.

Verlost van het leven

2009-11-13T15:50:00.001+01:00

Ik woon in een leuke buurt in een rustige straat, maar sommige dingen zouden beter kunnen. Vooral mijn buren zijn een verhaal apart. De onderbuurman die nauwelijks voor zichzelf kan zorgen en die ik al weleens midden in de nacht kermend naast zijn bed aantrof is al een tijdje afwezig. Mijn veel geluidsoverlast veroorzakende buurman is er helaas nog steeds. En dan woonde er twee verdiepingen onder mij nog een middelbare vrouw die op zich erg aardig was, maar die ook overduidelijk enorm in de war was en vaak gillend, schreeuwend en scheldend door haar huis liep. Het feit dat ik twee woonlagen er vanaf zit en het nog steeds heel goed kon horen geeft ongeveer aan wat een lawaai het was. Soms was het weken achter elkaar stil. Dan hoorde ik later dat ze een tijdje opgenomen was. Maar de afgelopen maanden was het weer voortdurend raak. Ik heb meerdere keren midden in nacht bij haar aan de deur gestaan omdat ik door het geschreeuw geen oog dicht deed. Ze deed dan echter de deur niet open. Ik heb ook al een hele tijd een ingevuld klachtenformulier klaarliggen voor de woningbouwvereniging. Maar ik kwam er maar niet aan toe om die te versturen. Bovendien was deze vrouw, anders dan mijn buurman (die gewoon een onaangepaste hufter is) duidelijk heel erg in de war en ik had ook wel medelijden met haar, ondanks alle overlast. De laatste paar weken hoorde ik haar wat minder gillen. Wel hoorde ik geregeld s'nachts een soort klagerig gesnik. Een week of drie terug hield ook dát op. Ik ging er min of meer van uit dat ze wel weer opgenomen zou zijn en betrapte mezelf op een zeker gevoel van opluchting.

En nou stond er van de week een overlijdensadvertentie in de krant. Op 25 oktober blijkt mijn onderbuurvrouw overleden te zijn. Crematie had in besloten kring plaatsgevonden en de familie wilde er verder geen ruchtbaarheid aan geven. 'Ze is verlost van het leven', stond er boven de advertentie. Het is dus niet moeilijk te raden hoe het uiteindelijk afgelopen is.

Ondanks alle overlast die ik in de loop der jaren van haar ondervonden merk ik toch dat dit me raakt. In m'n werk heb ik geregeld te maken met suicidale jongeren. Maar dat is werk. Nu het ineens in je eigen flat gebeurt is het toch wel wat anders. En waar ik me vooral het hoofd over breek is de vraag, of dit nou uiteindelijk een goede afloop is of niet. Ik weet het niet. Wie het weet mag het zeggen.

Magisch Realisme

2009-10-29T22:17:00.007+01:00

Veel te doen de laatste tijd over dat museum van Dirk Scheringa. Ik ben er helaas nog nooit geweest. Helaas, want een groot deel van die collectie bestaat uit Magisch Realisme en er was een tijd dat ik daar heel erg weg van was.

Dat kwam eigenlijk zo: mijn ouders kenden vroeger allerlei mensen die van alles met magisch realisme deden (vooral qua handel en studie, niet zozeer qua schilderen), en ik ben met name van jongs af aan veel blootgesteld aan het werk van Carel Willink. Zoals ik in een eerdere post al eens schreef hadden we een groot doek van hem (helaas geen origineel...) in de kamer hangen, en voor zover ze toegankelijk waren heb ik een flink deel van zijn schilderijen weleens in het echt gezien.

Mijn liefde voor het Magisch Realisme is in de jaren daarna wel een beetje bekoeld. Hoe meer ik me in de kunstgeschiedenis verdiepte, hoe meer ik merkte dat deze Nederlands-Vlaamse tak aan de twintigste-eeuwse kunstboom toch vooral van lokaal belang was. Ook mijn fascinatie voor Willink is enigszins afgenomen, al kan ik het merendeel van zijn werk nog steeds prima verdragen. Maar daar zal ook wel een flinke portie nostalgie bij komen.

Het is trouwens wel grappig dat ik nu vooral de Willinks kan waarderen waar ik vroeger weinig van moest hebben, en omgekeerd. Als twaalfjarige was ik vooral eindeloos getroffen door de sombere schilderijen van dieren in desolate landschappen, en door de steeds terugkerende afbeeldingen van de bizarre beelden in het Italiaanse Bomarzo. Inmiddels weet ik dat deze werken weinig kunsthistorische waarde hebben en eigenlijk uit de nadagen van Willink's carriere dateren. Omgekeerd kon ik vroeger weinig met de experimentele schilderijen uit zijn beginjaren, waarin een sterke kubistische en futuristische inslag merkbaar is. Echt hemelbestormend is het allemaal niet, maar kun je zijn bijdrage aan de schilderkunst in die tijd niet helemáál wegcijferen. Maar als klein jongetje had ik dat inzicht nou eenmaal nog niet.

Wat ik zowel toen als nu ontzettend mooi en indrukwekkend vond waren de onheilszwangere doeken uit de jaren dertig waarin Willink zijn definitieve stijl vindt en waar hij terecht erg beroemd mee geworden is. Het meest bekend is natuurlijk het prachtige Simeon de Zuilenheilige (hieronder), dat in het Gemeentemuseum Den Haag hangt maar daar ongetwijfeld niet te vinden is door de rommelige indeling. Ook het geweldige De Zeppelin (dat in de boedel van Scheringa zit) stamt uit deze tijd.

Nu ik de Willinkcatalogus weer eens doorblader valt me op dat er, zeker in de jaren vóór 1945, toch wel héél veel moois tussen zit. De magische kwaliteiten die me vroeger zo intrigeerden zijn nog steeds niet uitgewerkt. Ik ben benieuwd wat er met die Scheringacollectie gaat gebeuren. Er zijn al zoveel Willinks in privébezit verdwenen... Ik hoop dat deze doeken in het openbaar te zien blijven!